Category: සුපිරි Lifestyle & Fashion

ටයිගර් ෂ්රොෆ් යනු බොලිවුඩයේ වෙනමම අන්‍ය්‍යතාවක් ඇති සුපිරි තරුවක්. ඉතා ඉහළ අය කිරීමක් සහිත නළුවන් අතර ඉදිරියෙන්ම සිටින ෂ්රොෆ්ගේ උඩුකය නිරුවත් ඡායාරූප ඉන්දියාවේ කායවර්ධන මධ්‍යස්ථානවලට නැතිවම බැරි අංගයක්.

ටයිගර් ෂ්රොෆ් සමඟ අප කළ එක් සංවාදයකදී සුප්‍රකට ෆිල්ම් ෆෙයාර් සඟරාවේ මාධ්‍යවේදී තුෂාධර් මෙවැනි ඍජු ප්‍රශ්නයක් ෂ්රොෆ් වෙත යොමු කළේය.

‘ඔබ තමයි බොලිවුඩයේ ඉන්න කඩවසම්ම සිරුරක් හිමි නළුවා. ඔබේ උඩුකය නිරුවත් ඡායාරූප මුළු ඉන්දියාව පුරා ඇති කායවර්ධන මධ්‍යස්ථානවල තිබෙනවා. තරුණියන්ගේ නිදන කාමරවලත් තිබෙන බව අපි දැක තිබෙනවා. ඇත්තම කියන්න ඔබ කොහොමද කඩවසම් සිරුරක් හදා ගත්තේ ?‘

මදක් විමතියෙන් තුෂාධර් දෙස බලා සිටි ෂ්රොෆ් මෙහෙම කිව්වා.

“වයස අවුරුදු හතරේ සිට මම බෘෘස් ලීගේ රසිකයෙක්. ඒ නිසා මට ඔහු වගේ වෙන්න ඕන වුණා. මට ඔහුගේ සියලු ගුණාංග තිබීම අවශ්‍ය වුණා. මගේ සෞඛ්‍යය ගැන සැලකිලිමත් වන්න කියා කිසිවෙකු මට කීවේ නැහැ. ඒක මගේම සැබෑ වුවමනාවෙන්, කැප කිරීම නිසා ලබා ගත් දෙයක්”

‘මම උදේට ජිම් එකට ගොස් ව්‍යායාම කරනවා. සවස් වරුවේ විකල්පයක් ලෙස මගේ සටන් කලාව, ජිම්නාස්ටික් හා නැටුම් අභාසවල යෙදෙනවා. මම යෝග කරන්නේ නැහැ.  මම ක්‍රීඩාවට කැමතියි. මම නළුවෙක් නොවන්නට නම් මම ක්‍රීඩකයෙක් වීමට ඉඩ තිබුණා ” ෂ්රොෆ් කිව්වා.

දැන් ඔබටත් තීරණයක් ගන්න පුළුවන් !

ෆිල්ම් ෆෙයාර් ඇසුරිණි – සැකසුම – තුෂාධවි

නින්ද‘ ගැන අපි හැමෝටම කතා තිබෙනවා. ඒ අතර වැඩියෙන්ම තිබෙන්නේ ‘මැසිවිලි‘

ඔබටත් මේ ගැන කතා ඕනෑ තරම් ඇති. ඒ කතාත් මතකයේ තියාගෙන මේ ලිපිය කියවන්න. මෙම ලිපිය ඔබේ ජීවිතය වෙනස් කිරීමටයි යන්නේ. එය එසේ නොහැකි වුවහොත් අවම වශයෙන් ඔබේ නිදා ගැනීමේ පුරුද්ද හෝ වෙනස් කළ හැකියි. 

අද රාත්‍රියේ සිට හෝ වඩා හොඳින් නිදා ගැනීමට ඔබට කළ හැකි මේ සරල කරුණු 10 ගැන අවධානය යොමු කරන්න.

1. කාමරයේ උෂ්ණත්වය අඩු කරන්න

ඔබේ කාමරය ඉතා උණුසුම් නම්, ඔබට නිදා ගැනීමට අපහසු වේ. ඔබ නින්දට යාමට පෙර ඔබේ කවුළු විවෘත කිරීම හෝ වායුසමීකරණ යන්ත්‍රය හෝ විදුලි පංකාව ක්‍රියාත්මක කිරීම හොඳ අදහසකි. එවිට ඔබට ඉක්මනින් නින්දට වැටෙනු ඇත. හැකි නම් ඔබ නිදා ගැනීමට කලින් ඇඟ සෝදා ගන්න. එයත් හොද නින්දකට විශිෂ්ඨ මගකි.

2. කාලසටහනක් සකසා ගන්න

දැන් වෙන කවරදාකටත් වඩා ඔබට නිදා ගැනීම සදහා කාලසටහනක් සකස්කර ගැනීම වැදගත් වේ. ඔබ ‘නින්දේ කාලසටහනක්‘ ලබා ගත යුතුය. ඔබේ ශරීරයේ අභ්‍යන්තර ඔරලෝසුව දිවා කාලයේදී ඔබේ සමස්ත ක්‍රියාකාරීත්වය දෙස සෝදිසියෙන් සිටින බව අමතක නොකළ යුතුය. රාත්‍රි යේ ඔබේ නින්ද හා එහි ස්වභාවය ගැන තීන්දු ගන්නේ එයයි. එනිසා ඔබ සෑම දිනකම නිශ්චිත වේලාවක නින්දට යාමේ ස්ථාවර කාලසටහනක් අනුගමනය කරන්නේ නම් ඔබේ අභ්‍යන්තර ඔරලෝසුවට විධිමත් කාලසටහනක් තබා ගැනීමට ඔබ උදව් කරයි.

3. ඔබේ කාමරය සූදානම් කරන්න

ඔබේ කාමරය අඳුරු බව සහතික කිරීම, අවම අවධානය වෙනතකට යොමු කිරීම සහ නිශ්ශබ්දව සිටීම ඔබේ මොළයට තේරුම් ගැනීමට ඉඩ සලසයි. නින්දට අත්‍යවශ්‍ය හෝමෝනයක් වන ‘මෙලටොනින්‘ නිෂ්පාදනය අන්ධකාරය මගින් වැඩි කරන බව මෑත පර්යේෂණවලින් හෙළි වී තිබේ. එබැවින් ඔබ ජනෙල් වසා දමා, දුරකථනය ඈත් කර තබා ගැනීමටත්, කෘතිම ආලෝකයේ වෙනත් ප්‍රභවයන් ක්‍රියා විරහිත කිරීමටත් වග බලා ගන්න.

4. ගත සිත සැහැල්ලු කර ගන්න

ඔබ කායිකව සහ මානසිකව නිරවුල්ව සිටින්නේ නම් වඩාත් පහසුවෙන් නින්දට වැටේ. ඔබ නින්දට යාමට පෙර කෙටි භාවනා ක්‍රමයක් කරන්න. එහිදී ඔබ අවධානය යොමු කරන්නේ දිවා කාලයේ ඇති වන සියලු ආතතිය දුරු කිරීමට සහ ඔබේ මනස සන්සුන් කර ඔබේ ශරීරය ලිහිල් කිරීමට ය.

5. වේලාව දෙස නොබලන්න

ඔබ මධ්‍යම රාත්‍රියේ අවදි වී නැවත නින්දට යාමට නොහැකි නම්, ඔබ කළ යුතු අවසාන දෙය වන්නේ ඔර්ලෝසුව දෙස බැලීමයි. එහිදී ඔබේ නින්ද කොතරම් ප්‍රමාද වී ඇත්ද යන්න සහ ඔබට නින්ද නොයන්නේ ඇයිද ? යන්න වටහා ගැනීමට අවස්ථාව උදා වුවත් එහි බරපතළ ප්‍රශ්නය වන්නේ එතැන් සිට නින්ද ඔබ අසලටවත් නොපැමිණීමයි. එනිසා ඔර්ලෝසුව දෙස නොබැලීමට ප්‍රවේශම් වන්න. ඔබ කළ යුතු වඩාත් නිවැරදි දෙය වන්නේ ඔබේ ඇසි හොදින් වසා ගෙන ගැඹුරු හුස්මක් ගෙන මනස සන්සුන්ව තබා ගැනීමට පියවර ගැනීමයි.  

6. කෙටි නින්දවලට නොයන්න

වැඩ කරන දිනයක් මැද මිනිත්තු 20 ක කෙටි නින්දක් ලබා ගැනීම ඉතා පහසුය. එත් ඒ කෙටි නින්ද ඔබ විසින් ලබාගත යුතු වැදගත්ම රාත්‍රී නින්දට අතිෂයින් හානිකර බව වටහා ගන්න. කෙටි නින්දක් ලබා ගැනීම වෙනුවට මදක් විවේක ගෙන පරිපූර්ණ නින්දක් ලබා ගැනීමට පියවර ගන්න. එහි සරල අදහස වන්නේ ‘කෙටි නින්ද එපා කීමයි.

7. නිවැරදි ආහාර අනුභව කරන්න

ඔබ නින්දට යාමට පෙර ගන්නා රාත්‍රී ආහාරය හා නින්ද අතර ඍජු සම්බන්ධතාවක් ඇත. එය ඔබේ නින්දේ කාලසටහනට අත්‍යවශ්‍ය කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. ඉහළ අනුපාතයක් ඇති කාබෝහයිඩ්‍රේට් ආහාර මගින් (පිටි ආහාර)  ආහාර ඔබේ නින්ද ඍජුව හානි කළ හැකි බව පර්යේෂණවලින් හෙළි වී තිබේ. ඔබ නින්දට යාමට අවම වශයෙන් පැය හතරකට පෙර ඔබේ රාත්‍රී ආහාරය අනුභව කරන බවට සහතික වන්න.

8. උදේ වරුවේ ව්‍යායාම කරන්න

ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම් මඟින් ඔබේ නින්දේ කාලසටහනට ඉමහත් උපකාරයක් ලැබේ. කෙසේ වෙතත්, ඔබ නියම වේලාවට ව්‍යායාම කළ යුතුය. උදේ ව්‍යායාම කිරීමෙන් ඔබගේ නින්දේ චක්‍රයට වඩා හොඳ ප්‍රතිඵල ලැබෙන බව ඔප්පු වී ඇත.

09. සුව පහසු මෙට්ටයකට ආයෝජනය කරන්න

සුව පහසු මෙට්ටයක්, ලස්සන කොට්ටයක් සහ සුවපහසු බ්ලැන්කට්ටුවක් ඔබට නින්දට වැටීමට උදව් කිරීමේදී පුදුම දේ කළ හැකිය. ඔබ ආදරය කරන ලස්සන, කැළඹිලි රහිත සහ සුවපහසු අවකාශයක් සාදන්න. රාත්‍රියේදී ඔබට අධික උණුසුම් හෝ සීතල දැනෙන්නේ නැති පරිදි ඔබේ රාත්‍රී රෙදි සඳහා සුව පහසු රෙදි තෝරා ගන්න.

10. ඔබ සතුටු වන දේවල් ගැන සිතන්න

ඔබ සතුටු වන ස්ථානයක් හෝ දෙයක් මතකයට නඟා ගෙන නින්ද යාමට උත්සාහා කරන්න. යම් දෙයක් ගැන කරදර නොවී ඔබම අවධාරණය කරනවා වෙනුවට හොඳ, ප්‍රීතිමත් සිතුවිලි වලින් ඔබේ මනසෙහි රැඳී සිටින්න.

නිති අසන ප්‍රශ්න: නින්දට වැටීමට සරල ක්‍රම

ප්‍රශ්නය – වේගයෙන් නින්දට යාමට ඔබට කුමක් පානය කළ හැකිද?

ඔබ නින්දට යාමට පෙර අනුභව කරන දේ ඔබේ නින්ද අතර ඍජු සම්බන්ධතාවක් නිර්මාණය කරයි. නිදා ගැනීමට පෙර උණුසුම් කිරි පානය කිරීම පැරණි සිරිතක් වන නමුත් උණුසුම් කිරි පානය සහ නින්ද අතර සම්බන්ධතාව විද්‍යාත්මකව තහවුරු කර නැත. එසේ වුව ද කිරිවල සැලකිය යුතු ට්‍රිප්ටෝෆාන් අඩංගු වන අතර එය ශරීරයේ ස්වාභාවික හෝමෝනය වන මෙලටොනින් බවට පරිවර්තනය වේ .

උණුසුම් කිරි (ගව හෝ ආමන්ඩ් කිරි) හැරුණු විට ඔබට හරිත තේ, චමමයිල් තේ හෝ පොල් වතුර ද පානය කළ හැකිය.

Femina ඇසුරිණි – සකස් කළේ – තුෂාධවි

මේ වසරේදී එම්ටීවී වීඩියෝ මියුසික් සම්මාන උළෙල පෙර වසරවලට වඩා වෙනස් ය. මෙම උත්සවය නිව්යෝර්ක් නගරයෙන් පිටත COVID ආරක්ෂිත එළිමහන් පිටියක පැවැත්වූ බැවින් නිසි මාර්ගෝපදේශ මනසේ තබාගෙන සීමිත පිරිසක් අභියස ඇතැම් රංගනයන් ඉදිරිපත් කරන ලදි.

කෙකේ පාමර් (Keke Palmer) විසින් අනුග්‍රහය දක්වන ලද මෙම සම්මාන උළෙල සදහා ලෝකයේ ජනප්‍රියතම සංගීත තරු සහභාගී වූ අතර ඔවුන්ගේ විලාසිතා ලෝකයේ හොදම සහ නවීනතම ඒවා විය.

කොවිඩ් වසංගතය ආරම්භ වූ දා සිට සිදු වූ පළමු ප්‍රධාන සිදුවීම්වලින් එකක් ලෙස මෙම සම්මාන උළෙල සලකුණු කරයි. 

මෙම සම්මාන ප්‍රදානෝත්සවය අතිශයෝක්තියෙන් යුත් සුපිරි විලාසිතා සඳහා ප්‍රසිද්ධ වී ඇත අතර එම විලාසිතා මොහොතකින් ගෝලීය උම්මාදයක් බවට පත් වෙයි.

අකුණු සැර වැදීමට වඩා වේගයෙන් ඇඳුම් මාරු කළ හැකි සුපිරි තරුව ලේඩි ගගා ඇතුළු සංගීත ලෝකයේ සුපිරි තරු වර්ණවත් කළ ඒ විලාසිතා සියල්ල දැන් ඔබට දැකගත හැකිය.

ඇය ප්‍රසිද්ධ වැලන්ටිනෝ පිහාටු කබාය සමඟ බොඩිෂූට් එකක් පැළඳ සිටි අතර ඇය රැජිනක් මෙන් දිස් වූවාය.

ඇය මේ කැන්ඩිස් කියුකෝ ජැකට් (Candice Cuoco jacket) එකෙන් සහ මැනුවෙල් අල්බරාන් බ්‍රා (Manuel Albarran Bra) සමඟ වැලන්ටිනෝ බොඩිෂූට් (Valentino bodysuit) එකෙන් මුළු විලාසිතා ලෝකය මුසපත් කළාය.

ක්‍රිස්ටෝපර් ජෝන් රොජර්ස් විසින් නිර්මාණය කරන ලද voluminous green ball gown අනිවාර්යයෙන්ම ප්‍රබල ප්‍රකාශයක් කළේය.

සම්මාන උළෙල වර්ණවත් කළ සුවිශේෂ ඇදුම වූයේ අයිරිස් වැන් හර්පන් විසින් නිර්මාණය කරන ලද මෙම බහු වර්ණ ඇදුමයි. ලේඩි ගගා එය ඇඟලා සිටියාය.

සුපර් මොඩල් බෙලා හැඩිඩ් (Bella Hadid) සම්මාන උළෙලේ ඉදිරිපත් කරන්නියක් වූ නමුත් ඇය ඊට වඩා වැඩි යමක් කළාය.

සුපිරි ගායිකා මැඩිසන් විසින් පැළද සිටින (මෝස්තර නිර්මාණ ශිල්පී මුග්ලර් විසින් නිර්මාණය කරන ලද) නවීන The modern-day LBD ගමුව කාගෙත් සිත් වසඟ කෙළ්ය.

ඩෝජා කැට්ගේ (Doja Cat) නිවර්තන කලාපයෙන් ආනුභාව ලත් වර්සස් ඇඳුම වෙන කවරදාටත් වඩා දීප්තිමත් පෙනුමක් ඇයට ලබා දුන්නේය.

අරියානා ග්‍රෑන්ඩ්ගේ (Ariana Grande) මේ මිනි ගවුම සහ පිග්ටේල්ස් කොණ්ඩා මෝස්තරය (mini dresses and pigtails hairstyle) ඇයට ළදරු පෙනුමක් ලබා දුන්නාය.  ඇගේ රතු කාපට් පෙනුම අවම හා චාම් වුවත්, ඇගේ වේදිකා ඇඳුම විචිත්‍රවත් හා නිර්භීත විය. ගැලපෙන මුහුණු ආවරණය සඳහා ද ඇය ප්ලස් ලකුණු ලබා ගත්තාය.

සැකසුම – තුෂාධවි – උපුටා ගැනීම – ෆෙමිනා

ඉණ වට ප්‍රමාණය අඟල් 40ට වඩා වැඩි පිරිමින් ඊට වඩා අඩු ඉණ වට ප්‍රමාණයක් ඇති පිරිමින්ට වඩා පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකාවෙන් මියයාමට ඇති සම්භාවිතාව 35%ක් බවයි මෙහිදී ඔවුන් හදුනාගෙන තිබෙන්නේ.

ඉණ වටා වට ප්‍රමාණය අඟල් 40ට වැඩි පිරිමින් පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකාවෙන් මිය යාමේ වැඩි අවදානමක් ඇතැයි නවතම පර්යේෂණවලින් සොයා ගෙන තිබෙනවා.

ඉණ අඟල් 40 (සෙන්ටිමීටර් 103) හෝ ඊට වැඩි පිරිමියෙකු ඉණ වට ප්‍රමාණය අඟල් 35 වඩා අඩු පිරිමියෙකුට (90cm) වඩා පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකාවෙන් මිය යාමේ අවදානම 35%ක් බවයි එම පර්යේෂණය කියන්නේ.

මෙම පර්යේෂණය සදහා ඔක්ස්ෆර්ඩ් සරසවියේ පර්යේෂකයින් විසින් පිරිමින් 200,000 කට වඩා වැඩි සංඛ්‍යාවක් යොදා ගෙන තිබෙනවා.

මෙහිදී සොයා ගත් තවත් සුවිශේෂ කරුණක් වන්නේ සමස්ත ශරීර පුරා මේදය පැතිර ඇති පුද්ගලයින් තුළ පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකා සදහා වැඩි අවධානමක් දක්නට නොමැති බවයි.

මෙයින් ඇඟවෙන්නේ පිරිමින් පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකාවට ගොදුරු වන්නේ ඉණවටා ඇති අධික මේදය නිසා බවයි.

අක්මාව, අග්න්‍යාශය හා බඩවැල් වැනි අත්‍යවශ්‍ය අවයවවලට බලපෑම් කරන නිසා බඩේ ගබඩා කර ඇති මේදය වඩාත් භයානක වර්ගය ලෙස සැලකේ. 

මෙය ඔවුන්ගේ සාමාන්‍ය ක්‍රියාකාරිත්වයට බාධා ඇති කළ හැකි අතර පිළිකා සෛල වර්ධනයට දායක වන බව පර්යේෂකයෝ පැවසූහ.

මෙවර ‘තරබාරුකම පිළිබඳ යුරෝපීය හා ජාත්‍යන්තර සමුළුවේ දී ‘ (ECOICO) ඉදිරිපත් කරන ලද මෙම නවතම පර්යේෂණය සදහා එක්සත් රාජධානියේ පිළිකා රහිත පිරිමින් 218,225ක් පිළිබඳව සොයා බැලූ අතර, ඔවුන්ගේ වෛද්‍ය දත්ත එක්සත් රාජධානියේ ජෛව බැංකුවේ ගබඩා කර ඇත.

ඔවුන්ගේ ශරීර ස්කන්ධ දර්ශකය (BMI), මුළු ශරීර මේද ප්‍රතිශතය, ඉණ වට ප්‍රමාණය සහ ඉණ සිට උකුල අනුපාතය දෙස විද්‍යාඥයින් වසර 10 ක් තිස්සේ නිරීක්ෂණය කර ඇත.

ඉණ වට ප්‍රමාණය අඟල් 40ට වඩා වැඩි පිරිමින් ඊට වඩා අඩු ඉණ වට ප්‍රමාණයක් ඇති පිරිමින්ට වඩා පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකාවෙන් මියයාමට ඇති සම්භාවිතාව 35%ක් බවයි මෙහිදී ඔවුන් හදුනාගෙන තිබෙන්නේ.

පුරස්ථි පිළිකා යනු කුමක්ද?

පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකා හේතුවෙන් පියයුරු පිළිකාවලට වඩා වැඩි පිරිසක් වාර්ෂිකව මිය යන බව පසුගිය දා මහා බ්‍රිතාන්‍ය විසින් නිකුත් කළ සංඛ්‍යා ලේඛන මගින් තහවුරු වුණා.

මහා බ්‍රිතාන්‍යෙය් වාර්ෂිකව පියයුරු පිළිකාවෙන් මිය යන කාන්තාවන් 11,400 ක් සමඟ සසඳන විට වසරකට පිරිමින් 11,800 කට වැඩි පිරිසක් පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකාව හේතුවෙන් මිය යනවා.

එය කෙතරම් ඉක්මනින් වර්ධනය වේද? 

බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික සෞඛ්‍ය සේවය සදහන් කරන ආකාරයට පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකාව සාමාන්‍යයෙන් සෙමින් වර්ධනය වන බැවින් යමෙකුට වසර ගණනාවක් තිස්සේ එහි කිසිදු සලකුණක් හදුනා ගත නොහැකියි. රෝග ලක්ෂණ ඇති නොවන්නේ නම්, ‘සෝදිසියෙන් සිටීම’ හෝ ‘සක්‍රීය සෝදිසි කිරීම’ වැදගත් බවයි ඔවුන් පෙන්වා දෙන්නේ.

සමහර රෝගීන්ට මුල් අවධියේදී ප්‍රතිකාර කළහොත් සුව කළ හැකි නමුත් කල්ගත වූ රෝගීන් සුව කිරීමට නොහැකියි.

පරීක්ෂණ සහ ප්‍රතිකාර

පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකා සඳහා වන පරීක්ෂණ අන්තරාදායක වන අතර මේ වන විට අලුත් තාක්ෂණය හදුන්වා දෙමින් තිබෙනවා.

ආක්‍රමණශීලී හා අඩු බරපතල පිළිකා අතර වෙනස හඳුනා ගැනීමට වෛද්‍යවරු වෙහෙසෙනවා.

වයස අවුරුදු 50 ට වැඩි පිරිමින් ‘පීඑස්ඒ’ රුධිර පරීක්ෂණයකට ලක් කිරීම මගින් අවදානම පිළිබද පැහැදිලි, නිරවුල් අදහසක් ලබාගත හැකියි.

පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකාවට හේතුව කුමක්දැයි විද්‍යාඥයින් මේ වන තෙක් නිශ්චිතව හදුනා ගෙන නැහැ. නමුත් වයස, තරබාරුකම සහ ව්‍යායාම නොමැතිකම ඊට ප්‍රධාන හේතුව බව විශ්වාස කරනවා.

කෙසේ වෙතත්, පර්යේෂණය මගින් පිරිමියෙකුගේ BMI හෝ සම්පූර්ණ මේද ප්‍රතිශතය සහ පුරස්ථි පිළිකා අතර පැහැදිලි සම්බන්ධයක් සොයාගෙන නැහැ. මෙයින් අදහස් කරන්නේ තරබාරු හෝ බරින් වැඩි මිනිසෙකු පවා එම මේදය වැඩි ප්‍රමාණයක් ඔවුන්ගේ කකුල්වල සහ අත් වල ගබඩා කර ඇත්නම් එම අවදානම වැඩි නොවන බවයි. 

එයින් ඇඟවෙන්නේ ඔවුන්ගේ මේදය වැඩි ප්‍රමාණයක් ඔවුන්ගේ ඉණ වටා ගබඩා කරන අය රෝගයෙන් මියයාමට වැඩි ඉඩක් ඇති බවයි.  

මෙම අධ්‍යයනයට නායකත්වය දුන් ඔක්ස්ෆර්ඩ් හි පෝෂණ වසංගත රෝග විද්‍යාඥ වෛද්‍ය අරෝරා පෙරෙස්-කෝර්නගෝ මෙසේ පැවසුවා.

‘බඩ සහ ඉණ වටා ශරීර මේදය සාන්ද්‍රණය වීම සහ පුරස්ථි පිළිකා මිය යාමේ අවදානම අතර සැලකිය යුතු සම්බන්ධයක් අපට හමු වුණා. නමුත් පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකා මරණ අවදානම සහ සම්පූර්ණ ශරීර මේදය අතර පැහැදිලි සම්බන්ධයක් අපට හදුනාගත නොහැකි වුණා.

කෙසේ වෙතත්, මෙම සොයාගැනීම් සනාථ කිරීම සඳහා තව දුරටත් පර්යේෂණ පැවැත්වීම සිදුවිය යුතුව තිබෙනවා.

ඉහළ BMI මගින් වෙනත් පිළිකා ඇතුළු වෙනත් රෝග ඇතිවීමේ අවදානම වැඩි කරයි. එබැවින් ශරීරයේ අතිරික්ත මේදය ඇති ඕනෑම තැනක ඇති වන බලපෑම පිළිබඳව ජනතාව සලකා බැලිය යුතුයි.

උදරයේ ගබඩා කර ඇති ‘දුස්ස්රාවී මේදය’ වඩාත් භයානක වර්ගය බව පෙර අධ්‍යයන් මගින් පෙන්වා දී ඇත.

අතිරික්ත දෘශ්‍ය මේදය පිළිකා සෛලවල වර්ධනය උත්තේජනය කරන ෆයිබ්‍රොබ්ලාස්ට් වර්ධන සාධකය -2 (FGF2) නම් ප්‍රෝටීනයක සංඛ්‍යාව වැඩි කරන බව පෙනේ. නමුත් දෘශ්‍ය මේදය පිළිබඳ පර්යේෂණ තවමත් එහි මුල් අවධියේ පවතී.  

වෛද්‍ය පෙරෙස්-කෝර්නගෝ පැවසුවේ මෙය වඩාත් භයානක මේදය බැවින් මෙම මේදය අත්‍යවශ්‍ය අවයව වටා පිහිටා ඇති බවයි.

“එය පරිවෘත්තීය හා හෝමෝන ක්‍රියාකාරිත්වය සමඟ සම්බන්ධ වී ඇති අතර පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකා වර්ධනය සඳහා මෙය දායක වේ.”

පිරිමින්ට දෙන පණිවුඩය සෞඛ්‍ය සම්පන්න බරක් සහ ඉණ වට ප්‍රමාණය අඩු කර ගැනීම සඳහා සෞඛ්‍ය සම්පන්න ආහාර වේලක් ගැනීම බව ඇය පැවසුවාය.

පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකා එක්සත් රාජධානියේ බහුලව දක්නට ලැබෙන රෝගයක්. එංගලන්තය, ස්කොට්ලන්තය, උතුරු අයර්ලන්තය සහ වේල්සයේ 2018 වර්ෂයේදී පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකා වැළදුණ පිරිමින් 57,192 දෙදෙනකු හදුනා ගත් අතර එම අගය 2017 දී 48,690ක් වුණා. 1998දී එම අගය වාර්තා වුණේ 24,000ක් ලෙසයි.

එහි අර්ථය වන්නේ පුරස්ථ ග්‍රන්ථියේ පිළිකා හඳුනා ගැනීම පසුගිය අවුරුදු 20 තුළ දෙගුණයකට වඩා වැඩි වී ඇති අතර එය දැන් වඩාත්ම සුලභ වූ පියයුරු පිළිකා අභිබවා ද ගොස් ඇති බවයි.

මීට හේතු වශයෙන් පර්යේෂකයින් සදහන් කරන්නේ පරීක්ෂාවට ලක්වන පිරිමින්ගේ සංඛ්‍යාව ඉහළ යාම මෙන්ම වයස්ගත වන ජනගහනය වැඩිවීමයි.

Daily mail හි 2020 සැප්තැම්බර් 02 වැනිදා පළ වූ වාර්තාවකි – සැකසුම – තීක්ෂණ වෙළෙන්එගොඩ

තරබාරු පුද්ගලයින්ට කොවිඩ්-19 ආසාදනය වීම සහ ඒ නිසා රෝහල් ගතවීමට සිදුවීමේ අවදානම දෙගුණයක් වන අතර මිය යාමේ අවදානම 50% කින් පමණ වැඩි බව උතුරු කැරොලිනා විශ්වවිද්‍යාලයේ පෝෂණ දෙපාර්තමේන්තුවේ පර්යේෂකයින් විසින් සිදුකළ නවතම අධ්‍යයනයකින් හෙළි වී තිබේ.

පර්යේෂණ කණ්ඩායම, රෝගීන් 400,000 කට ආසන්න සංඛ්‍යාවක් ඇතුළුව, ලෝකය පුරා සිදුකරන ලද පර්යේෂණ 75ක දත්ත සොයා බැලීය.

තරබාරුකම දියවැඩියාව සහ අධි රුධිර පීඩනය වැනි වෙනත් රෝග සඳහා වැඩි ඉඩක් නිර්මාණය කරන බව එක්සත් ජනපද පර්යේෂකයෝ පවසති.

ඉහත රෝග තත්ත්ව නිසා නිර්මාණය වන දුර්වල ප්‍රතිශක්තිකරණය කොවිඩ් අවදානම ඉහළ දැමීමට ඍජුව බලපාන බවත් කොවිඩ් වෛරසයට එරෙහි එන්නතක් සොයා ගැනීමට අවස්ථාව ලැබුණහොත් එය තරබාරු පුද්ගලයින්ට එතරම් ඵලදායී නොවනු ඇති බවත් ඔවුහු පෙන්වා දෙති.

පර්යේෂණ වාර්තාවේ මෙසේ ද සදහන් වේ.

‘කොවිඩ්-19 ආසාදිත සාමාන්‍ය පුද්ගලයින් (තරබාරු නැති) රෝහල්ගත වීමට වඩා තරබාරු පුද්ගලයින් කොවිඩ් ආසාදනය නිසා රෝහල්ගත වීම 200%කින් වැඩි බව අප සොයා ගත්තා. තරබාරු පුද්ගලයින් දැඩි සත්කාර ඒකකයට ඇතුළත් කිරීමේ ප්‍රතිශතය 74%ක් වන අතර කොවිඩ් ආසාදනය නිසා තරබාරු පුද්ගලයින් මියයාමේ අවධානමත් ඉතාම ඉහළ බව අප මේ පර්යේෂණයේදී සොයා ගත්තා‘

එක්සත් රාජධානියේ කරන ලද අධ්‍යයනයන් මගින් ද අධික තරබාරු පුද්ගලයින් අතර මෙවැනිම අවධානමක් හදුනාගෙන ඇති අතර තරබාරුකම මැඩපැවැත්වීම සදහා නව ක්‍රියාමාර්ග හඳුන්වා දීමට රජයට බලපෑම් එල්ල වෙමින් ඇත.

උතුරු කැරොලිනා විශ්ව විද්‍යාලයේ පෝෂණ දෙපාර්තමේන්තුවේ අධ්‍යයනයට නායකත්වය දුන් මහාචාර්ය බැරී පොප්කින් පැවසුවේ තරබාරු වීම සහ කෝවිඩ් -19 ඇතිවීමේ අවදානම “බලාපොරොත්තු වූවාට වඩා වැඩි” බවයි.

‘ අධික තරබාරුකම සහ ආහාර අතර ඍජු සම්බන්ධයක් තිබෙනවා. සීනි අධික ආහාර, සැකසූ ආහාර මීට ඍජුව දායක වෙනවා. ඒ නිසා මේ ආහාරවලින් තොර සෞඛ්‍ය සම්පන්න ආහාර ගැන ජනතාව වඩාත් සැලකිලිමත් විය යුතුයි‘ මහාචාර්ය බැරී පොප්කින් පැවසුවා.

තරබාරුකම රෝග රැසකට සම්බන්ධ වන අතර කොවිඩ්-19 ආසාදනය වීම සහ එය උග්‍ර තත්ත්වයට පත්වීමට හේතු වෙයි. එය ශරීරයේ වැඩි ප්‍රදාහයක් ඇති කිරීමටත්, ආසාදනවලට එරෙහිව සටන් කිරීමට ශරීරයට ඇති හැකියාව අඩු කිරීමටත්, අනෙකුත් අවයව වලට වැඩි පීඩනයක් ඇති කිරීමටත්, හුස්ම ගැනීමටත් හේතු වේ.

“කොවිඩ්-19ට එරෙහි එන්නතක් සොයා බලමින් සිටින පර්යේෂකයන් එය තරබාරු පුද්ගලයින්ට බලපාන්නේ කෙසේද යන්නත් සොයා බැලිය යුතුයි”

තරබාරුකමෙන් ඉහළ ප්‍රතිශතයක් සහිත ජනගහනයක එන්නතක් භාවිතා කිරීමට සුදානම් වන විට එය අඩු ඵලදායී වනු ඇතැයි ඔහු විශ්වාස කරයි.

ලොව පුරා ස්ථුලතාවය ඉහළ යාමත්, සෑම රටකම පාහේ ජනගහනයෙන් 20% ක් පමණ අධික බර හෝ තරබාරු පුද්ගලයින් වීමත් ගෝලීය සෞඛ්‍ය අවධානමක් නිර්මාණය කර ඇත. ( අධික තරබාරු හෝ තරබාරු ජනගහනය එක්සත් රාජධානියේ 66%ක් පමණ වේ)

‘මෙම කණ්ඩායම සදහා ප්‍රතිකාර හා එන්නත් ක්‍රියා කරන ආකාරය අවබෝධ කර ගැනීම තීරණාත්මක සාධකයක්. පොදුවේ ජනගහනයට බලපාන එන්නතක් සාර්ථක වේ යැයි සිතිය නොහැකියි. මොකද අධික තරබාරු පුද්ගලයින් කියලා සුවිශේෂ කොටසකුත් මේ අතර ඉන්නවා. ඔවුන් තමයි කොවිඩ් -19 හමුවේ වඩාත් අවධානම් කාණ්ඩය බවට පත්ව සිටින්නේ ‘මහාචාර්ය බැරී පොප්කින් පවසනවා.

2020 අගෝස්තු 29 වැනි දින බී.බී.සී වාර්තාවක් ඇසුරිණි – සැකසුම – තීක්ෂණ වෙළෙන්එගොඩ

වාර්ෂිකව පැවැත්වෙන ‘කොළඹ විලාසිතා සතිය’ පසුගිය දා කොළඹ ‘ෂැංග‍්‍රිලා‘ හෝටලයේදී සහ කොළ ‘ගලදාරි හෝටලයේදී අති උත්කර්ෂවත් ලෙස පැවැත් වුණා. තරුණ – තරුණියන් වෙනුවෙන්ම වෙන් වූ විලාසිතා වෙනුවෙන්ම මෙවර කොළඹ විලාසිතා සතිය කැපකර තිබූ අතර එය බොහෝ දෙනකුගේ දැඩි අවධානය දිනා ගත්තා. කොවිඞ් – 19 වසංගත අවධානම මැද පැවති කොළඹ විලාසිතා සතියේ සුන්දර විලාසිතා එකතුවක් පහත පළ වෙනවා.

Text by – Thushadhavi

විලාසිතා කර්මාන්තය අවසානයේ ශරීර විවිධත්වය පිළිගත් විට “මගේ ශරීරය කිසිවෙකුගේ ව්‍යාපාරයක් නොවේ -My body is noBODY’s business ” යන මන්ත්‍රය වේගවත් විය. මීට පෙර, පසුගාමී (සහ ආත්ම අභිමානය බිඳ දැමීමේ* විලාසිතාවලින් හෙම්බත් වූ 21 වන සියවසේ කාන්තාවන් අවසානයේ ඔවුන්ගේ කොන්දේසි අනුව ජීවිත ගත කරති.

අලංකාරය පිළිබඳ මුළා කරවන අදහස නොසලකා හැර ඇති ඈෂ්ලි ග්‍රැහැම් වැනි ට්‍රේල් බ්ලේසිං ආකෘති (Trailblazing models) නූතන කාන්තාවන්ට ඕනෑම හැඩයකින් හා ප්‍රමාණයකින් ඔවුන්ගේ පෞද්ගලිකත්වය වැලඳ ගැනීමට මාර්ගයක් කැටයම් කර තිබේ. 

අද අපි කතා කරන්නේ සෑම වැඩකරන කාන්තාවකගේම ඇඳුම් ආයිත්තම් කට්ටලයක අනිවාර්ය අංගයක් බවට පත්ව ඇති බ්ලේසර් විලාසිතා ගැනයි. 

විවිධ ශරීර හැඩයන්ට අයත් කාන්තාවන්ට බ්ලේසර් විලාසිතාවක් කළ හැකි විවිධ ක්‍රම අපි හඳුන්වා දී ඇත්තෙමු. සෑම ගැහැණු ළමයෙකුටම ඇගේ ශරීර හැඩය අනුව (Body type) නිවැරදි ඇඳුම් කට්ටලය සොයා ගැනීමට දැනුවත් කිරීමක් මෙහිදී සිදුව ඇත.

පහත දැක්වෙන විකල්ප වලින් ඔබේ පරිපූර්ණ බ්ලේසර් පෙනුම තෝරා ගන්න.

Pear-Shaped

Pear ගෙඩියක් ගැන ඔබේ මතකයට නගාගන්න. එවැනි හැඩැති සිරුරක් ඇති කාන්තාවන් අප අතර දැකිය හැකිය. ඔබට ඒ ගැන වඩාත් සුන්දර සිරුරක් මවා ගැනීමට අවශ්‍ය නම් ප‍්‍රකට නිළි ‘කිම් කාඬේෂන් වෙස්ට්’ ගැන මතකයට නගාගන්න. පෙයාර්ස් හැඩැති සිරුරක් සඳහා ඔබට ලබාදිය හැකි හොඳම නිදසුන ඇයයි.

පෙයාර් හැඩැති ඔබේ පහළ ශරීරය සමතුලිත කිරීම සඳහා ඔබේ ඉහළ ශරීරයේ වැඩි පරිමාවක් ඇති කිරීමට හතරැස් උරහිස් වලින් එම්බෝස් කර ඇති බ්ලේසර් තෝරා ගන්න. මෙහි ඇති ඡායාරූපයේ දැක්වෙන කිම් කාර්ඩෂියන් දිලිසෙන ව්‍යාජ-ලෙදර් බේබි රෝස බ්ලේසර් ගැන උනන්දු නොවුණාට පාඩුවක් නම් නැත.

Heavier Upper Body

ශරීරයේ ඉහළ කොටස (ඉඟටියෙන් ඉහළ) වඩාත් පුළුල්, නැතිනම් බර තරුණියන් ද බහුලව අප අතර සිටී. ඔවුන් බ්ලේසර් විලාසිතා තෝරා ගැනීමේදී ඉහළ ඡුායාරූපයේ සිටින ‘ඈෂ්ලි’ අනුගමනය කිරීම වඩාත් යෝග්‍ය වේ. ගෙල සිරකර ඇති ඉදිරිපස විවෘත බ්ලේසර් තෝරා ගැනීම වඩාත් යෝග්‍ය වේ.

Rectangular Frame

ඔබට Anne Hathawayට වැනි දිගු සිහින් සිරුරක් තිබේ නම් ලිහිල්, boxy blazers තෝරා ගැනීම වඩාත් වැදගත් වනු ඇති අතර එමගින් ඔබට වඩාත් ආකර්ෂණීය පෙනුමක් ද ලබා දෙනු ඇත.

Hour-Glass

ඔබ Hour-Glass ගැන සිතන විට, ඔබේ මතකයට එන පළමු නම බියොන්ස් ය. ඔබේ සුන්දර Hour-Glass රූපය ඉස්මතු කර දැක්වීමට, ඉණ පටියක් සහිත බ්ලේසර් තෝරා ගන්න. එවිට ඔබ ප‍්‍රකට ගායිකා බියොන්ස් මෙන් පෙනෙනු ඇති බව සහතිකය.

Petite Figure

ඔබේ Petite Figure යටපත් නොවන පරිදි සැහැල්ලු රෙදි සඳහා යන්න. හොඳම තෝරා ගැනීම වන්නේ Cropped blazer වන අතර එය දෘශ්‍යමය වශයෙන් ඔබේ කකුල් දිගු කරයි.

Pictures by Femina – Text by – Thushadhavi

විලාසිතා ලෝකය දිනෙන් දින අලුත් වෙනවා. එහි සීමාවක් නැහැ. ඒත් එය එක විලාසිතාවකට සීමා වන්නේ නැහැ. එය දහස් ගණනින්… දස දහස් ගණනින් විය හැකියි. ඒ නිසා ඔබට වඩාත් ගැළපෙන විලාසිතාවක් තෝරා ගැනීම ඇත්තටම අපහසු විය හැකියි.

මේ පසුගිය කොවිඩ් වසංගත සමයේ අතිෂය ජනප‍්‍රිය වුණ විලාසිතා කිහිපයක්. සුපුරුදු ලෙස විලාසිතා තරු ඒවායින් හැඩවෙලා ඉන්නවා. බලන්න ඒවා ඔබටත් කොතරම් ගැළපේවිද කියා.

Comfy Shorts – කොට කලිසම්

කොට කලිසම් පසුගිය මාස කිහිපය තුළ ප්‍රධාන අයිතමයක් බවට පත්ව ඇත. ඉලාස්ටික් ඉණ පටිය සහ මෘදු රෙදිපිළි අත්පත් කර ගෙන ඩෙනිම් කොට කලිසම් පිළිබඳ අදහස ප්‍රතිස්ථාපනය කර ඇත. 

Tank Tops

Tank Tops යනු අපගේ ඇඳුම් ආයිත්තම් කට්ටලයේ කොඳු නාරටිය බව විශ්වීය වශයෙන් එකඟ වේ. ඒවා අවසාන ප්‍රකාශය වන අතර ඒවා අල්මාරියේ කොටසක් විය යුතුය.

Summer Dresses– ගිම්හාන ඇඳුම්

නිරෝධායන කාල සීමාව තුළ ඉන්ස්ටග්‍රෑම් සඳහා සිදු කරන ලද සියලුම ගෘහ රූගත කිරීම්වල ගිම්හාන ඇඳුම් අත්‍යවශ්‍ය කාර්යභාරයක් ඉටු කර ඇත.  ගිම්හාන ඇඳුම් උපරිම සැනසිල්ල ලබා දෙන අතර විනෝදජනක කම්පනයක් ද එක් කරයි.

Leisure Underwear–විවේක යට ඇඳුම්

බොක්සර් කෙටි යට ඇඳුම්, බ්‍රේලට් සහ ක්‍රීඩා බ්‍රා කිසි විටෙකත් එතරම් අදාළ යැයි හැඟී නොමැත. යට ඇඳුම් සහ විසිත්ත කාමර අතර ඇති සියුම් රේඛාව බොඳ කරන බැවින් ඔවුන් අපගේ ලැයිස්තුවේ වැදගත් ස්ථානයක් ලබා ගෙන ඇති අතර අපට එය ප්‍රමාණවත් නොවන බව පෙනේ.

Co-Ord Sets–සම-ඕර්ඩ් කට්ටල

සම-ඕර්ඩ් කට්ටල විශාල කාර්යභාරයක් ඉටු කර ඇති අතර එය ඇද ගැනීමට පහසුම පෙනුමකි. ඇඳුමේ ගැළපෙන කම්පනය කෙනෙකුට තව දුරටත් එකට එකතු වී ඇති බවක් දැනෙන අතර එය දැන් අයිති කර ගැනීමට ඉතා තෝරාගත් අංගයකි.

Ribbed Knits–රිබ්ඩ් නයිට්ස්

රිබ්ඩ් ඇඳුම් යනු සුවපහසු ඇඳුම් පමණක් නොව, රෙදිපිළි වල වයනය සුඛෝපභෝගී හැඟීමක් ලබා දෙන අතර ඕනෑම ඇඳුමක විලාසිතාව ඉහළ නංවයි. ඔබට මිල අධික පෙනුමක් ඇති ඇඳුම් සඳහා වැඩිපුර වියදම් කිරීමට අවශ්‍ය නැතිනම්, රිබ්ඩ් ගෙතුම් යනු ආයෝජනය කිරීම සඳහා කදිම විකල්පයක් වන අතර, ඒවා ශරීරයට වැළඳ ගැනීමේ යෝග්‍යතාවයද සපයයි.

පුළුල් කපන මැහුම්–Wide Cut Tailoring

Pictures by Femina – සැකසුම – තුෂාධවි

• දරුවෙකු ලෙස හෝ තරුණයෙකු ලෙස පිළිකාවක් තිබීම වයසට යාම අවුරුදු 25කින් වේගවත් විය හැකිය
• එක්සත් ජනපද පර්යේෂකයන් තරුණ වියේදී පිළිකා වැළඳී දිවි ගලවා ගත් 60 දෙනෙකු මෙම පරීක්ෂණයට දායක කරගෙන ඇත.
• වයස්ගත වීමේ රෝගීන්ගේ මට්ටම් සමාන වයස්ගත පිළිකා වලින් තොර පුද්ගලයින්ට වඩා අවුරුදු 35ක් ඉදිරියෙන් සිටියි

දරුවෙකු හෝ තරුණ වැඩිහිටියෙකු ලෙස පිළිකාවක් තිබීම වයස්ගත වීමේ ක්‍රියාවලිය අවුරුදු 25 කින් පමණ වේගවත් කළ හැකි බව අධ්‍යයනයකින් හෙළි වී තිබේ. පර්යේෂකයින් විසින් කුඩා අවධියේ පිළිකාවට ගොදුරු වී දිවි ගළවා ගත් 60 දෙනකු සමීක්ෂණයට ලක්කර ඇත.

ඇමරිකානු පිළිකා සංගමය විසින් මෙහෙයවන ලද මෙම පර්යේෂණය පිළිකා සඟරාවේ ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. 

මෙම රෝගීන්ගේ සෛලවල p16INK4a නම් ප්‍රධාන වයස්ගත ප්‍රෝටීනයක මට්ටම් පිළිකා නොමැති සමාන වයස්වල පුද්ගලයින් සමඟ සංසන්දනය කළහ. පිළිකා වලින් පෙළෙන රෝගීන්ගේ සෛලවල වයස්ගත වීමේ මට්ටම පිළිකා රහිත රෝගීන්ට වඩා අවුරුදු 35ක් ඉදිරියෙන් සිටින බව එක්සත් ජනපද පර්යේෂකයෝ සොයා ගත්හ. මෙවැනි රෝගීන් පසුකාලීන ජීවිතයේ දුර්වලතා හෝ ආබාධිත තත්වයට පත්වේ.

සාමාන්‍යයෙන් පිළිකා ඇතිවීම සහ රසායනික චිකිත්සාව ඇතුළු දරුණු ප්‍රතිකාර ක්‍රම අවුරුදු 25කින් පමණ වයස්ගත වීමේ ක්‍රියාවලිය වේගවත් කරන බව සොයා ගන්නා ලදී. 

උතුරු කැරොලිනා විශ්ව විද්‍යාලයේ ප්‍රමුඛ කතුවරයා වන ආචාර්ය ඇන්ඩෘෘ ස්මිටර්මන් පැවසුවේ ‘මෙම සොයාගැනීම් පසුකාලීන ජීවිතයේ දුර්වලතා හෝ ආබාධිත තත්ත්වයන් ඇතිවීමේ අවදානමක් ඇති පිළිකා රෝගයෙන් පෙළෙන අය හඳුනා ගැනීමට උපකාරී වන බවයි’

පිළිකා ප්‍රතිකාරයේ මුල් වයස්ගත බලපෑම් අවම කිරීම අරමුණු කරගත් ප්‍රතිකාර ක්‍රම අධ්‍යයනය කිරීම සඳහා මෙය ප්‍රයෝජනවත් බව ඔප්පු කළ හැකි බව ඔහු පැවසීය.

රසායනික චිකිත්සාව p16INK4a නිෂ්පාදනය වැඩි කිරීමෙන් වයස්ගත වීමේ ක්‍රියාවලිය වේගවත් කිරීමට ඉඩ ඇති අතර එමඟින් සෛල බෙදීම මන්දගාමී වේ.

Text by Daily mail – සටහන – තීක්ෂණ වෙළෙන්එගොඩ

පවුල් සැලසුම් ක‍්‍රම ගැන අපි පසුගිය ලිපිවලින් කතා කළා. මෙවර අපි අවධානය යොමු කරන්නේ ගැබ් ගැනීමට පෙර කාන්තාවක විසින් අවධානය යොමු කළ වැදගත්ම කරුණු ගැනයි. අපි මෙම ලිපි පෙළ සම්පාදනය කළේ ‘පවුල් සැලසුම් සංගමයේ නිල අන්තර්ජාල අඩවිය ඇසුරිණි. එනිසා මේ කරුණු වඩාත්ම විද්‍යාත්මක හා ප‍්‍රායෝගික ඒවා වනවා.

විවාහ වූ යුවලක්, ගැබ් ගැනීමට පෙර කාන්තාවගේ සෞඛ්‍ය තත්ත්වය හා ගර්භනීභාවයට පත්වීම සදහා ශාරීරික ‍යෝග්‍යතාවය මැන බැලීම අවශ්‍ය වේ.

එමගින්,

• පිළිසිද ගැනීම හා ගර්භනීභාවය සම්බන්ධ සෞඛ්‍ය කරුණු අවබෝධ කර ගැනීමට හැකිවේ.
• කාන්තාව හා ඇගේ සහකරු‍ට ක්‍රියාශීලිව හා ‍නිරෝගිමත් ලෙස ගර්භනීභාවයට සුදානම් වීමට අවස්ථාව සැලසේ. පෙර සැගවී පැවති, ගර්භනීභාවයේ අමතර වෙහෙස නිසා හෙලිදරව් වන, සෞඛ්‍ය  සම්පන්න ගර්භනීභාවයකට බලපාන කරුණු (උදා. උපතේදීම ඇතිවන හෘ‍දයේ අක්‍රමිකතා, රුධිර ග්ලූකෝස් මට්ටම වැඩිවීම ආදිය) කල්තියා හදුනා ගැනීමේ අවස්ථාව සැලසේ.

පිළිසිද ගැනීමට පෙර සලකා බැලිය යුතු වැදගත් කරුණු මොනවාද?

ආහාර වේල

සාමාන්‍ය ආහාර වේලක් ගන්නා නිරෝගි කාන්තාවක් පළතුරු, කොළ ආහාර හා කිරි වැඩි වශයෙන් ගැනීමෙන් ශරීරයේ ඛනිජ ලවන යකඩ හා කැල්සියම් ප්‍රමාණය ඉහල නංවා ගැනීමට හැකිවේ.

ශරීර‍යේ බර නියමිත ප්‍රමාණයට වඩා වැඩි හෝ අඩු කාන්තාවන්ට දරුවකු පිළිසිද ගැනීම අපහසු වන අතරම, ඔවුන් ගර්භනී සමයේ විවිධ සංකූලතාවයන්ට ද මුහුණ දෙයි. මෙවැනි කාන්තාවන් පෝෂණවේදියකු හමු වී උපදෙස් ලබාගැනීම සුදුසුය. විවිධ දේශීය පාන වර්ග හා තේ වර්ග ගර්භනී සමය තුළ භාවිත කිරීම අවදානම් සහිත බැවින් ඒවා භාවිතය අවම කල යුතුය. එවැනි දේ ගර්භනී සමය තුළ භාවිත කිරීමේ ආරක්ෂාකාරී බව පර්යේෂණ මගින් සනාථ කර නොමැත.

ෆෝලික් අම්ලය

ගර්භනී මවකට දිනකට අවශ්‍ය ෆෝලික් අම්ල ප්‍රමාණය මයික්‍රො ග්රෑම් 400කි. ආහාර මගින් පමණක් මෙම අවශ්‍යතාවය සම්පුර්ණ කරගත නොහැක. මේ නිසා අතිරේකව සිරුරට ෆෝලික් අම්ලය ලබාගැනීම වැදගත්ය. මෙය අවම වශයෙන් පිළිසිද ගැනීමට මසකට පෙරවත් ආරම්භ කළ යුතුය. සෑම ඖෂධහලකින් ම බෙහෙත් තුන්ඩුවක් නොමැතිව, ඉතා අඩු මිලට ලබාගත හැකි ෆෝලික් අම්ල පෙති එක බැගින් දිනපතා ගැනීමෙන් මේ අවශ්‍යතාවය සම්පුර්ණ කරගත හැක.

පිළිසිද ගැනීම‍ට පෙර ෆෝලික් අම්ලය භාවිතය ආරම්භ කිරීම ඉතා වැදගත්ය. ෆෝලික් අම්ලය, දරුවාගේ ස්නායු පද්ධතියේ නිසි වර්ධනයට හා විකසනයට අත්‍යවශ්‍ය වේ. දරුවාගේ ස්නායු පද්ධතියේ විකසනය, ගර්භනී සමයේ ඉතා මුල් අවදියේදී සිදුවන අතර ඔබ ගර්භනීබව දැනගැනීමට ද පෙර මෙය සිදුවේ. එයින් පසු ෆෝලික් අම්ලය භාවිතය ඇරඹීමෙන් බලාපොරොත්තු වන යහපත් ප්‍රතිඵල අත් කර ගත නොහැකි වනු ඇත.

ව්‍යායාම

නිතර ක්‍රමානුකූලව ව්‍යායාමයෙහි නිරත වන කාන්තාවන්ට, එය තව දුරටත් කරගෙන යාමට උපදෙස් දිය යුතුය. එලෙස සිදු නොකරන කාන්තාවන්ට  ක්‍රමවත්ව ව්‍යයාම කිරීමට අනුබල හා උපදෙස් ලබාදිය යුතුය. කෙසේවෙතත් ගර්භනී සමයේ මුල් මාස තුනේ දී අධික වෙහෙස වී ව්‍යායාම කිරීම අනුමත නොකෙරේ.

දුම් පානය

ගර්භනී සමයේ දුම්පානය කිරීම හා දුම් පානය කරන්නෙකු අසල සිටීම (අක්‍රිය දුම් පානය) ගබ්සාවීම් හා මල දරු උපත් ඇතුළු සංකූලතා රැසකට මග පාදයි.

මත්පැන් භාවිතය

ගර්භනී සමයේ අධික ලෙස මත්පැන් භාවිතය දරුවාගේ වර්ධනය අඩාලවීම, මන්දබුද්ධිකතාවය, දරුවාගේ මුහුනේ ඇතිවන විවිධ විකෘති හා හැසිරීමේ වෙනස්කම් ඇතුළු රෝග ලක්ෂණ රැසකින් යුතු  foetal alcohol syndrome නම් තත්ත්වය ඇති කරයි.

ඖෂධ භාවිතය

ඖෂධ හලකින් බෙහෙත් තුන්ඩුවක් නොමැතිව ලබාගත හැකි ඖෂධ හා ආයුර්වේද ඖෂධ ඇතුලු සියලු ඖෂධ වර්ග භාවිතය අවම කිරීම හොද පුරුද්දකි. වෛද්‍ය උපදෙස් මත පමනක් ගර්භනී සමයේදී ‍ඖෂධ ලබා ගන්න.

කලක් තිස්සේ පවතින රෝග

දියවැඩියාව – ගර්භනී සම‍යේ දී රුධිරගත සීනී මට්ටම ඉතා හොදින් පාලනය වී පවතින බවට රෝගීන් වගබලා ගත යුතුය. රුධිරයේ සීනී මට්ටම පාලනය කිරීමට පෙති වර්ග භාවිත කරන රෝගීන් ඒ සදහා ඉන්සියුලින් එන්නත් භාවිතය ඇරඹිය යුතුය.

අධි රුධිර පීඩනය – අධි රුධිර පීඩනය පාලනය කිරීමට ‍යොදා ගන්නා ඇතැම් ඖෂධ ගර්භනී මවකට නුසුදුසු විය හැක. එම නිසා විශේෂඥ වෛද්‍ය උපදෙස් ලබාගෙන වඩා ආරක්ෂාකාරී ඖෂධවලට මාරුවීම අවශ්‍යය

අපස්මාරය – අපස්මාරය සදහා භාවිත වන බොහෝමයක් ඖෂධ ගර්භනී සමයේ දී භාවිතයෙන් භ්‍රෑණයට විවිධ සංකුලතා ඇති කරන නමුත් අත්‍යවශ්‍යය. ඵයට හේතුව ඵම කාලය තුල රෝගය උත්සන්න වුවහොත් ඵමගින් භ්‍රෑණයට විය හැකි හානිය වඩා බරපතල වීමයි. එක් ඖෂධයක් පමණක් යොදා ගැනීමෙන් මෙම අවදානම අවම කරගත හැකිය. මේ නිසා විශේෂඥ වෛද්‍යයවරයෙකු හමු වී අපස්මාර රෝගය හොදින් පාලනය කිරීමට සමත්, දරුවාට අවම බලපෑමක් ඇති කරන ඖෂධයකට මාරුවීම වැදගත්ය.

විවිධ ආසාදන

රුබෙල්ලා – ගර්භනී සමයේ පළමු සති 8-10ත් අතර කාලයේ ඇතිවන රුබෙල්ලා ආසාදනයන් නිසා 90% අවස්ථාවලදී දරුවාට හානි පැමිනේ. මන්දබුද්ධිකභාවය, ඇසේ සුද ඇතිවීම, බිහිරිවීම, හෘදය වස්තුවේ සිදුරු හා වෙනත් ආබාධ, ගර්භනී සමයේ දී දරුවාගේ වර්ධනය අඩාලවීම ආදිය මින් ඇතිවන සමහර සංකූලතා වේ. මේ තත්ත්වය වැලැක්වීම සදහා පාසල් යන අවධියේ දී සියලුම ගැහැණු ළමයින්ට රුබෙල්ලා එන්නත ලබාදීම සිදුකෙරේ. ඔබ ගැබ් ගැනීමට අපේක්ෂාවෙන් සිටින, එහෙත් තවමත් රුබෙල්ලා එන්නත ලබාගෙන නොමැති කාන්තාවක් නම්, ගැබ් ගැනීමට මාස 3කටවත් පෙර මෙම එන්නත ලබාගන්න.

පැපොල රෝගය – ගර්භනී සමයේ පළමු සති 20 තුලදී පැපොල රෝගය වැළදීම Congenital varicella syndrome නම් තත්ත්වය දරුවා තුළ ඇති කරයි. දරුවාගේ අත පය ප්‍රමාණය‍ට වඩා කුඩා වීම, හිසෙහි වර්ධනය අඩාල වී කුඩා හිසක් ඇති වීම, ඇසේ සුද ඇති වීම, වර්ධනය අඩාල වීම, සමේ කැළැල් ඇති වීම මෙහිදී දක්නට ලැබෙන රෝග ලක්ෂණ සමහරකි. සෞඛ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව මගින් පැපොල රෝගයේ ප්‍රතිදේහ ශරීරයේ නොමැති පුද්ගලයන් ( රෝගය වැලදී නැති පුද්ගලයන්) හට එන්න්ත ලබාදීම නිර්දේශ කර ඇත. නමුත් මෙම එන්නත ගර්භනී මාතාවන් විසින් ලබා නොගත යුතු අතර, එන්නත ලබා ගැනීමෙන් මාස 3ක් යනතෙක් ගැබ් ගැනීමෙන් වැලකිය යුතුය.

මවගේ වයස හා සම්බන්ධ අවදානම් තත්ත්ව

මව්වරුන්ගෙන් වැඩි ප්‍රතිශතයක් කිසිදු සංකූලතාවයකින් හෝ බාධාවකින් තොරව දරුවන් බිහි කරන බව සදහන් කිරීම වැදගත්ය. කෙසේ වුවද මවගේ වයස වැඩිවත්ම ඔවුන්ට විකෘති සහිත දරුවන් ඉපදීමේ ඉඩකඩ වැඩි වේ. එලෙසම මවගේ වයසත් සමග ගබ්සා වීම, නිවුන් දරු උපත්, ගර්භාෂයේ ගෙඩි, අධි රුධිර පීඩනය හා ගර්භනීකල ඇතිවන දියවැඩියා තත්ත්ව ඇතිවීමේ අවදානම වැඩි වේ.

පූර්ව සීමාවාසික , සීමාවාසික පුහුණුව ලද වෛද්‍යවරුන්ට පවා රැකියා ලබා දීමට අපොහොසත් වත්මන් සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය විදේශ උපාධිය හදාරා ERPM විභාගය පැවැත් වීමට හා එම සිසුන්ගේ පත්වීම් ලබාදීම සඳහා රජයේ වෛද්‍ය පීඨ වල සිසුන් බිල්ලට ගන්නවා මිස රටේ සමස්ත සෞඛ්‍යය කෙරෙහි සැලකිල්ලක් නොදක්වන බව නම් වර්තමානය වන විට පැහැදිලිය. 

වසර 10කට  ආසන්න කාලයක්  වෛද්‍ය අධ්‍යාපනයේ  සහ සීමා වාසික  පූර්ව සීමා වාසික  වෛද්‍යවරුන් වශයෙන්  කටයුතු කරන එහෙත්  ස්ථිර වෛද්‍ය පත්වීම්  නොලද රජයේ වෛද්‍ය උපාධිධාරීන් ගේ ගැටලුවට විසඳුම් ලැබෙන්නේ කවදාද ?

අවුරුදු හතලිස් පහේ රැකියා නොමැති උපාධිධාරීන්  සිටින බව හා ඒ සම්බන්ධයෙන් තම  විමතිය  මේ රටේ ගරු ජනාධිපතිවරයා පළ කළ බව පසුගියදා වාර්තා විය. එසේම විදේශ වෛද්‍ය උපාධි සහ නීති උපාධි හදාරා වයස අවුරුදු 22,23 දී  මේ රටේ වෛද්‍යවරුන් සහ නීතිවේදීන් වශයෙන් කටයුතු කරන රජයේ  ඉහළම බලධාරින්ගේ දූ දරුවන් සිටින බවද  රටට රහසක් නොවේ.

එහෙත් මේ රටේ ඉහළම අධ්‍යාපන සුදුසුකම් ලබා රජයේ වෛද්‍ය පීඨ වලට ඇතුළත් වන සිසුවෙක් හෝ සිසුවියක් තමන් උසස් පෙළ විභාගය සමත් වූ දින සිට රජයේ ස්ථිර පත්වීම් ලද වෛද්‍යවරුන්  වශයෙන්  පත්වීම ලබා ගැනීම තෙක් වසර 10කට ආසන්න කාලයක් ගත කරන බව හා එය එසේ පවත්වා ගැනීමට වෛද්‍ය පීඨ වල සිටින සමහරක්  පීඨාධිපතිවරුන් ආචාර  මහාචාර්යවරුන්  හා විශේෂයෙන් උප කුලපතිවරුන්  සහ සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයේ ඉහළින්ම සිටින ඇතැම්  නිලධාරීන් කටයුතු කරන බවට වෛද්‍ය අධ්‍යාපනය හා ඔවුන්ගේ රැකියා සුරක්ෂිතතාවයෙන් වෙනුවෙන්  දැනුවත්ව කටයුතු කරන  වෛද්‍ය ප්‍රජාවට රහසක් නො වේ.

විවිධ අර්බුද මැද විශ්ව විද්‍යාල වෛද්‍ය පීඨ වසා තැබූ කාලයෙ එනම් රාගම වෛද්‍ය පීඨය ජන සතු කිරීම, සයිටම් අර්බුදය, වැනි කාලවලදී පවා එදා විපක්ෂයේ රාජකාරි කටයුතු කළ දේශපාලනඥයින් පවා වෛද්‍ය පීඨ නිසි ලෙස පවත්වා  ගැනීමට උපකාරී කළ බව හා රටේ අනාගත දරුවන්ගේ අභිවෘද්ධිය වෙනුවෙන් වෛද්‍ය පීඨ කඩිනමින් විවෘත කිරීම සඳහා මැදිහත් වූ බව   රටට රහසක් නො වේ. එහෙත් එවන් පසුබිමක ..රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණය පවා නොමඟ යවමින් තම පුද්ගලික අභිමතාර්ථ වෙනුවෙන් කටයුතු කරන ඉහත දක්වා ඇති  ඉහළ රාජ්‍ය නිලධාරීන් තමන්ගේ දරුවන්ගේ අභිවෘද්ධිය වෙනුවෙන් මේ රටේ සමස්ත සෞඛ්‍යම වළපල්ලට ඇද දමමින් සිටින බව වර්තමානය වන විට මනාව පැහැදිලි වේ.

එයට උදාහරණ එනම් 2010 වසරේ අපොස උසස් පෙළ ලියන ලද සීමාවාසික පුහුණුව ලද වෛද්‍යවරුන් හට අදටත් පත්වීම් ලබා දී නොමැත. එසේම 2011 අධ්‍යන වර්ෂයේ උසස් පෙළ ලියන ලද අයවලුන්  අදටත් සීමාවාසික වෛද්‍යවරුන් වශයෙන් රජයේ රෝහල් තුළ කටයුතු කරමින් සිටින අතර වසර දහයකට ආසන්න කාලයක් ගත වී ඇත .

එසේ ම  එම අයවලුන් හට පත්වීම් ලබා දීම සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය විසින් උවමනාවෙන්  විවිධ ප්‍රශ්න දමමින්  ඇති කරමින්  කටයුතු කරන බව හා එයට අවැසි පහසුකම් ලබා නොදෙන බව රජයේ වෛද්‍ය නිලධාරීන්ගේ සංගමය පවා ප්‍රකාශ කල බව අප හට මතකය.

ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ නිර්නායක අභිබවමින් ජනගහනයට සාපේක්ෂව අප රට තුළ (670 ට එකක් ) වෛද්‍යවරුන් සිටියත්  දුෂ්කර පළාත්වල උග්‍ර වෛද්‍යවරු හිඟයක් පවතින බව ජනාධිපති තුමාගේ රාජාසන කතාවේදී පවා ප්‍රකාශ කරන ලදී.

ජනගහනයට සාපේක්ෂව කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ 400 කට එක් වෛද්‍යවරයෙක්  හා නුවරඑළිය දිස්ත්‍රික්කය 3000  කට එක් වෛද්‍යවරයෙක්  සිටිනුයේ සෞඛ්‍ය අමාත්‍යංශයේ වරදින්  මිස වෛද්‍යවරුන්ගේ වරදින් නොවේ.

එහෙත් සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයේ වරදින් පත්වීම්  ලබා ගැනීම  අපේක්ෂාවෙන් 2500 පමණ පූර්ව  සීමා වාසික වෛද්‍යවරුන්   පිරිසක් බලාපොරොත්තුවෙන් සිටින  රටක් බවට ශ්‍රී ලංකාව පත් ව ඇත, එසේම ජනාධිපති තුමාගේ රාජාසන කතාවට ද අපහාසයක් සෞඛ්‍යය  අමාත්‍යාංශයේ බලධාරීන් විසින් සිදු කර ඇත.

එවන් පසුබිමක රජ ය පවා අපහසු තාවයට පත් කරමින් තම පුද්ගලික අරමුණු වෙනුවෙන් කටයුතු කරන සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයේ හා උසස් අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශයේ වෙනත් රාජ්‍ය ආයතන වල  සිටින ඉහළ නිලධාරීන් කීප දෙනා  විසින් විදේශ වල ඉගෙන ගන්නා ඔවුන්ගේ දූ දරුවන්ට තැන ලබා දීමට යාමෙන් සිදු වනුයේ එක් විදුලි අධිකාරීවරයෙක් නිසා ඔහුගේ වරදින් රටකට විදුලිය නැති ව විශාල අලාභයක් සිදු වූවා සේ ම රජයේ ආයතන මෙන් ම  සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය තුළ සිටිමින් පුද්ගලික අරමුණු වෙනුවෙන් කටයුතු කිරීම නිසා රටේ සමස්ත සෞඛ්‍ය  ක්ෂේත්රයේ ම බරපතළ අර්බුදයකට පත්වීමයි.

පූර්ව සීමාවාසික , සීමාවාසික පුහුණුව ලද වෛද්‍යවරුන්ට පවා රැකියා ලබා දීමට අපොහොසත් වත්මන් සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය විදේශ උපාධිය හදාරා ERPM විභාගය පැවැත් වීමට හා එම සිසුන්ගේ පත්වීම් ලබාදීම සඳහා රජයේ වෛද්‍ය පීඨ වල සිසුන් බිල්ලට ගන්නවා මිස රටේ සමස්ත සෞඛ්‍යය කෙරෙහි සැලකිල්ලක් නොදක්වන බව නම් වර්තමානය වන විට පැහැදිලිය. 

එහෙත්  අවම ප්‍රමිතිය සම්බන්ධ ගැසට් නිවේදනය පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කිරීමට යාමේදී සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය තුළ තිබූ අදාළ නිවේදනය පිටපත් පන්සියයක් පමණ අස්ථානගත ව නැවත සැකසීමට සිදුවී ඇත .  සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය ඒ තරම් දුර්වල ද එය වැළැක්වීමට කටයුතු කරන ලද්දේ අන්තවාදී හෝ සුදුසුකම් රහිත තම දරුවන් දමා දන්නා අයවලුන් හෝ ජාවාරම් කරුවන් විසින් ද  වෛද්‍ය අධ්‍යාපනයේ අවම ප්‍රමිතිය නීති ගත  නොවන තාක් කල්   නුසුදුසු වූ වෛද්‍යවරුන් අතින් රෝගීන්ට කෙරෙහි වන බලපෑම ඔවුන්ගේ ජීවිත සම්බන්ධ ගැටළුවට වග කියන්නේ කවුද? අප ඉන්දියාව සහ මැලේසියාව මෙන් වෙමු ද ?

වර්තමානයේ වෛද්‍ය පත්වීම් ලබා නොදීම තුළ 2014 වසරේ උසස් පෙළ හදාරන ද සිසුන්ගේ  අවසන් වෛද්‍ය විභාගය 2021 වසරේ ජූලි මස පැවැත්වීමට කටයුතු කර තිබුනත් වර්තමානය වන විට එය 2022 වසරේ සැප්තැම්බර මස දක්වා කල් තබා ඇති බව අද වන විට වාර්තා වන අතර මෙය කොතරම් බරපතළ අපරාධයක් ද ?

සයිටම් අර්බුදය  සහරාන් ගේ ප්‍රහාරය කාලසීමාවේ වෛද්‍ය පීඨ ක්‍රියාත්මක ව නොපැවති අතර කොවිඩ් 19 අර්බුදය පැවති කාලයේ රජයේ වෛද්‍ය පීඨ සිසුන් අන්තර්ජාලය හරහා ඉගැන්වීම් කටයුතු සිදු කරන ලදී එහෙත් එම කාල සීමාවන් ද නොසලකා තවත් වසරකට ආසන්න කාලයකින් වෛද්‍ය අධ්‍යාපනය  දිගු කිරීම  එම දරුවන්ට හා රටට කරන බලවත් අපරාධයක් නොවේ ද  එම දරුවන්ගේ   හෙට දවස වෙනුවෙන් දෙමාපියන්ට වියදම් දැරීමට සිදු වනවා සේම රජයටත් අමතර අවුරුද්දකට ආසන්න කාලයක් පඩි නඩි සහ අනිකුත් වියදම් දැරීමට සිදුවීම අපරාධයක් නොවේ ද ?

එහෙත් රජයේ පීඨ වල ප්‍රමිතිය සොයන  එහි කාලය දික් කරන අයවලුන්  තමන්ගේ දරුවන් මේ රට සිට විදේශ වෛද්‍ය  අධ්‍යාපනය  හදාරමින් විභාග පවා ඔන්ලයින් ක්‍රමයට සිදු වන ව්ට නිස්සද්දව එයට අනුමැතිය ලබා දෙමින් සිටින්නේ ය වෛද්‍ය අධ්‍යාපනය *විභාග* ඔන්ලයින් ක්‍රමයට සිදු කළ හැකි ද    ආචාර මහාචාර්යවරුන් රජයේ උසස් නිලධාරීන් සෞඛ්‍ය අමාත්‍යංශයේ ඉහළ නිලධාරීන්  එය අනුමත කරන්නේ කෙසේද ?

තමන්ගේ දරුවන් එම කණ්ඩායම තුළ සිටින නිසා නේද ? වසරකට, තරගකාරී විභාගයකින් අනතුරුව  1500ක පමණ පිරිසක් සුදුසු කම්  ලබා  රටෙහි වෛද්‍ය පීඨ වලට එකතු වන අතර දහසකට ආසන්න පිරිසක් වාර්ෂිකව විදේශ වෛද්‍ය අධ්‍යාපනය හැදෑරීම සඳහා කටයුතු කරන්නේ ය  එහෙත් රජයේ ඉහළ නිලධාරීන් සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයේ නිලධාරීන් වෛද්‍ය පීඨවල සමහරක් පීඨාධිපතිවරුන් උපකුලපතිවරුන්  ප්‍රමුඛතාවය ලබා දෙන්නෙ  ද රජයේ වෛද්‍ය පීඨවල  සුදුසුකම් ලබන සිසුන්ට නොව මුදල් මත අඩු සුදුසුකම් මත විදේශ වෛද්‍ය අධ්‍යාපනය හදාරන අයවලුන්ට ය … ඒ ඔවුන්ගේ දරුවන් සිටින නිසා ය.

මෙ සේ සුදුසුකම් ලබන ඉතා ඉහළ  ප්‍රමිතියෙන් යුත් සීමාවාසික පුර්ව සීමාවාසික සහ වෛද්‍ය සිසුන්ගේ පත්වීම් ලබා දීමේ කාල සීමාව දීර්ඝ කරමින් අඩු සුදුසුකම් මත විදේශ  වෛද්‍ය උපාධිය හැදෑරූ  සිසුන් ට තැන දීමට යාමෙන්  අනාගතයේ දී රට ඉන්දියාවට  සිදු වූ ආකාරය ට පත් වනු ඇත. කොවිඩ්  19  සම්බන්ධයෙන් අපට පාඩම් කියා දී ඇත එහෙත් එයින් පාඩම් ඉගෙන ගත් බවක් නම් පැහැදිලි නො වේ.

වෛද්‍ය අධ්‍යාපනය අවම ප්‍රමිතිය නීති ගත නො වීම හේතුවෙන් අපොස උසස් පෙළ අසමත් විදේශ වෛද්‍ය උපාධිය හැදෑරූ සිසුන් 750 කට පමණ ERPM විභාගයට  ඉඩදීමට සිදුව ඇත ,එසේම පසුගිය වසරේ අපොස් උසස් පෙළ අසමත් සිසුන් දහනම දෙනෙක් ද මේ වසරේ 11දෙනෙක් හට ද සීමා  වාසික පත්වීම් ලබා දී ඇත.

එසේ වෛද්‍ය පත්වීම් ලබන විදේශ උපාධිධාරීන්  පරිපාලනයට ගියහොත් එතන අර්බුදය ඇති කරන්නේ ය වෛද්‍ය වරයෙක් වශයෙන් වැඩ කළ හොත් රෝගීන්ට දෙවියන්ගේ පිහිටය අනාගතයේ මේ රටේ රෝගීන් ට ගෙදර ගියොත් තෝ නසී මඟ හිටියොත් අඹු නසී වදන ආදේශ කළ හැක.

2015 වර්ෂයේ අපොස උසස් පෙළ ලියන ලද 1996 වසරේ උපත ලද අයවලුන්  රජයේ වෛද්‍ය පීඨ වල තෙවැනි වසරේ  ඉගෙනුම් කටයුතු කරද්දී අන්තර් ජාතික විෂය හදාරා මෙරටින් පිටව ගොස් වෛද්‍ය උපාධිය ලබා ගත් අයවලුන් අද වන විට හම්බන්තොට, කොළඹ ළමා රෝහලේ හා  රජයේ රෝහල් වල   සේවය කරන අතර 2015,වසරේ අපොස උසස් පෙළ කරන ලද  රජයේ වෛද්‍ය පීඨ වල සිසුන් මේ යන ආකාරයට 2025 වසරේ දී හෝ වෛද්‍ය පත්වීම් ලබා ගැනීම සැක  සහිතය එහෙත් 1996 වසර ඉපිද විදේශ අධ්‍යාපන ලද අයවලුන් දේශීය සුදුසුකම් ලබන සිසුන්ට වඩා වසර පහකින් ඉදිරියට ගියේ රටේ අධ්‍යාපනයේ,සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය  දුර්වලතා නිසා නො වේ ද ?

එසේම අද වන විට වෛද්‍ය උපාධිය සඳහා විදේශ ගත වීම ජාවාරමක්  බවට පත්ව ඇති  අතර  විදේශ සේවා නියුක්ති කාර්යාංශයේ පුහුණුව නොලබමින්  නුපුහුණු ශ්‍රමිකයින් මෙරටින් ජාවාරම්කරුවන් පිට කරන ආකාරය ට අපොස උසස් පෙළ අසමත් අයවලුන් සමත් ලෙස ලෙස හුවා දක්වමින් පිට රට යවන අතර නිසි සායනික පුහුණුවක් නොලද අදාල අයවලුන්  හට මෙරට දී සුජාත භාවය ලබාදීම සඳහා රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණය උපයෝගි කර ගෙන ඇත   .අනාගතයේ දී අපොස උසස් පෙළ ජීව විද්‍යා අංශයෙන් උසස් ලකුණු ලබා ගන්නා සිසුන් අතළොස්සට පවා රැකියාව ලබා ගැනීම සඳහා පාරේ සටන් කිරීමට සිදු වනු ඇත.

සීමාවාසික පුහුණුව ලබමින් සිටින විදෙශ වෛද්‍ය උපාධිධාරීන්  සම හරක් ෆේස්බුක් සමාජ ජාලා මාධ්‍ය භාවිත කරමින්(අවිස්සාවේල්ල රෝහලේ පවා නම සඳහන් කරමින් ) විදේශ වෛද්‍ය අධ්‍යාපනය හැදෑරීම සඳහා දැන්වීම් නිකුත් කරමින් ඇත. සීමාවාසික පුහුණු කාලයේ දී එසේ කටයුතු කරන්නේ නම් එය අවසන් වූ පසු කෙසේ කටයුතු කරනු ඇත්ද ?

එසේ ම කවුරුත් කතා නොකරන මාතෘකාවක් වනුයේ මේ පිටුපස ඇති අන්තවාදී දේශපාලන පක්ෂ විසින් හසුරුවන බලපෑම අති මහත් ය ….එය දැන් වත් නතර කළ යුතුව ඇත.

එසේම කොවිඩ් 19 අර්බුද කාලයේදි  වෛද්‍ය නිල ලාංඡන සඳහන් කර එය අව භාවිත කළ පුද්ගලයෙක් පොලිසියට හසු වූ අතර එම කාලයේ දී මාධ්‍ය වෘත්තීය පාවා දෙමින් දේශපාලන නායකයන් ඝාතනය කිරීම සඳහා මාධ්‍ය නිල ලාංඡන භාවිතා කරමින් කටයුතු කළ මාධ්‍යවේදී ත්‍රස්තවාදීන් වර්තමානය වන විට හසු වී ඇති අතර ත්‍රස්තවාදීන් ට අනුබල දුන් තවත් පිරිසක් විදේශ ගතව ඇත ,එමෙන් ම අනාගතයේ දී වෛද්‍ය නිල ලාංඡන භාවිතා කරමින් ත්‍රස්තවාදී කටයුතු මත්ද්‍රව්‍ය ජාවාරම් වල නියැලී සිට හසු වුවහොත් වත්මන් තත්ත්වය අනුව එය පුදුමයට කාරණයක් නොවනු ඇත.

තමන්ගේ දරුවන් වෙනුවෙන් මේ රටේ   රෝගීන්ගේ රෝගී ජීවිත අයිතිවාසිකම් විනාශ කරන අයවලුන් මේ රට තුළ එම වෘත්තිය ගණිකා වෘත්තියක් බවට පත් කර ඇත.

එ වැනි අයවලුන් සිටියදී පවා රජයේ වෛද්‍ය පීඨ වල තම උපරිම කාලය යොදවමින් තමන්ගේ දරුවන්ට හා සමාන සෙනෙහසක් ලබා දෙමින්  අධ්‍යන කටයුතු කරන වෛද්‍ය ගුරු ආචාර්ය මහාචාර්ය තුමන්ලාට රජයේ වෛද්‍ය පීඨ ශිෂ්‍ය දෙමාපිය සංගමයේ කෘතවේදී උපහාරය මේ අවස්ථාවේ පුද කළ යුතු ව ඇත ඔවුන්ගේ බලපෑම නොවන්නට මෙය තව දුරටත් බරපතල වනු ඇත. එවන් දෙවිවරු බඳු මිනිසුන් මැද තම වෘත්තිය හෑල්ලු කරමින් තමන්ගේ දරුවට අවුරුදු හතර හමාරෙන් විදේශ වෛද්‍ය  උපාධිය  ලබා දීමට කටයුතු කරන තක්කඩි උපකුලපතිවරු මහාචාර්යවරු නැතුවා ද නොවේ.

වෛද්‍ය වෘත්තියේ සහ වෛද්‍ය පීඨ වල අර්බුද ඇති කිරීමට සූක්ෂ්මව ක්‍රියාකරන රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණය තුළ  සිටින ඉහද පණුවන් සහ වෛද්‍ය වෘත්තියේ සිටින  එන්ජීඕ කරුවන්  පිළිබඳ වත්මන් රජය මීට වඩා සැලකිල්ලක් දක්වා කටයුතු කළ යුතු ව ඇත.

එසේ ම පූර්ව සීමාවාසික වෛද්‍යවරුන්ට පත්වීම් ලබා දීමටත් විවිධ අර්බුද හේතුවෙන් වෛද්‍ය පීඨ වල කාලය  දීර්ඝ කිරීමට යාම නිසා එහි සිටින සහ ඇතුළත් ඇතුලත් වීමට බලාපොරොත්තුවෙන් සිටින සුදුසුකම් ලත් දරුවන්ගේ අනාගතය සුරක්ෂිත කර මේ රටේ සමස්ත සෞඛ්‍ය ක්ෂේත්‍රය ම ආරක්ෂා කර ලීම සඳහා රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණය තුළ සිටින දූෂිත නිලධාරීන්ට ඉඩ ලබා නොදීමෙන් හා එක නීතියක් එක රටක් යන සංකල්පයට රට ඔසවා තැබීමට වත්මන් රජයේ බලධාරීන් ට හැකියාව ලැබිය යුතු ව ඇත.

වසර දහයකට  ආසන්න කාලයක්  වෛද්‍ය අධ්‍යාපනයේ සහ සීමා වාසික  පූර්ව සීමා වාසික  වෛද්‍යවරුන් වශයෙන්  කටයුතු කරන එහෙත්  ස්ථිර වෛද්‍ය පත්වීම්  නොලද රජයේ වෛද්‍ය උපාධිධාරීන් ගේ ගැටලුවට හා වසර දහයකට ආසන්න කාලයක් වෛද්‍ය උපාධිය වෙනුවෙන් වෛද්‍ය පීඨ තුළ ද සිටින දුවා දරුවන් ට ගත කිරීමට සිදු වීම  සම්බන්ධයෙන්  විසඳුම් ලැබෙන්නේ කවදාද ?

දරුවන්ගේ අයිතීන් වෙනුවෙන් අපට පාරට  බැසීමට සිදු  නොවේවා යන්න බලධාරීන් වටහා ගනු ඇතැයි උදක්ම බලාපොරොත්තු වෙමු. 

වසන්ත අල්විස් – මාධ්‍ය ප්‍රකාශක රජයේ වෛද්‍ය පීඨ ශිෂ්‍ය දෙමාපිය සංගමය

ශ‍්‍රී ලංකාව තුළ සිදුවන ගැබ් ගැනීම්වලින් 3/1ක් අනවශ්‍ය හෝ සැලසුම් නොකළ ගැබ් ගැනීම් වන බව සොයා ගෙන ඇත. මේ අතර ඇතැම් කාන්තාවන් අනපේක්ෂිත ලෙස ලිංගික ක‍්‍රියාවක යෙදිය හැකි අතර (දූෂණයට ලක්වීම වැනි) එවැනි තත්ත්වයකදී ද ගැබ් ගැනීමක් සිදුවිය හැකිය.

මෙහිදී ලිංගික සංගර්ගයෙන් පසුව ගැබ් ගැනීමක් වළක්වා ගැනීම අපේක්ෂා කරන්නේ නම් ඒ සඳහා වඩාත් විශ්වාසදායී පවුල් සැලසුම් ක‍්‍රම ඇති අතර මෙම ලිපියෙන් අවධානය යොමු කරන්නේ ඒ ගැනය. මෙම ලිපිය ‘ශ‍්‍රී ලංකා පවුල් සැලසුම් සංගමයේ’ නිල වෙබ් අඩවියෙන් සම්පාදිත එකකි.

හදිසි උපත් පාලනය යනු – මෙය අනාරක්ෂිත ලිංගික හැසිරීමකින් පසු ඔබට අනවශ්‍ය ගර්භනී වීමක් වලක්වා ගැනීම සදහා කාන්තාව විසින් භාවිත කල යුතු ක්‍රමයක්වේ.

හදිසි උපත් පාලනය සදහා භාවිත කරන ක්‍රම මොනවා ද?

• හදිසි උපත් පාලන පෙති
• ලූපය (ගර්භාෂය තුලට ඇතුල් කරන කුඩා උපකරණයක්)

හදිසි උපත් පාලන පෙති

හදිසි උපත් පාලන පෙති යනු ඔබ සාමාන්‍යයෙන් උපත් පාලනයට භාවිත කරන ආකාරයේ ම හෝර්මෝන පෙති වර්ගයකී. නමුත් මෙම අවස්ථාවේ දී භාවිත කරනු ලබන්නේ සාමාන්‍යයෙන් භාවිත කරන මාත්‍රාවට වඩා වැඩි මාත්‍රාවකි. මෙම පෙති වර්ගය ඔබගේ ලිංගික සංසර්ගයෙන් පැය 72ක් (දින 3ක්)ඇතුළත භාවිත කල යුතුය. මෙම පෙති ප්‍රොජෙස්ටරෝන් හෝර්මෝනය පමණක් අඩංගු පෙති ‍හෝ ඊස්ට්‍රජන් හා ප්‍රොජෙස්ටරොන් යන හෝර්මෝන වර්ග දෙකම අඩංගු වන පෙති ලෙස දෙවර්ගයකි.

ඔබ හදිසි උපත් පාලන පෙති භාවිත කල යුතු වන්නේ කුමන අවස්ථාවලදීද ?

• වෙනත් උපත් පාලන ක්‍රමයක් භාවිත නොකරන්නේ නම්.
• ඔබ භාවිතා කරන උපත් පාලන ක්‍රමයක් අසාර්ථක වී යැයි ඔබට සැකයක් පවතී නම්,
  උදාහරණයක් ලෙස
  • ඔබ භාවිත කරන කොන්ඩමය සිදුරු වී හෝ ගැලවී ගියේ නම්,
  • ඔබගේ උපත් පාලන එන්නත ලබාගැනීමට ඔබ නියමිත දිනට වඩා පමා වී සිටින්නේ නම්,
  • ඔබ භාවිත කරන සාමාන්‍ය (දිනපතා)උපත් පාලන පෙති දෙකක් හෝ වැඩිගණනක් මෙම මාසයේ දී ඔබට අතපසු වුයේ නම්,
• ලිංගික අතවරයකට හෝ දුෂණයකට ලක් වු අයෙක් නම්,

මෙම පෙති ක්‍රියා කරන්නේ කෙසේ ද ?

පෙත්තේ ක්‍රියාකාරිත්වය ඔබගේ ආර්තව චක්‍රය තුළ පෙත්ත ලබාගන්නා දිනය මත වෙනස්වේ.

• ඔබ පෙත්ත ලබාගන්නේ ඩිම්බය මෝචනය වීමට පෙර අවස්ථාවක නම්, එමගින් ඩිම්බය මෝචනය වීම දින 3-4ක කාලයකින් ප්‍රමාද කරනු ලබයි. මෙමගින් ඩිම්බය ශුක‍්‍රාණු හා එකතුවීම වලක්වා දමයි.
• ඔබ පෙත්ත ලබාගන්නේ ඩිම්බය මෝචනය වීමෙන් පසු අවස්ථාවක නම්, එමගින් ඔබගේ ගර්භාෂයේ ඇතුළත ස්තර සිහින් කරනු ලබයි. මේ මගින් සංසේචනය වූ යුක්තානුව (පළමු දරු සෛලය) ගර්භාෂයේ තැන්පත් වීම වලක්වා දමයි.
• පෙත්තේ අඩංගු හෝර්මෝන මගින් ශුක්‍රාණු සහ ඩිම්බ පරිවහණය අඩාල කරන බැවින් ශුක්‍රාණු සහ ඩිම්බ මුණගැසීමට ඇති හැකියාව අඩු කරයි.

හදිසි උපත් පාලන පෙති භාවිත නොකළ යුත්තේ කුමන අවස්ථාවලදීද?

ඔබ දැනටමත් ගර්භනී තත්වයට පත්ව ඇත්නම් මෙම පෙති භාවිත නොකල යුතුය.

ප්‍රසිද්ධ අලෙවි නම්	පළමු මාත්‍රාව (ලිංගිකව හැසිරීමෙන් පැය 72ක් ඇතුළත භාවිත කළ යුතු පෙති ගණන)	දෙවන මාත්‍රාව (පළමු මාත්‍රාවෙන් පැය 12කට පසු භාවිත කළ යුතු පෙති ගණන)
පොස්ටිනෝර් 2 (ප්‍රොජෙස්ටරෝන් හෝර්මෝනය පමණක් අඩංගු පෙති)	01	01
සාමාන්‍ය උපත් පාලන පෙති (අඩු මාත්‍රාව) -මිතුරි ‍	04	04
නොර්ඩේ‍ට් කහ පැහැති පෙති	04	04

හදිසි උපත් පාලන පෙත්ත ඔබගේ ආර්තව චක්‍රයේ කුමන අවස්ථාවක වුවත් භාවිත කල හැක. නමුත් ඔබ කිරි දෙන මවක් නම් මෙය භාවිත කිරීමට පෙර ඔබගේ පවුලේ වෛද්‍යවරයා හමුවන්න.පෙත්ත ලබාගැනීමෙන් පැය 2ක් ඇතුළත ඔබට වමනය ගියේ නම්, ඔබ භාවිත කල මාත්‍රාව නැවතත් ලබාගත යුතුය.

වමනය යෑම අවම කරගැනීම සදහා කිරි වීදුරවක්, බීමෙන් අනතුරුව පෙති පානය කරන්න.ඔබට අවශ්‍ය නම්, පොස්ටිනෝර් 2 උපත් පාලන පෙති 2ම එකවර ගැනීමට ද හැක.

මෙම ක්‍රමය කෙතරම් සාර්ථක ක්‍රමයක් ද?

මෙම පෙති නිවැරදි ආකාරයෙන් භාවිත කරන කාන්තාවන් සදහා 98% ක සාර්ථකත්වයක් පෙන්නුම් කරයි. ලිංගිකව හැසිරි‍මෙන් පසු ඉක්මණින්  පෙති භාවිත කරන තරමට එහි සාර්ථකත්වය ද වැඩිවේ.

මෙම ක්‍රමය අසාර්ථක වී ඔබ ගර්භනී වුවත්, මෙම පෙත්තෙන් දරුවාට කිසිදු හානියක් වන බවට සාධක ලැබී නැත.

හදිසි උපත් පාලන පෙත්තෙන් ඇතිවන අතුරු ආබාධ

• ඔක්කාරය
• වමනය
• අක්‍රමවත් ආර්තව රුධිර වහනය
• පියයුරු වේදනාව
• හිසරදය

එකවර – එක දිගට සිදුවන සංසර්ග කිහිපයකට පසුත් හදිසි උපත්පාලන පෙති සාර්ථකවේද?

ඔව්.හදිසි උපත් පාලන පෙති එක් සංසර්ගයක දී මෙන් ම එකවර, එක දිගට සිදුවන සංසර්ග කිහිපයක දී ද සාර්ථකවේ. නමුත් එම සංසර්ග සියල්ල පෙති පානයට පැය 72ක් ඇතුළත සිදුවිය යුතුය.

එක් වරක් හදිසි උපත් පාලන පෙති ලබාගැනීමෙන් පසු එය ඉදිරි පැය 72 ඇතුලත මා ගර්භනීවීමෙන් වලකයිද?

නැත. එබැවින් ඔබ හදිසි උපත්පාලන පෙති ලබාගැනිමෙන් අනතුරුව, ක්‍රමවත් උපත්පාලන ක්‍රමයක් අනුගමනය කිරිම ආරම්භ වනතුරු කොන්ඩමයක් වැනි බාධක උපත්පාලන ක්‍රමයක් (Barrior method) භාවිත කල යුතුය.

හදිසි උපත් පාලන පෙති මාගේ ඉදිරි ආර්තවය දක්වා සාර්ථක උපත් පාලන ක්‍රමයක් ලෙස ක්‍රියා කරයි ද ?

නැත. ඔබගේ ලබන ආර්තවය දක්වා සිදුකරන සෑම ලිංගික සංසර්ගයකදීම බාධක උපත් පාලන ‍ක්‍රමයක් භාවිත කිරිමට අප තරයේ අවවාද කරනුයේ එබැවිනි.ඉන් පසු ඔබ ඔබට ගැලපෙන ක්‍රමවත් උපත්පාලන ක්‍රමයක් භාවිත කල යුතුය.

හදිසි උපත්පාලන පෙති භාවිතයෙන් පසු මාගේ ආර්තවය ප්‍රමාද වන්නේ නම්?

බොහෝ අවස්ථාවලදී ඔබගේ ආර්තවය සුපුරුදු දිනයේ දී සිදුවේ.නමුත් සමහර අවස්ථාවලදී එය කලින් සිදුවීමට හෝ දින කිහිපයක් ප්‍රමාදවිය හැක.ආර්තවය දින 10කට වඩා ප්‍රමාද වන්නේ නම් වහාම ඔබගේ වෛද්‍යවරයා හමු වී ගර්භනී පරික්ෂාවක් කරගන්න. මන්ද යත් හදිසි උපත් පාලන ක්‍රම 100% සාර්ථක නොවන බැවිනි.

හදිසි උපත්පාලන පෙත්තෙන් ලිංගිකව සම්ප්‍රේෂණය වන රෝග (සමාජ රෝග)වලින් ආරක්ෂාවක් ලැබේ ද ?

නැත.ඔබගේ වෛද්‍යවරයා හමු වී සමාජ රෝග සදහා පරික්ෂණයක් කරගැනීමට මැලි නොවන්න.

හදිසි උපත් පාලන පෙත්ත දිනපතා ක්‍රමවත් උපත් පාලන ක්‍රමයක් ලෙස භාවිත කල හැකි ද ?

හදිසි උපත් පාලන පෙති හදිසි අවස්ථා සදහා පමණි.එය ක්‍රමවත් උපත් පාලන පෙති මෙන් පලදායි නොවේ.එමගින් ක්‍රමවත් උපත් පාලන පෙතිවලට වඩා වැඩි අතුරු ආබාධ ප්‍රමාණයක් ගෙන දෙයි.

හදිසි උපත් පාලනය සදහා වන අනෙකුත් ක්‍රම ද ?

තඹ ලුපය (Copper Intra Uterine Contraceptive device)
මෙය අනාරක්ෂිත සංසර්ගයකින් පසු දින 5ක් ඇතුළත ගර්භාෂය‍ට ඇතුල් කල යුතුය. මෙය 99% සාර්ථක ක්‍රමයකි. විශේෂයෙන් මෙය දීර්ඝ කාලීන උපත් පාලන ක්‍රමයක් අපේක්ෂා කරන කාන්තාවන් සදහා යෝග්‍ය වේ.

සැකසුම – තුෂාධවි

සමහර අය සාමාන්‍ය සබන් වලට වඩා ඵලදායී යැයි විශ්වාස කරමින් ප්‍රති-වයිරස අත් සේදුම් වෙත යොමු වී ඇත. ‘එය එසේ නොවේ’ මයිකල්ස් පවසයි.

අගුලු දැමීම, වෙස්මුහුණු පැළඳීම සහ සමාජයෙන් ඈත් වීම මධ්‍යයේ, කොවිඩ් -19 ට එරෙහි සටනේදී අත් සේදීමේ කොටස පහසුවෙන් අමතක වේ. එය අපගෙන් බොහෝ දෙනෙක් සහජයෙන්ම, දිනකට කිහිප වතාවක් කරන දෙයකි. නමුත් එය පසුගිය මාස හය තුළ තරම් වැදගත් වී තිබේ.

Covid-19 වෛරසයට එරෙහි අවි ගබඩාව මධ්‍යයේ අත් සේදීම (මුහුණු ආවරණ, ස්වයං හුදකලාව සහ සමාජ දුරස්ථභාවය) යමෙකුට නොසලකා හැරීම පහසුය.

පෙබරවාරි මාසයේ දී Covid-19 වසංගතය ගෝලීය වශයෙන් ව්‍යාප්ත වීම ආරම්භ වෙද්දී සෞඛ්‍ය හදිසි අවස්ථාවක් ලෙස නව වෛරසයෙන් ආරක්ෂා වන්නේ කෙසේදැයි ජනතාවට උපදෙස් දීමට සෞඛ්‍ය ආයතන පොර බැදුවේය. එක් යෝජනාවක් වූයේ, උණුසුම් ජලයෙන් හෝ පිරිසිදු ජලයෙන් සබන් ගා තත්ත්පර 20ක්වත් අත් හොඳින් සේදීමයි.

ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය විසින් අත් සේදීම සඳහා නිවැරදි ක්‍රමය පෙන්වන ග්‍රැෆික් ග්‍රන්ථයක් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී:

මාස හයකට පසු ඕස්ට්‍රේලියාවේ මෙල්බර්න් නුවරට මෑතකදී පැනවූ ඇඳිරි නීතිය වැනි පුපුරා යම් සහ දේශීයකරණය කළ අගුලු දැමීම් පිළිබඳ ව්‍යාකූල ගෝලීය චිත්‍රය අත් සේදීමේ උපදෙස් ආන්තිකයට තල්ලු කර තිබේ. මුහුණු ආවරණ පැළඳීමට එරෙහිව ඇතැම් ප්‍රදේශවල වර්ධනය වන පසුබෑම මධ්‍යයේ කොරෝනා වයිරස් ආසාදනයට එරෙහි මෙම රිදී උණ්ඩය අවධානයෙන් ඉවතට විසිවී ඇත. එක් ඉතියෝපියානු නිරීක්ෂණ අධ්‍යයනයකින් හෙළි වූයේ රෝහල්වලට පැමිණෙන දහසකට වැඩි පිරිසකගෙන් නිවැරදි ආකාරයට අත සෝදා ගන්නේ 01% කටත් වඩා අඩු ප්‍රමාණයක් බවයි.

තත්ත්වය මෙසේ් නම් අත් සෝදා ගැනීම පිණිස ලබා දුන් උපදෙස් වෙනස් වී තිබේද ?

කොහෙත්ම නැත. විශේෂඥයන්ට අනුව එහි කාර්යක්ෂමතාව දෙගුණ වී ඇත.

මැසචුසෙට්ස් හි බොස්ටන් හි ඊසානදිග විශ්ව විද්‍යාලයේ රසායන විද්‍යාව හා රසායනික ජීව විද්‍යාව පිළිබඳ මහාචාර්යවරයෙකු වන තෝමස් ගිල්බට් පවසන්නේ ‘ලාභ සබන් හා උණුසුම් ජලයට කොරෝනා වයිරසයේ රසායනික සැකැස්ම කඩාකප්පල් කළ හැකි බව’යි.

“මෙම වෛරස් වලට ‘ලිපිඩ පටල’ ලෙස හැඳින්වෙන ජානමය අංශු වටා ඇති පටල ඇත. (ඒවා තෙල් සහිත, ආලේප සහිත ව්‍යුහයකි. සබන් හා ජලය මගින් උදාසීන කරනු ලබන්ෙන් මේ ආකාරයේ ව්‍යුහයකි) මෙම පිටත “ලියුම් කවරය” විසුරුවා හැරීමෙන් වෛරස් සෛලය බිඳී යන අතර ජානමය ද්‍රව්‍ය (වෛරසයේ පිටපත් සෑදීම සඳහා මිනිස් සෛල පැහැර ගන්නා ආර්එන්ඒ) අතුගා දමා විනාශ වේ’ ඔහු පවසයි.

අත් සේදීමට හෝ සනීපාරක්ෂක යන්ත්‍රයෙන් පිරිසිදු කිරීමට නිවැරදි මාර්ගය පෙන්වන ඡායාරූපයක්

ගිල්බට් මෙසේ පවසයි, ‘අත් සේදීමේ කාලය කෙටි කිරීමට හේතු වන කිසිවක් මා අසා නැහැ. ඔබට කිරීමට අවශ්‍ය වන්නේ ඔබේ දෑත් තෙත් කිරීම, සබන් ගා ගැනීම නිසි පරිදි තත්පර 20ක් ඔබේ දෑත් අතුල්ලමින් නිවැරදිව පිරිසිදු කර ගැනීමයි. ලිපිඩ පටලය සහ සබන් අතර රසායනික ප්‍රතික්‍රියාව සිදුවීමට මෙය ප්‍රමාණවත් කාලයක් ලබා දෙන බව ගිල්බට් පවසයි.

මෙහි වෙනත් වාසි ද ඇත. එමඟින් සබන් සහ උණුසුම් ජලය මගින් අප ද්‍රව්‍ය ඉවත් කිරීම සඳහා හොඳ අවස්ථාවක් ලබා දේ.

ගිල්බට් තවදුරටත් පවසන්නේ ‘වෛරසයට එරෙහි සටන මෙමගින් වේගවත් වන බවයි. කෙන්ට් විශ්ව විද්‍යාලයේ අණුක විද්‍යාව පිළිබඳ මහාචාර්යවරයකු වනමාටින් මයිකල්ස් පවසන්නේ කොරෝක වෛරසය අක්‍රීය කිරීමට ජලය පමණක් ප්‍රමාණවත් නොවන බවයි. ඔබ ආහාර පිසින විට ඔබේ ඇඟිලිවල තැවරෙන ඔලිව් තෙල් ජලයෙන් පමණක් ඉවත් කිරීම අසීරුයි. එහිදී හොඳින් සබන් ගා පිරිසිදු කළ යුතුයි. මෙහිදී ද සිදුවන්නේ එයයි‘ ඔහු පවසයි.

කොරෝන වෛරසයට එරෙහි දෑත් පිරිසිදු කිරීමේ සටනේදී සබන් වැදගත්ම අවියක් වන්නේ වෙවරසය වටා ඇති ලිපිඩ කවරය ඉවත් කර එය අක‍්‍රිය කිරීමට සබන් හේතු වන නිසයි‘

අත් සේදීම සඳහා සනීපාරක්ෂක ද්‍රව්‍ය පුළුල් ලෙස භාවිතා කිරීම නිසා එහි කාර්යක්ෂමතාව තරමක් පසෙකට වී ඇත. මෙය බරපතළ ප‍්‍රශ්නයකි.

වැදගත් වන්නේ පිරිසිදු ජලයෙන් දෑත් තෙමා ගෙන සබන් යොදා තත්ත්පර 20ක් හොඳින් දෑත් සෝදා ගැනීමයි. එහෙත් එය සිදු නොවන විට ඇතිවන තත්ත්වය වඩාත් බරපතළය. කළ යුතු වැදගත්ම දේ සිදු නොකර අනෙක් දේ කිරීමෙන් කිසිවක් අපේක්ෂා කළ නොහැකිය.

ඔබ දවස පුරා නිවසේ සිටින අතර ඔබේ නිවස තුළ නාඳුනන පුද්ගලයින් 20 දෙනෙකු නොසිටින්නේ නම්, ඒ වෙනුවෙන් අත් සේදීම අවශ්‍ය නොවේ – තෝමස් ගිල්බට්

ඔබේ මෝටර් රථයේ හෝ ඉදිරිපස දොරටුවේ එවැනි දෙයක් තිබීම නරක අදහසක් නොවේ,” ගිල්බට් පවසයි. 

“ඔබට බේසමකට සහ සබන් හා වතුරට ප්‍රවේශයක් නොමැති විට මේ දේවල් හොඳයි’

ඉතින් අපි තවමත් කොපමණ වාරයක් අත් සේදිය යුතුද?

වසංගතයේ මුල් අවදියේදී, රජයේ විද්‍යාත්මක උපදෙස් වූයේ සෑම පැය කිහිපයකට වරක් මිනිසුන් අත් සේදිය යුතු බවයි‍.

ගිල්බට් පවසන්නේ දිවා කාලයේ වැඩිපුරම නිවසේ රැඳී සිටින අයට එය සැබවින්ම අවශ්‍ය නොවන බවයි. එහෙත්, ඇත්ත වශයෙන්ම, වැසිකිළිය භාවිතා කිරීමෙන් පසු, ආහාර පිළියෙළ කිරීමට පෙර සහ ආහාර අනුභව කිරීමට පෙර සාමාන්‍යයෙන් අත් සේදිය යුතුය.

කොවිඩ් -19 වලින් පීඩා විඳින අයෙකු රැකබලා ගන්නා අයට බොහෝ විට අත් සේදීමට අවශ්‍ය වනු ඇත. විශේෂයෙන් ආසාදිත රෝගියා ස්පර්ශ කර ඇති හෝ ස්පර්ශ කර ඇති වස්තූන් හෝ පෘෂ්ඨයන් ස්පර්ශ වන විට ඒය කළ යුතුමය.

සබන් මගින් කොරොන වයිරසයේ ආලේපිත ලිපිඩ පිටත තට්ටුව විනාශ වන අතර වෛරස් සෛලය තුළ ඇති ජානමය ද්‍රව්‍ය අක්‍රිය වීමට හේතු වේ

“ඔබ දවස පුරා නිවසේ සිටින අතර ඔබේ නිවස තුළ නාඳුනන පුද්ගලයින් 20 දෙනෙකු නොසිටින්නේ නම්, ඒ වෙනුවෙන් අත් සේදීම අවශ්‍ය නොවේ,” ඔහු පවසයි. 

සමහර අය සාමාන්‍ය සබන් වලට වඩා ඵලදායී යැයි විශ්වාස කරමින් ප්‍රති-වයිරස අත් සේදුම් වෙත යොමු වී ඇත. ‘එය එසේ නොවේ’ මයිකල්ස් පවසයි.

“ඔබට මේ වගේ දේවල් කිසිසේත් අවශ්‍ය නැහැ” කියා ඔහු පවසයි. 

“වෙළඳපොලේ ඇති බොහෝ ක්ෂුද්‍ර ජීවී නාශක ඇත්ත වශයෙන්ම බැක්ටීරියා නාශක වේ.” 

මේවා ඕනෑවට වඩා භාවිතා කිරීම අනාගතයට ද ගැටලු ඇති කළ හැකි බව ඔහු අනතුරු අඟවයි. 

“අපතේ ඇති ජලයේ බැක්ටීරියා නාශක [වෛරස් මත ක්‍රියා නොකරන] ඕනෑවට වඩා තිබේ නම් ඔබට බැක්ටීරියා ප්‍රතිරෝධයට වැඩි ඉඩක් ඇත,” ඔහු පවසයි. 

“ඔබට [සබන් හැර] භාවිතා කළ හැකි අනෙකුත් සියලුම විෂබීජ නාශක… වැඩි පාරිසරික ගැටළු ඇති කළ හැකි අතර ප්‍රතිරෝධී බැක්ටීරියා සමඟ ගැටලු ඇති කරයි.”

ඔබට විශ්වාසදායක ජල සැපයුමක් ඇති විට අත් සේදීම බොහෝ පහසුය. ලෝකයේ අඩු සංවර්ධිත ප්‍රදේශවල ජලය වඩාත් අස්ථිර සම්පතක් වන අතර එම ස්ථාන බොහොමයක මහජන සෞඛ්‍ය ප්‍රමිතීන් සහ ජීවන තත්වයන් බොහෝ විට පරමාදර්ශයට වඩා අඩුය. ඇත්ත වශයෙන්ම, මේ මාසයේ දී ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානය වාර්තා කළේ කොරෝන වසංගතයට පෙර ලොව පුරා පාසල් පහෙන් දෙකකට පමණක් අත් සේදීමේ පහසුකම් ඇති බවයි.

Covid-19 වෛරසයට එරෙහි ආයුධයක් වීමට ජලය පානය කළ යුතු නමුත් එහි ගුණාත්මක බවක් තිබිය යුතු නැති බව ගිල්බට් සහ මයිකල් යන දෙදෙනාම එකඟ වෙති. 

“ඔබට සබන් හෝ ඒ හා සමාන දෙයක් ඇති තාක් කල් එය හොඳයි. ඔබේ සමේ ඇති බාධක නිසා ඔබට පානය කළ නොහැකි ජලයේ පීනන්න පුළුවන් ”යැයි මයිකල්ස් පවසයි.

ලෝකයේ බොහෝ රටවල නිතිපතා අත් සේදීම සඳහා ජලය සොයා ගැනීම දුෂ්කර විය හැකිය

Covid-19 වෛරසය වසංගතය 2020 මුල් භාගයේදී උණ සමයට බලපා ඇති බව පෙනේ. වසරේ මුල් මාස කිහිපය තුළ සාමාන්‍ය මිනිස් සමාජ සම්බන්ධතා නොමැතිව ඉන්ෆ්ලුවෙන්සා අනුපාතය පහත වැටී ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ.

නිදසුනක් වශයෙන්, දකුණු අප්‍රිකාවේ බෝවන රෝග පිළිබඳ ජාතික ආයතනය (එන්අයිසීඩී) සාමාන්‍යයෙන් මාර්තු අග සිට අගෝස්තු දක්වා කාලය තුළ දරුණු උණ රෝගීන් 700ක් පමණ සමඟ කටයුතු කරන නමුත් මේ වසරේ වාර්තා වී ඇත්තේ එක් රෝගියෙකු පමණකි.

සායන වැසීම බොහෝ සංඛ්‍යාවක් වාර්තා නොවීමට හේතු විය හැකි නමුත් අඩු උණ රෝගීන් වසංගතයට වෙනත් අංශයක් කෙරෙහි ආලෝකයක් විහිදුවයි: අත් සේදීම නිතර නිතර වෙනත් රෝගවලින් අපව ආරක්ෂා කිරීමට උපකාරී වේ.

මයිකල්ස් මෙසේ පවසයි. “මෙය හොඳ වෙනසක් විය හැකියි’

2020 /08/21 දිව බී.බී.සී. වාර්තාවක් අසුරිණි – සකස් කළේ – තුෂාල් විතානගේ

මෙරට තුල සිදු කරනු ලබන PCR පරික්ෂණ නවීන තාක්ෂණානුකූලව අඩු වියදමින් සහ අවම කාලයක් තුල සිදු කිරිමේ නව ක්‍රමවේදයක් පිළිබද සෞඛ්‍ය අමාත්‍ය පවිත්‍රා වන්නිආරච්චි මහත්මිය දැනුවත් කිරීම අරමුණූ කොට ගෙන නිපුණතා සංවර්ධන වෘත්තීය අධ්‍යාපන, පර්යේෂණ හා නව නිපැයුම් රාජ්‍ය අමාත්‍ය සීතා අරඹේපොළ මහත්මිය සහ එම ක්‍රියාවළිය සදහා තාක්ෂණිය දායකත්වය ලබාදෙනු ලබන  ශ්‍රී ලංකා නැනෝ තාක්ෂණික ආයතනයේ (Sri Lanka Institute of Nanotechnology) අධ්‍යක්ෂ ආචාර්ය මංජු ගුණවර්ධන මහතා ඇතුලු පිරිසක් සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයේ දී සෞඛ්‍ය අමාත්‍යතුමිය මුණගැසී සාකච්ඡා සිදු කරන ලදි.

නවීන තාක්ෂණානුකූලව මෙම නව ක්‍රමවේදය ඔස්සේ PCR පරීක්ෂණයක් සිදු කිරීමේ දී ඒ සදහා දැනට  වැය වන වියදම සියයට 50 කින් පමණ අඩු වන බවත් (දැනට PCR පරීක්ෂණයක් සිදු කිරිම සදහා රුපියල් 6000 ක පමණ මුදලක් වැය වේ) එම පරික්ෂණ ප්‍රතිඵල පැය 1  1/2 ක පමණ කාලයක් තුල දී ලබාගැනීමේ හැකියාව පවතින බවත්, ශ්‍රී ලංකා නැනෝ තාක්ෂණික ආයතනයේ අධ්‍යක්ෂ ආචාර්ය මංජු ගුණවර්ධන මහතා මෙහිදී සෞඛ්‍ය අමාත්‍යතුමිය වෙත පෙන්වා දෙන ලදි.

දැනට PCR පරීක්ෂණ සදහා භාවිතා කරනු ලබන පරීක්ෂණ යන්ත්‍ර ම භාවිතයට ගනිමින් මෙම නව පරීක්ෂණ ක්‍රියාවළිය අවම කාර්ය මණ්ඩලයක් යොදා ගනිමින් සිදු කිරිමට හැකි බවත්, එක් වරක දී පරීක්ෂණ 90 ක් සිදු කළ හැකි බවත්  ඒ මහතා පෙන්වා දෙන ලදි. එමෙන්ම මේ සදහා ජාත්‍යන්තර අනුමැතිය ලැබී ඇති බව මෙහිදී පෙන්වා දෙන ලදි. මෙම නවීන ක්‍රමවේදය ඔස්සේ PCR පරීක්ෂණ සිදු කිරීම තුලින් ඉදිරියේ දී ගුවන්තොටුපල විවෘත කිරිමත් සමග මෙරටට පැමිණෙන විශාල ගුවන් මගීන් සංඛ්‍යාවකට PCR පරීක්ෂණ කඩිනමින් සිදු කිරීමේ හැකියාව ලැබෙන බව ද මෙම සාකච්ඡාවේ දී අනාවරණය විය.

මෙම අවස්ථාවට සෞඛ්‍ය ලේකම් මේජර් ජනරාල් සංජීව මුණසිංහ මහතා ඇතුලු සෞඛ්‍ය බලධාරීන්, වෛද්‍ය පර්යේෂණායතනයේ වෛරස් රෝග විශේෂඥයින් සහ SLINTEC ආයතනය නියෝජනය කරමින් නිලධාරින් පිරිසක් ද සහභාගි විය.

ලංකාව තුළ සිදුවන ගැබ් ගැනීම්වලින් 3/1ක් අනවශ්‍ය හෝ සැලසුම් නොකළ ඒවා බව වෛද්‍යවරු කියනවා. ඊට ප‍්‍රධාන හේතුව වන්නේ පවුල් සැලසුම් ක‍්‍රම ගැන නොදැනුවත්කම බවයි පොදුවේ පිළිගන්නේ. මේ ගැටලුව විසදා ගැනීමට නම් කළ යුතු නිවැරදිව දේ වන්නේ ‘පවුල් සැලසුම් ක‍්‍රම’ ගැන නිසි පරිදි දැනුවත් වීමයි.

එවැනි දැනුවත් භාවයක් තිබුණහොත් අනවශ්‍ය, සැලසුම් නොකළ ගැබ් ගැනීම් වගේම, එඩ්ස් ඇතුළු සමාජ රෝගවලින් ද වැළකී පූර්ණ ලිංගික තෘප්තියක් ලබා ගැනීමට ඔබට අවකාශය සැලසෙනවා. පවුල් සැලසුම් ක‍්‍රම ගැන විද්‍යාත්මක දැනුමක් ඔබ වෙත ගෙන එන මෙම ලිපි මලාව මගින් මෙවර අපි ඉදිරිපත් කරන්නේ ‘ලූපය’ ගැන පූර්ණ දැනුමක්.

වෛද්‍ය විශේෂඥයින්ට අනුව ‘ලූපය’ ඉතාම ඵලදායී පවුල් සැලසුම් ක‍්‍රමයක් එහි ඵලදායීතාවය 99%ක් බව සොයා ගෙන තිබෙනවා. එමෙන්ම මෙය ගර්භාෂ‍යේ තැන්පත් කළ සැනින් ඔබට අවශ්‍ය උපත් පාලනය සිදුවන අතර ඉවත් කළ සැනින් ගැබ් ගැනීම සිදු වෙනවා. පහසුවෙන් මෙම උපත් පාලන ක‍්‍රමයට යොවුවිය හැකි වීම ද වාසියක් ලෙස සැලකෙනවා.

අපි මෙම ලිපි පෙළ සම්පාදනය කළේ ‘ශ‍්‍රී ලංකා පවුල් සැලසුම් සංගමයේ නිල අන්තර්ජාල අඩවියේ තොරතුරු මතයි.

ලූපය

ලූපය යනු කුමක් ද?

මෙය බොහෝවිට මෘදු ප්ලාස්ටික් වලින් නිම කරන ලද කුඩා, නැමෙන සුලු උපකරණයකි. මෙහි ඇති කුඩා තන්තු දෙක ගැබ් ගෙල තුළින් යෝනි මාර්ගය තුළ රැදී සිටින සේ සකසා ඇත.මෙම උපකරණය ගර්භාෂය තුළට ඇතුල් කිරීම ඉතා සරලව විෂබීජයන්ගෙන් තොර වූ තත්ව යටතේ සිදු කළ හැක.

සාමාන්‍යයෙන් භාවිත කෙරෙන ලූප වර්ග ප්‍රධාන වශයෙන් දෙකකි.

1. කොපර් ලූපය (තඹ වලින් සැදුනු ලූපය)
2. ප්‍රොජෙස්ටරෝන් ‍හෝමෝනය නිකුත් කරන ලූපය (මිරේනා) Mirena

මෙය ක්‍රියා කරන්නේ කෙසේ ද ?

• ලූපය මගින් ගර්භාෂය තුළ ප්‍රදාහයක් (Inflammation) ඇති කරවීම නිසා එමගින් ශුක්‍රාණු හා ඩිම්බ විනාශ වී යයි. මෙමගින් ගර්භාෂයේ ඇතුළත පටක ස්ථරවල සංයුතියෙහි වෙනසක් ඇති කරයි. එම නිසා සංසේචනය වු ඩිම්බය හෙවත් යුක්තානුව ගර්භාෂ බිත්තියේ රෝපණය වීම වළක්වයි.
• එමගින් ශුක්‍රාණු සහ ඩිම්බ චලනයට බාධා ඇති කරයි.
• නමුත් ලූපයෙහි ක්‍රියකාරිත්වයට ගබිසා කිරීම අයත් නොවේ.

ලූපය කෙතරම් ඵලදායක ද?

• මෙය ඉතා ඵලදායි දීර්ඝකාලීන උපත් පාලන ක්‍රමයකි. (99%)
• මෙය ගර්භාෂ‍යේ තැන්පත් කළ සැනින් ඔබට අවශ්‍ය උපත් පාලනය සිදුවෙයි.
• කොපර්(තඹ) ලූපය එක් වරක් ඇතුල් කල පසු නොකඩවා, අවුරුදු 10ක කාලයක් ගර්භිණීවීම වළක්වයි. අවුරුදු 10කට පසු එම ලූපය ඉවත් කර එසැනින් අලුත් ලූපයක් තැන්පත් කරගත හැක. එක් ලූපයක් ඉවත් කර අලුත් ලූපයක් ඇතුල් කිරීමට පෙර කාලයක් බලා සිටිම අවශ්‍ය නොවේ.
• මීට අමතරව මි‍රීනා ලූපය මගින් අධික ආර්තව රුධිර වහනය අඩු කිරිම ද සිදුවේ.
• මෙම ලුපය අසාර්ථක වී ගර්භිණී වුව ද ඉන් දරුවාට අහිතකර ප්‍රතිඵලයක් අත්වන බවට සාධක නැත.

ලූපය භාවිත කළ හැක්කේ කාහට ද?

• දරු උපත් අතර කාල පරතරය වැඩි කිරීමට
• දරුවන් ගණන සීමා කිරීම
• නිරන්තර පරික්ෂා කිරීම අවශ්‍ය වන වෙනත් උපත්පාලන ක්‍රම භාවිත කිරීමට අකැමැති කාන්තාවන් සදහා

ලූපය නොපැළදිය යුත්තේ කවුරුන් ද?

• ගර්භිණී බවට පත් වූ හෝ ගර්භිණී යැයි සැක කළ හැකි කාන්තාවන්
• ප්‍රජනන ඉන්ද්‍රියයන් ආශ්‍රිතව ආසාදන තත්වයක් පවතින හෝ අතීතයේ දී පැවතුනු කාන්තාවන්
• යෝනි මාර්ගයෙන් අසාමාන්‍ය රුධිර වහනය වන තත්වයන් ඇති කාන්තාවන්ට
• ප්‍රජනන ඉන්ද්‍රියන් සම්බන්ධව සැක කරන හෝ තහවුරු කරගත් පිළිකා ඇති කාන්තාවන්ට

පැළදීම කළ යුත්තේ කුමන කාලයකදී ද?

• ඔබට ක්‍රමවත් මාසික ශුද්ධවීම සිදුවන්නේ නම්,
  මාසික ශුද්ධවීම සිදු වී පළමු දින 5-7 ඇතුළත
• දරු උපතකින් පසු,
  දරු උපතින් පසු පළමු පැය 48 ඇතුළත හෝ සති 4-6 කට පසු අතර කාලයේ දී ලූපය තැන්පත් කල‍ෙහාත් එය තැන්පත්කළ තැනින් එළියට ඒමට හෝ අස්ථානගත වීමේ හැකියාව ඇත.
• ගබ්සාවිමකින් පසු,
  පළමු පැය 48 ඇතුළත හෝ සති 4-6කට පසු

ලූපය තැන්පත් කරන්නේ කෙසේද?

ලූපය තැන්පත් කළ යුත්තේ ‍ඒ සදහා පුහුණුවක් ඇති පුද්ගලයකු විසින් විෂබීජයන්ගෙන් තොර වූ තත්ත්වයන් යටත දීය.

ලූපය තැන්පත් කළ පසු ඇතිවිය හැකි ගැටලු මොනවා ද?

1. උදර වේදනාවක් මුල් පැය 24-48 ඇතුළත පැවතිය හැක. ඒ සදහා පැරසිටමෝල් වැනි සුලු වේදනා නාශයක් භාවිත කල හැක.
2. යෝනි මාර්ගයෙන් සුලු රුධිර වහනයක් මුල් සති 3-4 ඇතුළත ඇති විය හැක. මෙය බිය විය යුතු තත්වයක් නොවේ.
3. ලුපය අස්ථානගතවීම හෝ එළියට පැමිණීම
   මෙය සිදුවන්නේ ප්‍රධාන වශයෙන් ම මාසික ශුද්ධියක් සමගයි. එම නිසා සෑම මාසික ශුද්ධියක් අවසානයේ දී ම යෝනි මාර්ගයේ ඇති ලූපයෙ තන්තු පරික්ෂා කිරිමෙන් ලුපය නිසි තැන තිබේදැයි පරික්ෂාකර ගත හැක.
4. ලූපය තැන්පත් කර පළමු මාසික ශුද්ධි 3 -4 පෙරට වඩා වැඩි රුධිර වහනයක් පෙරට වඩා වැඩි කාලයක් පැවතිමේ හැකියාවක් ඇත. මෙය ද බිය විය යුතු තත්ත්වයක් නොවේ. එය නැවතත් සාමාන්‍ය තත්වයට පත්වේ.
5. ඉතාමත් කලාතුරකින් ලූපය තැන්පත් කරන අවස්ථාවේදී ගර්භාෂය සිදුරුවීමේ හැකියාවක් පවතී. නමුත් එය කිසිවිටක ශරීරයේ වෙනත් ස්ථානවලට ගමන් කිරීමක් සිදු නොවේ.
6. ප්‍රජනන ඉන්ද්‍රියයන් ආශ්‍රිත ආසාදන තත්වයන්

ලූපයේ තන්තු පරික්ෂා කරන්නේ කෙසේ ද?

1. අත් හොදින් සෝදා ඉදගන්න. නැතිනම් ඇන තියා ඉදගන්න.
2. ඔබගේ දඹරැගිල්ල හො මැදැගිල්ල යෝනි මාර්ගය තුළට ගැබ්ගෙල ස්පර්ශ වන තෙක් ‍යොමු කරන්න.
3. ගැබ්ගෙල ඔබට අසුවන්නේ රබර් වැනි තරමක් ඝන ස්ථානයක් ලෙසයි. එය ඔබගේ නාසයේ කෙලවර ඇති ඝණ බවට සමාන කිරීමෙන් ඔබ‍ට හදුනා ගැනීම පහසු වනු ඇත.
4. එම ගැබ්ගෙල තුළින් ඉවතට පැමිණෙන තන්තු මෙහි දී ඔබට‍ ස්පර්ශ කළ හැක. ඔබට එය ස්පර්ශ කල හැකි වුවහොත් ඉන් අදහස් කරනුයේ ලූපය නියමිත ස්ථානයේ ක්‍රියාකාරි තත්වයෙන් පවතින බවයි. නමුත් තන්තු පෙර අවස්ථාවලට වඩා දිගින් වැඩිනම් හෝ කෙටි වී ඇත්නම් හෝ ඔබට එය සොයාගත නොහැකි නම් ඉක්මණින් ඔබගේ වෛද්‍යවරයා හමුවන්න.
5. තන්තුවලින් ඇදීම කිසිවිටකත් කරන්න එපා.එමගින් ලූපය නියමිත ස්ථානයෙන් වෙනස් කිරීමට හෝ ගැලවී එළියට පැමිණීම වුවත් සිදුවිය හැක.

ලූපය තැන්පත් කිරිමෙන් පසු නැවත වෛද්‍ය පරික්ෂාවක් සිදු කරගත යුත්තේ ‍කවදාද?

ලූපය තැන්පත් කළ පසු පළමු පසු විපරුම සදහා සති 4-6කින් වෛද්‍යවරයා හමුවිය යුතු අතර ඉන් අනතුරුව වසරක් පාසා පරික්ෂණ කරගැනීම සෑහේ.
නමුත් යම් හෙයකින් ඔබට,

• මාසික ශුද්ධිය ප්‍රමාද වීමක්
• සාමාන්‍ය ප්‍රමාණයට වඩා වැඩි ආර්තව රුධිර වහනයක් හෝ පෙරට වඩා වැඩි කාලයක් පවතින ඔසප්වීමක් හෝ රුධිරය සුලු වශයෙන් (බින්දු වශයෙන්) ඔසප්වීම් අතරතුර වහනය වීමක්
• දැඩි උදර වේදනාවක්
• ලිංගික සංසර්ගයේ දී ඇතිවන වේදනාවක් හෝ රුධිර වහනයක්
• දැඩි උදර වේදනාවක් සමග  පවතින සැරව වැනි ශ්‍රාවය පිටවීමක් හා වෙව්ලීමක් ඇතිව හෝ නැතිව පවත්නා උණක් (ප්‍රජනන ඉන්ද්‍රියයන් ආශ්‍රිත ආසාදන තත්ත්වයන්)
• තන්තු හැලී හෝ ඇගිල්ලට ස්පර්ශ නොවේ නම්
• ලූපයේ ඝන කොටස් ඇගිල්ලට හමුවේ නම්

ඔබ හැකි ඉක්මණින් ඔබගේ වෛද්‍යවරයා හමු විය යුතුය.

ලූපය ඉවත් කිරීමෙන් පසු නැවත ගර්භිණී වීමට කොපමණ කාලයක් බලා සිටිය යුතුද ?

ලූපය ඉවත් කල සැනින් ඔබගේ සරු බව නැවත ඇතිවේ. ලුපය ඉවත් කර පසුදා පටන් ගර්භිණීවීමට උත්සාහ කළ හැක.

ලූපයක් තැන්පත් කිරීමෙන් පසු ලිංගික සංසර්ගයක් කිරිමට කොපමණ වේලා බලා සිටිය යුතුද?

ලුපය තැන්පත් කර ඔබගේ ශරීර‍යට පහසුතාවයක් දැනුණු පසු ලිංගික සංසර්ගයේ නිරතවීමට හැක.

ලූපය මගින් ලිංගික සංසර්ගයේ දී කිසියම් අපහසුතාවයක් ඇති කරයි ද ?

නැත. එමගින් කිසිදු අපහසුතාවයක් හෝ වේදනාවක් ඇති නොකරයි. එසේම ලිංගික සංසර්ගය හේතුවෙන් ලුපය අස්ථානගත වීමක් ද සිදුනොවේ. ලුපය හේතුවෙන් ඔබගේ ලිංගික තෘප්තියට කිසිදු බලපෑමක් ඇති නොකරයි.

මෙමගින් මා ලිංගිකව සම්ප්‍රේෂණය වන රෝගවලින් ආරක්ෂා කරයි ද ?

නැත. ඒ සදහා ඔබට කොන්ඩමයක් වැනි අතිරේක ක්‍රමයක් භාවිත කිරීමට සිදුවේ.

ලූපයක් තැන්පත් කරගැනිම කළ හැ‍ක්කේ කුමන ස්ථානවලින් ද ?

1. සෞඛ්‍ය වෛද්‍ය නිලධාරි සායන
2. රජයේ සහ ‍පෞද්ගලික රෝහල්වලින්
3. පවුල් සෞඛ්‍ය කාර්යාංශය
4. පවුල් සංවිධාන සංගමය යන ස්ථානවලිනි.

සැකසුම – තුෂාධවි