වැලිකඩ සහ අනුරාධපුර බන්ධනාගාර පරිශ්රයන්හි දී තමා වෙතින් සිදු වූ සිද්ධීන්ට අදාළව වගකීම භාර ගනිමින් බන්ධනාගාර කළමනාකරණ හා සිරකරුවන් පුනරුත්ථාපන කටයුතු රාජ්ය අමාත්ය ලොහාන් රත්වත්තේ මහතා සිය ධූරයෙන් ඉල්ලා අස් වෙයි. ඒ මහතා අද (15) ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපක්ෂ මහතා වෙත ඒ බව දැනුම් දුන් අතර ජනාධිපතිවරයා විසින් එම ඉල්ලා අස්වීම පිළිගනු ලැබීය
දූෂණ චෝදනා එල්ලවී තිබෙන අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් මහ බැංකු අධිපති වශයෙන් පත් කිරීම වළක්වාලමින් මැන්ඩමූස් ආඥාවක් නිකුත් කරන ලෙස අභියාචනාධිකරණයට පෙත්සමක් ඉදිරිපත් කර ඇත.
හිටපු ආණ්ඩුකාරවරයෙකු වන රජිත් කීර්ති තෙන්නකෝන් මෙම පෙත්සම අද දහවල් අභියාචනාධිකරණය වෙත විද්යුත් තැපෑල මාර්ගයෙන් ඉදිරිපත් කර ඇත.
ඒ සමඟම මෝසමක් ඉදිරිපත් කරමින් මෙම අභියාචනය සැප්තැම්බර් 15වෙනි දින විභාගයට ගන්නා ලෙස ද ඉල්ලා ඇත.
බැඳුම්කර, සේවක අර්ථසාධක අරමුදල් වංචාකල ලබැඳියාවන් අතර ගැටුම් සහිත පුද්ගලයින් සම්බන්ධයෙන් නීතිය ක්රියාත්මක කිරීම සහ තනතුරුවලට පත් කිරීම සම්බන්ධයෙන් මැන්ඩමූස් ආඥාවක් (Writ of Mandamus) ලබා ගැනීම සඳහා අභියාචානාධිකරණයට ඉදිරිපත් කළ පෙත්සම
උක්ත කරුණ සම්බන්ධයෙන් වන මෝසම සහ පෙත්සම අද දහවල් අධියාචනාධිකරණයේ කාර්යාලය වෙත විද්යුත් තැපැල් මගින් යොමු කරනු ලැබීය. මෝසම මගින් හෙට (සැප්. 15) දින මෙම පෙත්සම විභාගයට ගන්නා ලෙස ඉල්ලා ඇත.
ජනාධිපති කොමිෂන් සභා නිර්දේශයක් මත සිදු කළ වෝහාරික විගණන වාර්තා ගණනාවකට සම්බන්ධ පාර්ශවයන් සම්බන්ධයෙන් අධිකරණ ක්රියාමාර්ග ගන්නා ලෙස ඉල්ලා අභියාචනාධිකරණයට පෙත්සමක් ඉතිරිපත් කර ඇත. මහ බැංකු අධිපති අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් මහ බැංකු අධිපති ධූරයට නැවත පත් කිරිම මගින්, අපරාධමය වරදකට සම්බන්ධ මහ බැංකුවේ සතු සාක්ෂි විනාශ කිරීමට, වෙනස් කිරීමට හා සාක්ෂිකරුවන්ට බලපෑම් කිරීමට අවස්ථාවක් හිමිවේ. මහ බැංකුවේ සිදුව ඇති මහ පරිමාන දුෂණ හා වංචා සම්බන්ධයෙන් පරීක්ෂණ සිදු කර එයට සම්බන්ධ පාර්ශවයන්ට නඩු පැවරීම සිදු කරන ලෙස ද පෙත්සම මගින් ඉල්ලයි.
දකුණ සහ මධ්යම පළාත් හිටපු ආණ්ඩුකාර රජිත් කීර්ති තෙන්නකෝන් කොළඹ අභියාචනාධිකරණයේ නඩු පැවරීම සිදු කටයුතු කර ඇත.
ජනාධිපති විමර්ශන කොමිෂන් සභා නිර්දේශයක් මත සිදු කළ වෝහාරික විගණන වාර්තාවේ නිර්දේශ අනුව හිටපු මහ බැංකු අධිපති අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් ට විරුද්ධව නීති මගින් කටයුතු කරන ලෙස නියෝග කරමින් නීතිපතිවරයා සහ පොලිස්පතිවරයාට මැන්ඩමූස් ආඥාවක් (Writ of Mandamus) නිකුත් කරන ලෙස ද, හිටපු ආණ්ඩුකාර රජිත් කීර්ති තෙන්නකෝන් ඉදිරිපත් කළ පෙත්සම මගින් ඉල්ලා ඇත.
වොහාරික විගණන වාර්තාවේ අති විශාල චෝදනා සංඛ්යාවක් එල්ල වී ඇති අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් අත්අඩංගුවට ගෙන රඳවා ප්රකාශයක් ලබා ගන්නා ලෙස ද,
මුදල් පනතේ 12 වගන්තිය අනුව, ජනාධිපති ලේකම් හා මුදල් අමාත්යවරුන්ට අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් මහ බැංකුවේ කිසිදු තනතුරක් සඳහා පත් කිරීම වලක්වන ලෙස ද,
අපරාධමය වරදක් පිළිබඳ සාක්ෂි වෙනස් කිරීම, විනාශ කිරීම හෝ වෙනස් කිරීම සිදු කළ හැකි බැවින් අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් නැවත මහ බැංකු අධිපති ධූරය සඳහා පත් කිරීම වලක්වන ලෙස ද, පෙත්සම මගින් ඉල්ලා ඇත.
දකුණ, මධ්ය හා ඌව පළාත් හි හිටපු ආණ්ඩුකාර රජිත් කීර්ති තෙන්නකෝන් විසින් ඉදිරිපත් කර ඇති පෙත්සමින් දැක්වෙන්නේ 2006 ජූලි සිට 2015 ජනවාරි දක්වා කාල සීමාව තුල මහ බැංකු අධිපති ධූරය දැරූ අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් පොදුජන පෙරමුණ නියෝජනය කරමින් මුදල් රාජ්ය අමාත්යවරයා ලෙස 2021 සැප්තෑම්බර් 13 දින දක්වා කටයුතු කර ඇති බවයි.
හිටපු ජනාධිපති මෛත්රීපාල සිරිසේන විසින් බැඳුම්කර වංචා සම්බන්ධයෙන් විමර්ශනය කිරීම සඳහා පත් කළ ජනාධිපති කොමිෂමක් පත් කල බව ද, එහි නිර්දේශයක් ලෙස සිදු කළ වෝහාරික විගණන වාර්තාව මගින් කබ්රාල් සම්බන්ධයෙන් කරුණු ගණනාවක් හෙළි කර ඇත.
වෝහාරික විගණන වාර්තාව මගින් හෙළි කර ඇති කරුණු සම්බන්ධයෙන් අපරාධමය චෝදනා එල්ල වී ඇති අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් සම්බන්ධයෙන් නීතිය ක්රියත්මක විය යුතු බවත්, ඔහු නැවත මහ බැංකු අධිපති ධූරයට පත් වන්නේ නම් මෙම සාක්ෂි විනාශ කිරීමට ඇති ඉඩ වලක්වාල ලෙස ද, පෙත්සමින් ඉල්ලා ඇත.
නීතිඥ සමාගමේ උපදෙස් පරිදි ජනාධිපති නීතිඥ මෛත්රී ගුණරත්න, ජ්යෙෂ්ඨ නීතිඥ ශිරාල් ලක්තිලක ඇතුළු පිරිසක් පෙත්සම වෙනුවෙන් අධිකරණයට කරුණු ඉදිරිපත් කරනු ඇත.
රටක් වශයෙන් කොවිඩ් එන්නතේ දෙවන මාත්රාව ජනගහණයෙන් 50%කට ලබාදීම ජයග්රහණයක් බවද, මේ නිසා අද ඓතිහාසික දවසක් වනු ඇති බවද කැබිනට් ප්රකාශක, ජනමාධ්ය අමාත්ය ඩලස් අලහප්පෙරුම මහතා පවසයි.
අමාත්යවරයා මේ බව පැවසුවේ, අද (14) රජයේ ප්රවෘත්ති දෙපාර්තමේන්තුවේ පැවති කැබිනට් තීරණ දැනුම්දීමේ මාධ්ය හමුවේදී අදහස් දක්වමිනි.
මෙම මාධ්ය හමුවට සම කැබිනට් ප්රකාශක, වෛද්ය රමේෂ් පතිරණ අමාත්යවරයා ද සහභාගී විය.
ජනගහණයෙන් 50%කට අධික සංඛ්යාවක් දෙවනි මාත්රාව එන්නත්කරණය කළ රාජ්යයක් ලෙස ලෝක සිතියමෙහි රාජ්යයන් ඉතාම අතලොස්ස අතරට එක්වීමට අප රටට හැකිවීම භාග්යයක් බවද, මෙම රාජ්ය පද්ධතිය තුළ කුඩා දූපත් රාජ්ය හැරුණු කොට ඉහළින් සිටිනුයේ කැනඩාව, එක්සත් රාජධානිය, ජර්මනිය, ඉතාලිය, ස්පාඤ්ඤය, ජපානය, මැලේසියාව වැනි රටවල් බවත් මින් බහුතරය ජී7 (G7) කලාපයට අයත් රටවල් වන අතර එයින් රටවල් 4ක්ම එන්නත් නිපදවන රටවල් බවද ජනමාධ්ය අමාත්යවරයා පෙන්වා දුන්නේ ය.
මේ අතර කිසිදු ආකාරයක අනවශ්ය මැදිහත්වීමක් සන්නද්ධ හමුදා මේ මොහොතේ සිදු කර නැතැයි ද ඩලස් අලහප්පෙරුම මහතා අවධාරණයෙන් පැවසුවේය.
අමාත්යවරයා මේ බව පැවසුවේ මාධ්යවේදියෙකු යොමුකළ පැනයකට ප්රතිචාර දක්වමිනි.
රටේ මේ වනවිට පවතින තත්ත්වයක් යටතේ හදිසි නීතියෙහි වගන්ති දෙකක් පමණක් සංශෝධනය කරමින් ආහාර බෙදාදීමට අදාළව හමුදා පාර්ශ්වය සම්බන්ධ කරගෙන ඇති බවද, පුරවැසියන් විසින් මෙය තේරුම්ගත යුතු අතරම එන්නත්කරණ ක්රියාවලියේදී හමුදාවේ මැදිහත්වීම ධනාත්මකද, සෘණාත්මකද, ඔවුන්ගේ සේවය බැහැර කළ හැකිද යන්න සිතා බැලිය යුතු බවද, ආහාර බෙදාහැරීම සම්බන්ධයෙන්ද තත්ත්වය එලෙසම බවද අමාත්යවරයා කීවේය.
හාල් සහ වී සම්බන්ධයෙන් ගැටලු මතුවූ අවස්ථාවේද හමුදාව සක්රීයව සම්බන්ධ වුණු බවද අප රට එක්සත් ජාතීන්ගේ සංගමයේ සාමාජික රාජ්යයක් වශයෙන් එම සාමාජිකත්වය ලැබීම ගෞරවයක් ලෙස සළකන රාජ්යයක් බවද, එමෙන්ම එහි සමාරම්භක සාමාජිකයන් වන අප රට එයට ගෞරව කරන අතරම ඔවුන්ගේ නිරීක්ෂණ ප්රතික්ෂේප නොකර පිළිගන්නා බවද අමාත්යවරයා පැවසීය.
වසර 2030 වන විට ශ්රී ලංකාවේ විදුලිබල අවශ්යතාවයෙන් 70%ක් පුනර්ජනනීය බලශක්ති ප්රභවයන්ගෙන් ලබාගැනීමට යෝජනා කරමින් විදුලිබල ඇමතිවරයා විසින් ඊයේ (13) කැබිනට් මණ්ඩලයට ඉදිරිපත් කළ කැබිනට් ප්රතිකාවට අමාත්ය මණ්ඩල අනුමැතිය හිමි වූ බව කැබිනට් ප්රකාශක ජනමාධ්ය අමාත්ය ඩලස් අලහප්පෙරුම මහතා පැවසීය.
කැබිනට් මණ්ඩලය ඉතාම ගෞරවයෙන් මෙම යෝජනාවන් අනුමත කළ බවද, ඒ අනූව වසර 2050 වන විට මෙරට විදුලි ජනනය පූර්ණ කාබන්හරණ තත්ත්වයට පත්කිරීම මෙරට සිදුවෙන ඉතාම වැදගත් සංසිද්ධියක් බවද අමාත්යවරයා පැවසීය.
එක්සත් ජාතීන්ගේ සමුළුව අමතා විදේශ කටයුතු ඇමති මහාචාර්ය ජී.එල්.පීරිස් මහතා අද විශේෂ ප්රකාශයක් සිදුකිරීමට නියමිත බව මෙම අවස්ථාවට එක්ව සිටි සම කැබිනට් ප්රකාශක අමාත්ය වෛද්ය රමේෂ් පතිරණ මහතා පැවසුවේය.
ඊයේ එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව හිමිකම් මහකොමසාරිස්වරිය විසින් රටේ අත්යවශ්ය භාණ්ඩ සැපයීම සහ හදිසි නීතිය ක්රියාත්මක කිරීම ඇතුළු කරුණු කිහිපයක් පිළිබදව සිය වාචික ප්රකාශනයේදී චෝදනාත්මකව අදහස් පළකළ බවට මාධ්යවේදියෙකු විසින් කළ විමසීමේ දී ඊට ප්රතිචාර දක්වමින් අමාත්යවරායා මේ බව පැවසුවේය.
ගෘහස්ත ගෑස් සිලින්ඩරයක මිල වැඩි කරන ලෙස ගෑස් සමාගම් රජයෙන් නව ඉල්ලීම් කර ඇති බව සමූපකාර සේවා, අලෙවි සංවර්ධන හා පාරිභෝගික ආරක්ෂණ රාජ්ය අමාත්ය ලසන්ත අලගියවන්න මහතා පැවසීය.
ලෝක වෙළඳපොලේ ගෑස් මිල ඉහළ යාම ගැන කරුණු දක්වමින් ගෑස් සමාගම් විසින් ඉල්ලීම ඉදිරිපත් කළ බවයි අමාත්යවරයා පැවසුවේ.
“දේශීය වෙළෙඳපොළේ ගෑස් හිඟයක් පවතින බව අමාත්යාංශය පිළිගන්නා නමුත් එය පෙර තරම් ප්රබල එකක් නොවෙයි. කෙසේ වෙතත්, අමාත්යාංශය මේ වන විට ගෑස් සමාගම් සමඟ මිල ගණන් පිළිබඳව සාකච්ඡා කරමින් සිටිනවා‘ යැයි ද අමාත්යවරයා පැවසීය.
ආණ්ඩුව සහ ඇමතිවරුන් ‘ගෑස් සමාගම්‘ යැයි කියමින් මෙරට ප්රමුඛතම හා ගෑස් වෙළෙදපොළේ ඉහළම කොටසකට හිමිකම් කියන ලිට්රෝ සමාගම ගැන සදහන් කළ ද එය රජය සතු සමාගමක් වන අතර ලාෆ් ගෑස් සමාගම මෙරට ගෑස් වෙළෙදපොළ තුළ සිටින අනෙක් ‘එකම‘ ගෑස් සමාගම වේ.
මාතලේ දිස්ත්රික් පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රීණි රෝහිණී කවිරත්න මහ කන්නය සඳහා අවශ්ය කෘෂි රසායන (කෘමි, දිලීර හා වල් නාශක) ලබාදීම සම්බන්ධයෙන් විමසමින් කෘෂිකර්ම අමාත්යාංශයේ ලේකම් උදිත කේ ජයසිංහ වෙත දැඩි විවේචනාත්මක ලිපියක් යොමු කර ඇත.
මහ කන්නය ආරම්භවීමට තවත් ඇත්තේ සති 3 ක් තිබිය දී, වගාව සඳහා අත්යවශ්ය කෘෂි රසායන ගොවියාට ලබාදීමට කිසිදු වැඩපිළිවෙලක් මේ දක්වා ප්රකාශයට පත් කර නැතැයි ලිපිය මගින් පවසන කවිරත්න මන්ත්රීවරිය රජයේ කෘෂි රසායන ප්රතිපත්තිය ගොවියාට පැහැදිලි කළ යුතුව ඇතැයි පවසයි.
එම ලිපියේ තවදුරටත් දැක්වෙන්නේ,
‘මහ කන්නයේ කුඹුරු සහ හේන් ගොවිතැන සඳහා බිම සකස් කිරීමට වල් නාශක අත්යවශ්ය වේ. වල් නාශක යොදා පඳුරු විනාශ කර හේන් ගිණි තැබීම වගා බිම් සැකසීමේ මුල්ම පියවරයි. ලංකාවේ සෑම ප්රදේශයකම ඇති වල් නාශක නැගෙනහිරට ප්රවාහනය කරති. බහුදින ධීවර යාත්රා මගින් ඉන්දියාවේ සිට රැගෙන එන නීති විරෝධී වල් නාශක මන්නාර, දකුණ හා නැගෙනහිර මුහුදු කලාපයෙන් රටට ඇතුළුවන බවයි.
තවද, බීජ සඳහා යොදන රසායනික ද්රව්ය නොමැතිකම නිසා බීජ වර්ග (ඉරිගු, මුං, තල, උඳු, කොල්ලු, මෙනේරි) ගොවි නිවෙස්වල විනාශවෙමින් ඇත. අනුරාධපුර සහ කුරුණෑගල දිස්ත්රික්කවල වී වගාව පිදුරු බවට පත්ව ගොවීන් කුඹුරු ගිණි තබන්නේ කෘමි හානි නිසා බව පවසන ලිපිය, දිලීර නාශක නොමැතිවීම නිසා නිරිතදිග මෝසම් සමයේ නුවරඑළිය හා මාතලේ දිස්ත්රික්කවල තේ දළු අස්වැන්න පහත වැටී ඇත. වැසි සමයේ දින 4-5 ක අඛණ්ඩ වැස්සකට, මීදුම හා තෙතමනය අධික කාලගුණයක දිලීර මර්ධනයට ‘දිලීර නාශක‘ අතශ්යවශ්ය වන බව අවධාරණය කරන කවිරත්න මහත්මිය, කෙටි කාලීන වී වර්ග සිටවීම හෝ වැපිරීමෙන් පළමු දින 3 සිට සති 4 දක්වා වල් මර්ධනය අනිවාර්ය වේ. රජරට ගොයම් ගස් බොල් වී – පිදුරු බවට පත්වන බව පවසයි.
කෘෂි රසායන නොමැතිව වානිජ්ය කෘෂිකර්මාන්තය සිදු කළ නොහැකි බව කෘෂි විද්යා පිඨයක මහාචාර්යවරයෙකුවන ද ආමාත්යාංශ ලේකම්වරයා, කෘෂි රසායන නොමැතිවීම දින දෙක තුනකින් සම්පූර්ණ වගාබිමක් විනාශ කිරීමට හේතුවන බව නොතකා කටයුතු කරමින් සිටින බවට චෝදනා කරයි.
කෘෂි රසායන අලෙවිය තනි සමාගම් ඒකාධිකාරය
පසුගිය දා කැබිනට් මණ්ඩලයට ඉදිරිපත් වූ පත්රිකාව අනුව කෘෂිකර්ම අමාත්යාංශය කෘෂි රසායන ආනයනයේ ඒකාධිකාරය තනි සමාගමකට පැවරීමට උත්සහ දරන බව පැහැදිලිය. සීනී ආනයනයේ යෙදුණු සමාගම් 67 ක් වෙනුවට සමාගම් 12 කට ආනයනය සීමා කිරීම මගින් ඇති වී ඇති තත්වය රටම දනී. කෘෂිකර්ම අමාත්යාංශය මගින් සකස් කළ කැබිනට් පත්රිකාව මගින් කෘෂිරසායන ආනයනයේ 87% ක ඒකාධිකාරයක් සති සමාගමක් වෙත ලබාදීමට යෝජනා කර තිබු බව ලිපිය මගින් විවේචනය කර ඇත.
1977 විවෘත ආර්ථිකය හඳුන්වාදීමෙන් පසුව, ලංකාවේ පළමු වරට කෘෂි රසායන ආනයන ඒකාධිකාරය තනි සමාගමකට ලබාදීමටත්, ‘බෝට්ටු කෘෂි රසායන‘ සහ ‘කළු කඩ වස වෙළෙඳාම‘ ප්රවර්ධනයට කෘෂිකර්ම අමාත්යාංංශය කටයුතු කරන බව ලිපිය දක්වයි.
අධික විෂ සහිත කෘෂි රසායන හොර පාරේ ආනයනයට ඩොලර් වෙනුවට මේ රටේ රත්තරං ටික හොර පාරේ ඉන්දියාවට පටවනු ලබයි. කෘෂිකර්ම අමාත්යාංශය කාබනික කෘෂිකර්මය කියා ලේබල් ගසමින් අධි විෂ කෘෂි රසායන රටට ගෙන්වීමට අවශ්ය පදනම සකස් කර ඇත.
කවිරත්න මහත්මිය ලේකම්වරයා වෙත අවධාරණය කර ඇත්තේ,
කෘෂි රසායන කිසිවක් ආයනයන නොකරන්නේය යන ස්ථාවර තීරණයේ රජය සිටින්නේ නම්, ඒ බව රටට ප්රකාශ කිරීම අමාත්යාංශයේ වගකීමකි. එවිට ලංකාවේ ජනගහනයෙන් 30% ක් වන කෘෂිකර්මාන්තයෙන් යැපෙන්නන්ට වෙනත් විකල්පයක් සොයා ගැනීමේ අවස්ථාව උදාවනු ඇත.
මහ කන්නයට තවත් සති තුනකට වඩා කාලයක් නොමැති බැවින්,
බැඳුම්කර වංචාව විමර්ශන කිරීම සඳහා පත් කරනු ලැබූ ජනාධිපති කොමිෂන් සභාව (Presidential Commission of Inquiry to Investigate, Inquire and Report the Issuance of Treasury Bonds) හි නම සඳහන් වු පුද්ගලයෙකු නැවත එම තනතුරට පත්වීම රටක අසමත්බව පෙන්වන්නකි.
අර්ජුන මහේන්ද්රන් මහ බැංකු අධිපති ධූරයට පත් කිරීමට යෝජනා වූ විට, ජනතාවට එයට විරුද්ධ වූවේ ඔහුගේ 2001 – 2004 සමයේ පැටිකිරිය නිසාය. අවසානයේ යහපාලන ආණ්ඩුව කුඩේ කුඩු කර මහේන්ද්රන් රටෙන් පැන නම ද ස්ත්රී-පුරුෂ භාවය හැර අන් සියල්ල වෙනස් කර ගත්තේය. වෝහාරික වාර්තාවේ අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල්ට ද එක හා සමාන චෝදනා ඇත. ඒ වෝහාරික වාර්තාව දැන් නීතිපති ලඟ ගල් කර ඇත.
මුදල් පනතේ පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රීවරයෙකුට මහ බැංකු අධිපති විය නොහැකි බව පැහැදිලිවම දක්වා ඇත. මන්ත්රීවරයෙකු පමණක් නොව, මුදල් රාජ්ය අමාත්යවරයා ද වු පුද්ගලයෙකුට මන්ත්රී ධූරයෙන් ඉවත්වී දින දෙක තුනකින් මහ බැංකුවේ අධිපති ධූරය ලබා ගැනීමට කිසිදු සදාචාරාත්මක අයිතියක් නැත. එවැන්නක් සිදුවිය හැක්කේ බංකොලොත් ‘බනානා රිපබ්ලික්’ එකක පමණී.
එස්ටර් වාර්තාවේ කියූ ‘සුපිළිපන් සහ වගකීම් සහිත’ භාවය කොතැනකද?
පළමුව, ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව පිහිටුවීමට පාදක වූ 1949 නොවැම්බර් ප්රකාශයට පත් ‘Report on the Establishment of a Central Bank for Ceylon’ වාර්තා ප්රතිඑලයක් ලෙසිනි. එම වාර්තාවේ 16 වන පිටුවේ මහ බැංකුවේ අධිපතිවරයා බවට පත් වන පුද්ගලයා ‘The Governor should be a man of recognized and outstanding competence in and integrity and responsibility’ විය යුතු යැයී සඳහන් ය.
බැඳුම්කර කොමිසන් වාර්තා වේ ප්රසන්න ජයවර්ධන විනිසුරුතුමන් එස්ටර් වාර්තාව උපුටා දක්වා ඇත්තේ ‘ලබැඳියාවන් අතර ගැටුම’ හෙළි කරමිනි. එවැන්නකු නැවත මහ බැංකු අධිපති ලෙස පත් කර ගත යුතුද?
දෙවනුව, 2014 ජූනි 30 දින සංශෝධිත 422 වගන්තිය මුදල් පනතේ (422 වගන්තිය) 11 වගන්තිය මගින් පාර්ලිමේන්තු මන්ත්රීවරයෙකුට මහ බැංකුවේ අධිපතිවිය නොහැකිය. දේශපාලන පක්ෂයක් නියෝජනය කරමින් මුදල් රාජ්ය ඇමතිවරයා ලෙස කටයුතු කළ පුද්ගලයා එම තනතුරින් ඉල්ලා අස්වී දින දෙක – තුනකින් ස්වාධීන තනතුරක් වන ‘මහ බැංකු අධිපති ධූරයට’ පත්වීම කිසි ලෙසකින් හෝ සදාචාර සම්පන්න වන්නේ නැත. දේශපාලන පක්ෂය නියෝජිතයෙකු අගවිනිසුරු ධූරයට පත් වූවා හා සමාන තත්වයක් – මහ බැංකුව තුල නිර්මාණය නොවිය යුතුය.
රජයේ ඒකාබද්ධ අරමුදලින් වැටුප් ලබන පුද්ගලයෙකු, ප්රාදේශීය සභාවක, පළාත් සභාවක මහජන නියෝජිතයෙකුට මෙම තනතුරට පත් විය නොහැකි නම්, දවස් දෙකකට කලින් පාර්ලිමේන්තුවෙන් ඉල්ලා අස්වී එම තනතුරට පත්වීමේ සදාචාරය කුමක් ද?
තෙවනුව, 2019 ජනවාරි මස ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව ‘අචාර ධර්ම පද්ධතියක්’ පැනවීය. බැඳුම්කර වංචාව, බැඳුම්කර කොමිසම හා සිවිල් සමාජයෙන් හිටපු මහ බැංකු අධිපතිවරුන් වූ අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් හා අර්ජුන මහේන්ද්රන්ට එල්ල වු විවේචන එයට හේතු විය. එහි 3.6 හි දැක්වෙන්නේ දැනට මහ බැංකුවේ සමාජිකයෙකු (බැංකුවේ) තනතුරින් ඉවත්වීමෙන් වසරක් යන තුරු බැංකු හෝ වෙනත් මුල්ය ආයතනයක තනතුරක් දැරීය නොහැකි බව ය. ලබැඳියාවන් අතර ගැටුමක් ඇති නොවන සේ මහ බැංකුවේ නිලධාරීන් තනතුරින් පසුව ද, කටයුතු කළ යුතු යැයි එයින් හඟවයි. දේශපාලන පක්ෂයක් නියෝජනය කරමින් මන්ත්රී ධූරයක් දරා, පසු දින මහ බැංකුවේ අධිපතිවන්නට හැකි නම් මේ ආචාර ධර්ම පද්ධතිය හෝ යහපාලන ආණ්ඩුව සමයේ මහ බැංකු මංකොල්ලයෙන් පසුව ඇති වූ සංවාදයේ කිසිදු තාර්කික ඵලයක් නැත.
පුදුමය නම්, මේ ආචාර ධර්ම පද්ධතිය සකස් කිරීමට හේතු වූ පුද්ගයින් දෙදෙනාගෙන් අයෙකුම නැවත මහ බැංකුවේ අධිපති ලෙස පත් කිරීමට රජය උත්සහ දැරීමය. මහ බැංකුවේ පහළ තනතුරක් දරන අයෙකුට පැවරෙන ආචාර ධර්මීය සාධකය මහ බැංකු අධිපති ධූරයට අදාල නොවන්නේ ඇයි දැයි අර්ජුන මහේන්ද්රන් හෝ අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් හෝ මහ බැංකු අධිපති පුටුවට පත් කරන පත්වීම් බලධාරී ජනාධිපතිවරයා රටට හෙළි කළ යුතුය.
මහ බැංකු ඉතිහාසයේ සිදු වූ විශාලතම වංචාවන්ට ලැබැඳියාවන් අතර ගැටුම් චෝදනා එල්ලවන පුද්ගලයින් දෙදෙනාගෙන් අයෙකුට ආපසු මහ බැංකුව බාරදීම රටක ගමන් කරන මාවත පෙන්වයි.
එදා අර්ජුන මහේන්ද්රන් නැවත පත් කිරීමට විරුද්ධ මම ද ඇතුළු පිරිසක් අධිකරණයට ගියේය. පෙලපාලි ගියේය. පිකටිං කළේය. මෛත්රීපාල සිරිසේන ජනාධිපතිවරයා එම විරෝධය සලකා මහේන්ද්රන් නැවත පත් කළේ නැත. අද, වසර 15 කට පසුවත්, 2006 මහ බැංකු අධිපති වූ කබ්රාල්ට වඩා එම තනතුරට අලුත් මුහුණක් රජයට හමුවී නැත.
යහපාලන ආණ්ඩුව හා එහි පාර්ශවරුවන් වූ පිරිස් මහ බැංකු දුෂිතයන්ට එරෙහිව කටයුතු කළේ නැත. ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ හැර, මේ පාර්ලිමේන්තුවේ විපක්ෂයේ කිසිවෙකුත් මුදල් රාජ්ය ඇමති සහ ඔහුගේ අතීත ක්රියාකාරකම් ගැන පාර්ලිමේන්තුවේ දී හෝ ඉන් පිටත දී කටක් ඇරියේ නැත. තමන්ට දේශපාලන වාසියක් ලැබෙන බැවින් හෝ අද හෝ ප්රමාද වී හෝ විපක්ෂය අවදිවීම මේ දුෂිත දේශපාලනයේ ලැජ්ජා නැති රංගනයේම කොටසකි.
මහ බැංකු බැඳුම්කර කොමිසම සහ වෝහාරික විගණනයේ චෝදනා එල්ල වී ඇති අර්ජුන මහේන්ද්රන් හා අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් දෙදෙනා කිසි ලෙසකින් හෝ නැවත මහ බැංකු අධිපති ධූරයට පත් නොකළ යුතුය. එය වැලැක්වීම සඳහා සියළු පාර්ශවයන් එක් විය යුතුය.
මහ බැංකු අධිපති දේශමාන්ය මහාචාර්ය ඩබ්.ඩී. ලක්ෂ්මන් එළැඹෙන 14 වෙනිදා සිය ධුරයෙන් ඉවත්වීමට තීරණය කර ඇති බව සිකුරාදා (සැප්තැම්බර් 10) පැවසීය.
විශේෂ ප්රකාශයක් කරමින් ඔහු සඳහන් කළේ, ලබන මාසයට යෙදෙන සිය 80 වෙනි උපන් දිනයේදී විශ්රාම යෑමට තීරණය කර තිබුණ ද පසුගිය දින 10 තුළ ඇතිවූ සිත්රිදවීම් නිසා තමා දැඩි මානසික ආතතියකට ලක්ව සිටි බවය. ඒ අනුව, කලින් සැලසුම් කළ විශ්රාම යාමේ දිනට සති හයකට පෙර එනම් ලබන අඟහරුවාදා සිය ධුරයේ අවසන් දිනය බව මහාචාර්ය ඩබ්ලිව්ඩී ලක්ෂ්මන් පැවසීය.
තමා ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපක්ෂගේ ආර්ථික ප්රතිපත්තිය සකස් කළ නමුත් මතවාදී හා පෞද්ගලික ගැටුම් හේතුවෙන් එය මුළුමණින් ක්රියාත්මක කිරීමට නොහැකි වූ බව මහ බැංකු අධිපතිවරයා කීය.
“පසුගිය සතිය හෝ දින 10 ක කාලය තුළ මාධ්ය තුළ අප්රසන්න වාර්තා තිබුණා.” ඔහු මාධ්ය වෙත පැවසීය.
“සමහර දේශපාලන ගැටලුත් තිබෙනවා, පෞද්ගලික ගැටලුත් කිහිපයක් තිබෙනවා. සාමාන්යයෙන් මගේ සැලැස්මට අනුව දේවල් ලබා ගැනීම පහසු වුණේ නැහැ.”
මෙලෙස මහ බැංකු අධිපති තනතුර අත්හැරීමට සිදුවීම සැඟවී පැමිණි ආශිර්වාදයක් ලෙස තමාගේ මිතුරන් සහ හිතවතුන් සිතන බවද ඔහු පැවසීය.
ඔහු තවදුරටත් කියා සිටියේ, “මහ බැංකු අධිපති පදවිය දරමින් කිහිප අවස්ථාවකම මා ප්රකාශ කළ කරුණක් මෙහි ලා සඳහන් කිරීමට සිතේ. එනම්, අප ඉගෙනගත් කාලයේත්, අදත්, අපි අපේ රට ඌණ සංවර්ධිත හෝ දියුණු වෙමින් පවතින රටක් සේ හඳුන්වමින් කටයුතු කරමු. එය ජාත්යන්තර වශයෙන් පිළිගත් සම්ප්රදාය බව මම දනිමි. එහෙත් තවමත් මෙසේ දියුණු වෙමින් පවතින රටක් ලෙස ලංකාව හඳුන්වා ගැනීමට සිදුවීම ගැන සැබවින්ම අප කණගාටු විය යුතුයි. මෙම තත්ත්වයෙන් මිදීමට ගන්නා ප්රයත්නයේ හවුල්කරුවකු වීමටයි මට අවශය වූයේ. එහෙත් ඒ සඳහා අප සමාජයේ හෝ අප පක්ෂ දේශපාලනයේ කැපවීමක් නැති බව, එසේම ඒ සඳහා පැහැදිලි ප්රතිපත්ති රාමුවක් එකහෙළා දීර්ඝ කාලීනව අනුගමනය නොකිරීමේ ප්රශ්නය, දෙවසරකට ආසන්න පසුගිය කාලය තුළ වඩාත් මැනවින් ප්රත්යක්ෂ කර ගැනීමට මට හැකි විය. මේ නිසා අපට පසුපසින් සිටි බොහෝ රටවල් එකක් පසුපස එකක් වශයෙන් “සංවර්ධන” ගමනේදී අප පසු කර යන්නේ. මෙම අවස්ථාවේ මා කෙටියෙන් සඳහන් කළ කරුණු ගැන කිව යුතු තවත් බොහෝ දේ ඇතත් මම මෙපමණකින් නවතිමි.”
ශ්රී ලංකාව “භයානක විදේශ විනිමය අර්බුදයකට” මුහුණ පා සිටින බව මුදල් ඇමති බැසිල් රාජපක්ෂ ප්රකාශ කිරීමෙන් දින තුනකට පසු සිය ඉල්ලා අස්වීම සිකුරාදා ප්රකාශයට පත්කරමින් මහ බැංකු අධිපතිවරයාගේ මෙම විශේෂ නිවේදනය නිකුත් විය.
ශ්රී ලංකාව මේ දිනවල විදේශ විනිමය අර්බුදයකට මුහුණ දී ඇති පසුබිමක එම අර්බුදයෙන් ගොඩ ඒම සඳහා රජය විවිධ උපක්රම අත්හදා බලමින් සිටින බව නොරහසකි.
ආනයන තහනම් කිරීම හරහා රටෙන් බැහැරට විදේශ විනිමය ගලායාම නැවැත්වීම හා විවිධ මාර්ගවලින් ණය ලබාගැනීම ද ඊට අයත් වේ. එහෙත් පවතින ගෝලීය අර්බුදය හමුවේ විදේශ ණය වෙළෙඳපොළෙන් ණය ලබාගැනීම අවාසි සහගත බැවින් චීනය හා බංගලාදේශය වැනි විවිධ රටවල් සමග විදේශ මුදල් හුවමාරු සදහා එළැඹීමට පියවර ගෙන තිබේ.
මුදල් හා ප්රාග්ධන වෙළෙඳපොළ සහ රාජ්ය ව්යවසාය ප්රතිසංස්කරණ රාජ්ය අමාත්ය අජිත් නිවාඩ් කබ්රාල් තම රාජ්ය අමාත්ය ධුරයෙන් ඉවත්වී නව මහ බැංකු අධිපතිවරයා ලෙස පත්වීමට නියමිත බව ඔහු මාධ්යවෙත පසුගිය දා ප්රකාශ කර තිබුණි.
අත්යවශ්ය ආනයන සඳහා මුදල් යෙදවීම සඳහා බොහෝ පෞද්ගලික බැංකුවල විදේශ මුදල් නොමැති වීම හේතුවෙන් රුපියල ඉතාමත් සීග්රයෙන් අවප්රමාණය වී ඇති අතර පසුගිය සතියේ එය ඇමරිකා එක්සත් ජනපද ඩොලරයකට රුපියල් 230ක් දක්වා පහත වැටිණි.
සීනි සහ සහල් සඳහා බොහෝ දිනවල සතොස ඇතුළු බොහෝ වෙළෙදසල්ඉදිරිපිට දිගු පෝලිම් දැකගත හැකි අතර බොහෝ පාරිභෝගිකයින් පැවසුවේ වෙළෙඳපොළේ මේ වන විට ආනයනික ආහාර ද්රව්ය මෙන්ම කිරි පිටි හිඟයක් ඇති බවකි.
මේවන විට උද්ගතව ඇති ආර්ථික අර්බුදය හා විදේශ මුදල් හිඟකමට පිළියම් යෙදීමට ජනාධිපතිවරයා පසුගිය සතියේ හදිසි නීතිය ප්රකාශ කළේය.
විදේශ මුදල් රට තුළ ඉතිරි කිරීම සඳහා රජය මේ වන විටත් වාහන හා වෙනත් භාණ්ඩ සහ ආහාර පිසින තෙල් සහ කුළුබඩු ආනයනය කිරීම තහනම් කර තිබුණි.
එහෙත් පවතින විදේශ විනිමය අර්බුදය හමුවේ මහ බැංකුව පසුගිය බදාදා (සැප්තැම්බර 8) ජංගම දුරකථන, පාරිභෝගික භාණ්ඩ, ටයර් සහ ඇඳුම් ඇතුළු භාණ්ඩ 623ක් ආනයනය සඳහා ණය ලබා නොදී සියයට සියයක ආන්තික මුදල් තැන්පතු අවශ්යතාවක් (100 per cent cash margin deposit requirement) වහාම ක්රියාත්මක වන පරිදි පැනවීම තුළින් මහ බැංකුව බ්රහස්පතින්දා (සැප්තැම්බර් 9) සීමා තවදුරටත් දැඩි කළේය.
මහා බැංකුව ප්රකාශ කළේ ඒ තුළින් අධික ආනයන අධෛර්යමත් කිරීම ඔස්සේ විනිමය අනුපාතිකයේ ස්ථාවරභාවය සහ විදේශ මුදල් වෙළෙඳපොළ ද්රවශීලතාව රැකගැනීම සඳහා දැනටමත් සිදු කෙරෙන උත්සාහයන්ට මෙම පියවර සහය වනු ඇතැයි ඔවුන් අපේක්ෂා කරන බවය.
පවතින කොරෝනා වයිරසයට ගොදුරු වීමත් සමග පසුගිය වසරේ සිට රට විටින් විට අගුලු දැමීමත් සමග රටේ ප්රධාන විදේශ විනිමය උපයන ආදායම් මාර්ගයක් වන සංචාරක අංශය වසා දැමීමෙන් පසු ශ්රී ලංකාවේ ආර්ථිකය සියයට 3.6 කින් වාර්තාගත ලෙස හැකිලී ගියේය.
නිල සංඛ්යා ලේඛනවලින් පෙනී යන්නේ ජූලි මස අවසානයේදී ශ්රී ලංකාවේ විදේශ සංචිතය ඩොලර් බිලියන 2.8 දක්වා පහත වැටී ඇති බවය. වසරේ ඉතිරි කාලය තුළ විදේශ ණය ගෙවීම සඳහා ඩොලර් බිලියන 2.0 ක් පමණ ගෙවීමට සිදු වේ.
ජාත්යන්තර ශ්රේණිගත කිරීමේ ආයතන විසින් ශ්රී ලංකාවේ ණය තත්ත්වය පහත හෙලනු ලැබ ඇති අතර ණය ගෙවීම ඉක්මණින් පැහැර හැරිය හැකි බවට බිය පළ කර තිබේ.
බී.බී.සී සන්දේශ ඇසුරිනි
සැප්තැම්බර් 03-09 සතියේ පිටකොටුව, නාරාහේන්පිට, දඹුල්ල, තඹුත්තේගම සහ නුවරඑළිය ඇතුළු දිවයින පුරා ප්රධාන තොග වෙළෙදපොළ රැසක සහල්, එළවළු සහ මාළු වර්ග රැසක තොග මිල ගණන්වල පහළ යාමක් වාර්තා වූ අතර දේශීය කරවල සැපයුම පහළයාම හේතුවෙන් බොහොමයක් කරවල වර්ගයන්හි තොග මිල ගණන් සහ අස්වනු ප්රදේශවලින් සීමිත සැපයුමක් පැවතීම සහ ඉහළ ගුණත්වයෙන් යුත් තොග වෙළඳපොළේ පැවතීම හේතුවෙන් බොහොමයක් පලතුරු වර්ගවල මිල ගණන් ඉහළයාමක් හෙක්ටර් කොබ්බෑකඩුව ගොවිකටයුතු පර්යේෂණ හා පුහුණු කිරීමේ ආයතනය නිරීක්ෂණය කළ හැකි විය.
වෙළෙදපොළ මිල ගණන් ස්ථාවර පවත්වා ගැනීමේ අරමුණින් රජය විසින් ප්රධාන වී නිෂ්පාදන ප්රදේශයන්හි සහ කොළඹ සහ ඒ අවට ප්රදේශවල පවතින වී, සහල් සහ සීනි තොග සොයා විමර්ශන ආරම්භ කිරීමත් සමග සහ රජය විසින් සහල් සදහා උපරිම සිල්ලර මිලක් නියම කිරීම හේතුවෙන් සියලුම දේශීය සහල් වර්ගවල මිල ගණන් පහළ යාමක් වාර්තා විය.
එමෙන්ම වැලිමඩ ප්රදේශයෙන් දේශීය සැපයුම ඉහළ යාම හේතුවෙන් දේශීය හා ආනයනික අර්තාපල් මිල ගණන් පහළ යාමක් වාර්තා වූ අතර යල කන්නයේ අස්වනු නෙළීම වඩාත් තීව්රර වීම නිසා සහ නිරෝධාන ඇදිරි නීතිය ක්රියාත්මක වන දිනවලදී ආර්ථික මධ්යස්ථාන වෙත තොග සැපයුම ඉහළ යාම හේතුවෙන් එළවළු මිල ගණන් ද සැලකිය යුතු ලෙස පහළ ගොස් තිබුණි.
තොග සැපයුම ඉහළයාම හේතුවෙන් බොහොමයක් මාළු වර්ගයන්හි තොග මිල ගණන් පහළ ගොස් ඇති අතර දේශීය කරවල සැපයුම පහළයාම හේතුවෙන් බොහොමයක් කරවල වර්ගයන්හි තොග මිල ගණන් ඉහළ ගොස් ඇත.
අස්වනු ප්රදේශවලින් සීමිත සැපයුමක් පැවතීම සහ ඉහළ ගුණත්වයෙන් යුත් තොග වෙළඳපොළේ පැවතීම හේතුවෙන් බොහොමයක් පලතුරු වර්ගවල මිල ගණන් ඉහළගොස් තිබුණි. කෙසේ වෙතත් උපරිම මිල පහළයාම 10%ක් ලෙස දිවුල් සඳහා වාර්තා වූ අතර විරකැටිය සහ බෙලිඅත්ත යන ප්රදේශවලින් ඉහළ සැපයුමක් පැවතීම එයට හේතු විය.
සහල්, එළවළු, පලතුරු, මාළු සහ කරවල ඇතුළු අත්යවශ්ය භාණ්ඩ වර්ග රැසක තොග වෙළෙදපොළ මිල විශ්ලේෂණය සම්පූර්ණයෙන්ම පහත දැක්වේ.
සහල්
ශ්රී ලංකා රජය විසින් සහල් සඳහා අළුතින් පනවන ලද උපරිම සිල්ලර මිල සීමාවන් හේතුවෙන් සියලුම දේශීය සහල් වර්ගවල තොග මිල ගණන් සැලකිය යුතු ලෙස පහළ ගොස් තිබුණි. දෙවන ශ්රේණියේ නාඩු සහ දෙවන ශ්රේණියේ සම්බා මිල ගණන් පිළිවෙළින් 10%කින් සහ 8%කින් පහළ ගොස් තිබුණු අතර ඒවායේ මිල පරාසයන් පිළිවෙළින් කිලෝවකට රු.95.00-105.00ක් සහ රු.102.00-120.00ක් විය. සුදු කැකුළු සහ රතු කැකුළු මිල ගණන් ද පිළිවෙළින් 7%කින් සහ 1%කින් පහළ ගොස් තිබුණු අතර එම දෙවර්ගයේම මිල පරාසය කිලෝවකට රු.90.00-95.00ක් ලෙස සටහන් විය.
පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසඳීමේදී සියලුම දේශීය සහල් වර්ගවල වර්තමාන තොග මිල ගණන් 3%-7% දක්වා පරාසයක ඉහළ ගොස් තිබුණු අතර උපරිම මිල ඉහළයාම දෙවන ශ්රේණියේ නාඩු සඳහා වාර්තා විය.
එළවළු
යල කන්නයේ එළවළු අස්වනු නෙළන සමයේ පවතින ඉහළ සැපයුම හේතුවෙන් එළවළු වර්ග බොහොමයක මිල ගණන් පහළ ගොස් ඇත.
උඩරට එළවළු වර්ග පිළිබඳව සලකා බැලීමේදී, වැලිමඩ නිෂ්පාදන ප්රදේශවලින් ලැබෙන ඉහළ සැපයුම හේතුවෙන් එළවළු වර්ග සියල්ලේම මිල ගණන් පහළ ගොස් පැවතුණි. බෝංචි සහ ලීක්ස් දෙවර්ගයේම මිල ගණන් 23%කින් පහළ ගොස් තිබුණු අතර නෝකෝල් හැර අනෙකුත් සියලුම උඩරට එළවළු වර්ගවල මිල ගණන් 8%-11% අතර පරාසයකින් පහළ ගොස් තිබුණි. තවදුරටත් නෝකෝල් මිල 1%කින් පහළ ගොස් ඇත.
කෙසේ නමුත් තත්ත්වයෙන් ඉහළ තොග සූරියවැව ප්රදේශයෙන් ලැබීම හේතුවෙන් තක්කාලි මිල 11%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණි. තවදුරටත් නුවරඑළිය සහ තලවාකැලේ ප්රදේශවලින් තත්ත්වයෙන් ඉහළ තොග ලැබීම හේතුවෙන් මාළු මිරිස් මිරිස් මිල 8%කින් ඉහළ ගොස් ඇත.
පහතරට එළවළු පිළිබඳව සලකා බලනවිට දී ඇඹිලිපිටිය තඹුත්තේගම, නොච්චියාගම, දඹුල්ල සහ සුරියවැව ප්රදේශවලින් ලැබුණු ඉහළ සැපයුම හේතුවෙන් වැටකොළු සහ මෑකරල් හැර අනෙකුත් සියලුම එළවළු වර්ගවල මිල ගණන් පහළ ගොස් තිබුණි. ඇඹිලිපිටිය සහ තඹුත්තේගම ප්රදේශවලින් ලැබුණු සැපයුම ඉහළයාම හේතුවෙන් පතෝල ද මොණරාගල සහ දඹුල්ල ප්රදේශවලින් ලැබුණු සැපයුම ඉහළයාම නිසා වට්ටක්කා ද යන දෙවර්ගයේම මිල ගණන් 30%කින් පහළ ගොස් තිබුණි. මීට අමතරව ඇඹිලිපිටිය, තඹුත්තේගම සහ බොහොමයක් ප්රධාන නිෂ්පාදන ප්රදේශවලින් ලැබුණු සැපයුම ඉහළයාම හේතුවෙන් පිපිඤ්ඤා මිල 27%කින් පහළ ගොස් ඇත. බණ්ඩක්කා, අළු කෙසෙල් සහ කරවිල මිල ගණන් පිළිවෙළින් 17%, 8% සහ 5%කින් පහළ ගොස් තිබුණු අතර ඇඹිලිපිටිය සහ තඹුත්තේගම ප්රදේශවලින් ලැබුණු සැපයුම ඉහළයාම ඊට හේතු විය. තවදුරටත් මන්නාරම, ත්රිකුණාමලය සහ දඹුල්ල ප්රදේශවලින් ලැබුණු සැපයුම ඉහළයාම හේතුවෙන් මුරුංගා මිල 6%කින් පහළ ගොස් ඇති අතරම වම්බටු මිල 2%කින් පහළ ගොස් තිබුණි. කෙසේ නමුත් පුත්තලම් ප්රදේශවලින් ලැබුණු සැපයුම පහළයාම නිසා මෑකරල් මිල ද තත්ත්වයෙන් ඉහළ තොග බේරුවල, හොරණ සහ හංවැල්ල ප්රදේශවලින් ලැබීම හේතුවෙන් වැටකොළු මිල ද පිළිවෙළින් 4% සහ 3%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණි.
මේ අතර නොච්චියාගම ප්රදේශයෙන් තත්තවයෙන් ඉහළ තොග ලැබීම හේතුවෙන් අමු මිරිස් මිල 22%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණි. කෙසේ නමුත් අම්පාර සහ මොණරාගල ප්රදේශවලින් ලැබුණු සැපයුම ඉහළයාම හේතුවෙන් දෙහි මිල 24%කින් පහළ ගොස් ඇත.
පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසඳීමේදී එළවළු වර්ග බොහොමයක තොග මිල ගණන් පහළ ගොස් ඇති අතර උපරිම මිල පහළයාම අළු කෙසෙල් සඳහා 63%ක් ලෙස සටහන් විය.
පොල්
ලොකු සහ කුඩා පොල් දෙවර්ගයේම මිල ගණන් පිළිවෙළින් 1%කින් සහ 6%කින් පහළ ගොස් ඇති අතර ඒවායේ මිල පරාසයන් ලොකු පොල් ගෙඩියක් සඳහා ගෙඩියකට රු.70.00-71.00ලෙස ද, කුඩා පොල් ගෙඩියක් රු.60.00-62.00ක් ලෙස වාර්තා විය. පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසඳීමේදී ලොකු පොල් ගෙඩියක මිල 1%කින් ඉහළ ගොස් ඇති අතර කුඩා පොල් ගෙඩියක මිල 4%කින් පහළ ගොස් ඇත.
පලතුරු
අස්වනු ප්රදේශවලින් සීමිත සැපයුමක් පැවතීම සහ ඉහළ ගුණත්වයෙන් යුත් තොග වෙළඳපොළේ පැවතීම හේතුවෙන් බොහොමයක් පලතුරු වර්ගවල මිල ගණන් ඉහළගොස් තිබුණි. උපරිම මිල ඉහළයාම 9%ක් ලෙස විශාල ප්රමාණයේ අන්නාසි සඳහා වාර්තා වූ අතර කුඩා සහ මධ්යම ප්රමාණයේ අන්නාසි මිල ගණන් 5%කින් ඉහළ ගොස් තිබූ අතර ගුණත්වයෙන් ඉහළ තොග වෙළඳපොළෙහි පැවතීම එයට හේතු විය. අස්වනු නෙලන ප්රදේශවලින් සීමිත සැපයුමක් පැවතීම හේතුවෙන් පැණි දොඩම් මිල ගණන් 8%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණි. ඇඹිලිපිටිය සහ දෙනියාය යන ප්රදේශවලින් සීමිත සැපයුමක් පැවතීම හේතුවෙන් ඇඹුල්, සීනි සහ කෝලිකුට්ටු යන සියලුම වර්ගයන්ගේ කෙසෙල් මිල ගණන් 3%-4% දක්වා පරාසයක ඉහළ ගොස් ඇති අතර ආනමාලු සහ ඇම්බුන් මිලෙහි සැලකිය යුතු වෙනසක් වාර්තා නොවීය. අලිගැටපේර මිල 2%කින් ඉහළ ගොස් ඇති අතර ගුණත්වයෙන් ඉහළ තොග වෙළඳපොළෙහි පැවතීම එයට හේතු විය.
මෙයට අමතරව අස්වනු නෙලන ප්රදේශවලින් සීමිත සැපයුමක් පැවතීම හේතුවෙන් පැපොල් සහ තැඹිලි මිල ගණන් පිළිවෙළින් 2%කින් සහ 1%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණි.
කෙසේ වෙතත් උපරිම මිල පහළයාම 10%ක් ලෙස දිවුල් සඳහා වාර්තා වූ අතර විරකැටිය සහ බෙලිඅත්ත යන ප්රදේශවලින් ඉහළ සැපයුමක් පැවතීම එයට හේතු විය. වැල්දොඩම් මිල 6%කින් පහළ ගොස් ඇති අතර අස්වනු නෙලන ප්රදේශවලින් පැවති ඉහළ සැපයුම එයට හේතු විය. ගුණත්වයෙන් පහළ තොග වෙළඳපොළෙහි පැවතිම හේතුවෙන් ආනයනික මිදි මිල 1%ක් ලෙස පහළ ගොස් පැවතුණි.
පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසඳීමේදී බොහොමයක් පලතුරු වර්ගවල මිල ගණන් ඉහළ ගොස් තිබූ අතර උපරිම මිල ඉහළයාම 85%ක් ලෙස දිවුල් සඳහා වාර්තා විය.
මාළු
තොග සැපයුම ඉහළයාම හේතුවෙන් බොහොමයක් මාළු වර්ගයන්හි තොග මිල ගණන් පහළ ගොස් ඇත. උතුරු ප්රදේශයෙන් තොග සැපයුම ඉහළයාමත් සමඟ උපරිම මිල පහළයාම 17%ක් ලෙස තෝරා සඳහා වාර්තා විය. එහි මිල පරාසය කිලෝවක් සඳහා රු.1280.00-1600.00ක් අතර පැවතුණි. බේරුවල සහ මාතර යන ප්රදේශවලින් තොග සැපයුම ඉහළයාමත් සමඟ බලයා මිල 15%කින් පහළ ගොස් ඇති අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවක් සඳහා රු.300.00-400.00 අතර පැවතුණි.
කල්පිටිය හා මුලතිව් ප්රදේශවලින් තොග සැපයුම ඉහළයාමත් සමඟ හුරුල්ලා මිල 13%කින් පහළ ගොස් ඇති අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවක් රු.350.00-420.00 අතර පැවතුණි. උතුරු ප්රදේශයෙන් තොග සැපයුම ඉහළයාමත් සමඟ පරව් මිල 10%කින් පහළ ගොස් ඇති අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවක් සඳහා රු.650.00-850.00 අතර පැවතුණි. එසේම යාපනය ප්රදේශයෙන් තොග සැපයුම ඉහළයාමත් සමඟ මෝරා මිල 7%කින් පහළ ගොස් ඇති අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවක් සඳහා රු.600.00-720.00 අතර පැවතුණි. මීට අමතරව පිළිවෙළින් සාලයා මිල 6%කින් ද, ඉස්සා මිල 5%කින් ද කෙලවල්ලා මිල 3%කින් ද පහළ ගොස් ඇත.
කෙසේ නමුත් මීගමුව හා වාලච්වේන යන ප්රදේශවලින් තොග සැපයුම පහළයාම හේතුවෙන් තලපත් මිල 8%කින් ඉහළ ගොස් ඇති අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවක් සඳහා රු.1,100.00-1,300.00 අතර පැවතුණි.
පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසඳීමේදී බොහොමයක් මාළු වර්ගයන්හි තොග මිල ගණන් 1%-33% අතර ඉහළ ගොස් ඇති අතර උපරිම මිල ඉහළයාම තලපත් සඳහා වාර්තා විය.
කරවල
දේශීය කරවල සැපයුම පහළයාම හේතුවෙන් බොහොමයක් කරවල වර්ගයන්හි තොග මිල ගණන් ඉහළ ගොස් ඇත. මීගමුව ප්රදේශයෙන් තොග සැපයුම පහළයාමත් සමග දේශීය මෝරා මිල 6%කින් ඉහළ ගොස් ඇති අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවක් සඳහා රු.1,100.00-1,300.00 අතර පැවතුණි. යාපනය ප්රදේශයෙන් තොග සැපයුම පහළයාමත් සමග දේශීය අඟුළුවා මිල 5%කින් ඉහළ ගොස් ඇති අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවක් සඳහා රු.1,200.00-1,300.00 අතර පැවතුණි. එසේම මීගමුව ප්රදේශයෙන් තොග සැපයුම පහළයාමත් සමග දේශීය මඩුවා මිල 3%කින් ඉහළ ගොස් ඇති අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවක් සඳහා රු.790.00-850.00 අතර පැවතුණි. මිට අමතරව දේශීය සාලයා සහ දේශීය කට්ටාවාහි මිල 2%කින් ඉහළ ගොස් ඇත.
කෙසේ නමුත් බේරුවල හා මාතර ප්රදේශවලින් තොග සැපයුම ඉහළයාම හේතුවෙන් දේශීය බලයා මිල 4%කින් පහළ ගොස් ඇති අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවක් සඳහා රු.680.00-820.00 අතර පැවතුණි.
පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසඳීමේදී බොහොමයක් කරවල වර්ගයන්හි තොග මිල ගණන් 17%-61% අතර ඉහළ ගොස් තිබෙන අතර උපරිම මිල ඉහළයාම දේශීය බලයා සඳහා වාර්තා විය.
බිත්තර
දුඹුරු බිත්තරයක මිල 3%කින් ද සුදු බිත්තරයක මිල 2%කින් ද පහළ ගොස් ඇති අතර ඒවායෙහි මිල පරාසයන් පිළිවෙළින් රු.18.00-18.50 අතර සහ රු.16.00-17.00 අතර වාර්තා විය.
පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසඳීමේදී සුදු බිත්තර සහ දුඹුරු බිත්තර මිල පිළිවෙළින් 19%කින් සහ 13%කින් පහළ ගොස් ඇත.
වියළි මිරිස්
තොග සැපයුම ඉහළයාම හේතුවෙන් ආනයනික වියළි මිරිස් තොග මිල 1%කින් පහළ ගොස් තිබුණු අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවකට රු.510.00-525.00ක් විය. පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසඳීමේදී ආනයනික වියළි මිරිස් තොග මිල 28%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණි.
ළූණු
තත්වයෙන් ඉහළ තොග වෙළඳපොළ තුළ පැවතීම හේතුවෙන් සහ ඉල්ලුම ඉහළයාම හේතුවෙන් සිනන් සහ වේදාලන් තොග මිල ගණන් පිළිවෙළින් 29%කින් සහ 16%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණු අතර ඒවායේ මිල පරාසයන් පිළිවෙළින් කිලෝවකට රු.180.00-230.00ක් සහ කිලෝවකට රු.240.00-260.00ක් ලෙස සටහන් විය. ආනයනික ලොකුළූණු සඳහා පනවා ඇති විශේෂ ආනයනික බද්ද ඉහළ දැමීම හේතුවෙන් දේශීය ලොකුළූණු සහ ආනයනික ලොකුළූණු මිල ගණන් පිළිවෙළින් 18%කින් සහ 14%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණු අතර ඒවායේ මිල පරාසයන් පිළිවෙළින් කිලෝවකට රු.105.00-135.00ක් සහ රු.70.00-140.00ක් ලෙස සටහන් විය.
දේශීය ලොකුළූණු තොග මිල කිලෝවකට රු.90.00-110.00ක් ලෙස තඹුත්තේගම වෙළඳපොළෙන් වාර්තා විය. පළමු ශ්රේණිය සහ දෙවන ශ්රේණිය දේශීය ලොකුළූණු මිල පිළිවෙළින් කිලෝවකට රු.80.00-110.00 සහ රු.65.00-75.00 දක්වා දඹුල්ල වෙළඳපොළින් වාර්තා විය. දඹුල්ල වෙළඳපොළේ දේශීය ලොකුළූණු සැපයුමන් වැඩි ප්රමාණයක් පළමු ශ්රේණියෙ ලොකුළූණු විය. මාතලේ ප්රදේශයේ ඉහළ ලොකුළූණු අස්වැන්නක් මෙම මාසය අගදී අපේක්ෂා කළ හැක.
පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසඳීමේදී වේදාලන් සහ සිනන් තොග මිල ගණන් පිළිවෙළින් 68%කින් සහ 56%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණු අතර ආනයනික ලොකුළූණු සහ දේශීය ලොකුළූණු මිල ගණන් පිළිවෙළින් 20%කින් සහ 6%කින් පහළ ගොස් තිබුණි.
අර්තාපල්
දේශීය තොග සැපයුම ඉහළයාම හේතුවෙන් සියලුම අර්තාපල් වර්ගවල තොග මිල ගණන් සැලකිය යුතු ලෙස පහළ ගොස් තිබුණි. ආනයනික අර්තාපල් මිල 22%කින් පහළ ගොස් තිබුණු අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවකට රු.110.00-160.00ක් විය. (පාකිස්ථාන් අර්තාපල් සඳහා මිල පරාසය කිලෝවකට රු.110.00-130.00ක් ද ඉන්දියානු අර්තාපල් සඳහා මිල පරාසය කිලෝවකට රු.155.00-160.00ක් ද ලෙස විය). වැලිමඩ අර්තාපල් සහ නුවරඑළිය අර්තාපල් මිල ගණන් පිළිවෙළින් 15%කින් සහ 12%කින් පහළ ගොස් තිබුණු අතර ඒවායේ මිල පරාසයන් පිළිවෙන් කිලෝවකට රු.160.00-175.00ක් සහ කිලෝවකට රු.180.00-195.00ක් ලෙස සටහන් විය.
පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසදීමේදී සියලුම අර්තාපල් වර්ගවල තොග මිල ගණන් 8%-44% දක්වා පරාසයක ඉහළ ගොස් තිබුණි.
මාෂ භෝග
ආනයනික වියදම් ඉහළයාම හේතුවෙන් රතු පරිප්පු මිල 1%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණු අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවකට රු.245.00-252.00 දක්වා විය. තොග සැපයුම පහළයාම හේතුවෙන් මුං ඇට මිල 1%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණු අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවකට රු.750.00-800.00 ක් විය. මේ අතර තොග සැපයුම ඉහළයාම හේතුවෙන් රතු කව්පි මිල 2%කින් පහළ ගොස් තිබුණු අතර එහි මිල පරාසය කිලෝවකට රු.350.00-400.00 ක් විය. සුදු කව්පි මිල සැලකිය යුතු ලෙස වෙනස් වී නොතිබුණු අතර එහි කිලෝවක සාමාන්ය මිල රු.539.00ක් ලෙස සටහන් විය.
පසුගිය වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය හා සැසඳීමේදී මුං ඇට තොග මිල 180%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණු අතර රතු පරිප්පු සහ රතු කව්පි මිල ගණන් ද පිළිවෙළින් 81%කින් සහ 31%කින් ඉහළ ගොස් තිබුණි.
වී – ගොවියාට ලැබුණු මිල
කෙටි වී සාමාන්ය මිල කිලෝවකට රු.4.00ක පහළයාමක් පොළොන්නරුව සහ කලාවැව ප්රදේශවලින් වාර්තා වූ අතර මෙම ප්රදේශයන්හි දිග සුදු වී මිල ද කිලෝවකට රු.2.00-4.00 දක්වා පරාසයක පහළයාමක් වාර්තා විය. මේ අතරතුර, දිග සුදු වී මිල කිලෝවකට රු.4.00ක ඉහළයාමක් අනුරාධපුර ප්රදේශයෙන් ද කෙටි වී මිල කිලෝවකට රු.2.00ක පහළයාමක් අම්පාර ප්රදේශයෙන් ද වාර්තා විය. කෙටි වී සහ සුදු දිග වී දෙවර්ගයෙහි සාමාන්ය මිල පරාසය පිළිවෙළින් කිලෝවකට රු.52.00-59.00 සහ රු.50.00-56.00 දක්වා විය. හම්බන්තොට හැර සෙසු දකුණු පළාත් ප්රධාන වී නිෂ්පාදන ප්රදේශයන්හි රතු දිග වී මිලෙහි සැලකිය යුතු වෙනසක් වාර්තා නොවූ අතර සාමාන්ය මිල පරාසය කිලෝවකට රු.51.00-55.00 දක්වා විය.
වී මෝල් හිමියන්, සහල් ව්යාපාරිකයන් සහ සහල් හිඟය පිළිබඳ පැතිරෙන දුර්මත පිළිබඳ ජනාධිපති මාධ්ය ප්රකාශක කිංස්ලි රත්නායක මහතා විසින් මාධ්ය නිවේදනයක් නිකුත් කර තිබෙනවා. එම මාධ්ය නිවේදනය සංස්කරණයකින් තොරව සම්පූර්ණයෙන්ම පහත පළ වෙනවා
රටේ පවතින වර්තමාන තත්ත්වය හමුවේ, ජනාධිපතිතුමා විසින් ගත් තීරණය ප්රකාරව වී මෝල් හිමියන්, සහල් ව්යාපාරිකයන්, සහල් හිඟය පිළිබඳව පැතිරෙන දුර්මත දුරුකරමින් අතිගරු ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපක්ෂ මැතිතුමාගේත්, ආණ්ඩුවෙත් අදහස පිළිබඳව රට දැනුම්වත් කිරීමට මම මෙය අවස්ථාවක් කරගන්නවා.
හාල්, පිටි, සීනි ඇතුළු අත්යාවශ්ය භාණ්ඩ සම්බන්ධයෙන් අතිගරු ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපක්ෂ මැතිතුමා සිය බලතල ප්රකාරව “මහජන ආරක්ෂණ පනත” යටතේ හදිසි නීති රෙගුලාසි ඇතුළත් ගැසට් නිවේදනය පසුගිය අගෝස්තු 30 නිකුත් කළ බව ඔබ දන්නවා. ජනතාවාදී ආණ්ඩුවක වගකීම දරමින් ජනාධිපතිවරයා විසින් පාරිභෝගික ජනතාව ආරක්ෂා කිරීමේ මූලික පරමාර්ථය ඇතුවයි මෙම තීරණයට එළැඹියේ. ජන ජීවිතය යථාවත් කිරීමට අවශ්ය වී, සහල් සහ සීනි ඇතුළු පාරිභෝගික භාණ්ඩ බෙදාහැරීම, ඒ පිළිබඳව සම්බන්ධීකරණය සේම පුළුල් අධීක්ෂණය වෙනුවෙන් ඊට සමගාමීව අත්යාවශ්ය සේවා කොමසාරිස් ජනරාල්වරයෙක් පත් කෙරුණා.
ජනාධිපතිවරයා විසින් හදිසි නීති රෙගුලාසි බලාත්මක කිරීම පිළිබඳව ඉදිරිපත් කළ යෝජනාව පසුගියදා පාර්ලිමේන්තුවටත් ඉදිරිපත් කළා. එහිදී එය වැඩි ඡන්ද 81කින් මහජන නියෝජිතයන් අතින් සම්මත වූ බවත් රටටම දකින්න ලැබුණා. පවතින කොවිඩ් වතාවරණය පාලනය කිරීම වෙනුවෙන් රජය දැඩි අභියෝගයක් භාරගෙන සිටිනවා. ඒ වෙනුවෙන් රුපියල් බිලියන 500කට වැඩි වැය බරක් අද වන විටත් දරා තිබෙනවා.
මේ සියල්ලෙන් පෙන්නුම් කෙරෙන්නේ සාමාන්ය ජන ජීවිතය අඩාල නොවන ආකාරයට පවතින තත්ත්වයට මුහුණ දෙමින් අතිගරු ජනාධිපතිතුමා ප්රමුඛ රජය ජනතාව වෙනුවෙන් කැප වී සිටින බවයි. ඒ සඳහා අවශ්ය තීන්දු තීරණවලදී කිසිඳු පාර්ශ්වයක් අගතියට පත් කරමින් කටයුතු කරන්න ජනාධිපතිතුමා කිසි විටෙකත් සූදානම් නැහැ.
සහල් පිළිබඳ ගැටලුව සියලු පාර්ශ්ව සමග සම්මුතියකට එළැඹ, විසඳීමටයි රජය මුල සිටම කටයුතු කළේ. ගොවියා, ව්යාපාරිකයා වගේම පාරිභෝගිකයාත් ආරක්ෂා කෙරෙන සාධාරණ ක්රමවේදයක් රජය අපේක්ෂා කළා. ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපක්ෂ මැතිතුමා ප්රධාන පෙළේ වී මෝල් හිමියන් සමගත් මේ පිළිබඳව දීර්ඝ වශයෙන් සාකච්ඡා කළා. එකඟතාවන්ට එළැඹුණා. අග්රාමාත්ය මහින්ද රාජපක්ෂ මැතිතුමා සේම විෂයභාර අමාත්යවරු ව්යාපාරික ප්රජාව සමග සාකච්ඡා කළා.
රජය ගොවියා ශක්තිමත් කිරීම සඳහා රුපියල් 30ට, 32ට තිබුණ වී කිලෝව වෙනුවෙන් සහතික මිලක් නියම කළා. ඒ අනුව නාඩු සහ කැකුළු වී කිලෝවක් සඳහා රුපියල් 50ක්, සම්බා වී කිලෝවක් සඳහා රුපියල් 52ක්, කීරි සම්බා කිලෝවක් සඳහා රුපියල් 55ක් වශයෙන් මිල ගණන් නියම කෙරුණා.
නමුත් එම සහතික කළ වී මිලට සාපේක්ෂව නොගැළපෙන පරිදි නාඩු සහල් කිලෝව රුපියල් 125ක්, සම්බා සහල් කිලෝව රුපියල් 150ක්, කීරි සම්බා සහල් කිලෝව රුපියල් 225ක් දක්වා වෙළෙඳපොළේ සහල් මිල ඉහළ ගිය අතර එමගින් පාරිභෝගිකයන් දැඩි අසරණභාවයට පත් වුණා.
පීඩාවට පත් ජනතාවට උපරිම සාධාරණයක් ඉටු කිරීම උදෙසා “මහජන ආරක්ෂණ පනත” යටතේ පූර්ණ බලතල සහිතව පත් කෙරුණු අත්යාවශ්ය සේවා කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා ක්රියාත්මක වුණේ ඉන් අනතුරුවයි. ඒ අනුව, සම්බා සහල් කිලෝවක උපරිම මිල ලෙස රුපියල් 103ක්, නාඩු කිලෝවක් සඳහා රුපියල් 98ක්, කීරි සම්බා කිලෝවක් රුපියල් 125ක්, කැකුළු සහල් කිලෝවක් සඳහා රුපියල් 95ක් වශයෙන් එම පාලන මිල ගණන් ගැසට් කරනු ලැබුවා.
ඉන් අනතුරුව රට මේ අවස්ථාවේ මුහුණ දී ඇති අර්බුදකාරී තත්ත්වය පිළිගත් ව්යාපාරික ප්රජාව, රජය අපහසුතාවයට පත් කරන්නේ නැති බවටත් එකඟව කටයුතු කරන බවටත් ප්රසිද්ධියේ ප්රකාශ නිකුත් කළ බව ඔබට මතක ඇති. නමුත් අවාසනාවකට රජය සමග වූ එකඟතා ඔවුන් වෙතින් පැහැර හැරුණා. ඒ අතරම පසුගිය දින කිහිපය වන විට මහාපරිමාණ වී මෝල් හිමියන් විසින් ඔවුන්ගේ දෛනික සහල් නිෂ්පාදන සහ බෙදාහැරීම් 50% කට වැඩි ප්රතිශතයකින් පහත හෙලනු ලැබුවා.
කොවිඩ් වසංගතයට මුහුණ දෙමින් පීඩාවට පත් පාරිභෝගිකයාට මෙම තත්ත්වය දැරිය නොහැකි තරමේ අසාධාරණයක් බව සියලු දෙනා පිළිගන්නා කාරණයක්. අත්යාවශ්ය සේවා කොමසාරිස් ජනරාල්වරයා කළ වැටලීම්වලින් 2021 සැප්තැම්බර් 08 දින පමණක් ප්රධාන වී මෝල් හිමියන් සතු සහල් ගබඩාවලින් රජයේ පාලන මිලට සහල් කිලෝ ග්රෑම් 807,375ක් ලබාගෙන සතොසට භාරදී තිබෙනවා.
මහා පරිමාණ වී මෝල් හිමියන් එකතුව සහල් මාෆියාවක් ඇතිකරන බවට චෝදනා කළ පිරිස්, වර්තමානයේ ඔවුන් රැකීමට ඉදිරිපත් වීම තුළින්ම, මේ සියලු ක්රියා පසුපස ඇති දේශපාලනය ඔබට පහසුවෙන් වටහා ගත හැකිවනු ඇති.
කෙසේ නමුත් සුරක්ෂිත රටක් වෙනුවෙන් ජනතාව විසින් ලබාදුන් ජනවරම සහ විශ්වාසය තහවුරු කරමින් ජනතා සුභසිද්ධිය වෙනුවෙන් ජනාධිපතිවරයාට ඇති බලතල ප්රකාරව තීන්දු තීරණ ගනිමින් ජනතා කේන්ද්රීය ආර්ථිකයක්, සෞභාග්යමත් රටක් ගොඩනගන බව ජනාධිපතිවරයාගේ ස්ථාවරයයි.
සැප්තැම්බර් 2 වන දා සිට, ශ්රී ලංකාවේ වයස අවු. 20 – 30 කාණ්ඩයේ පුද්ගලයින්ට ද දිස්ත්රික් මට්ටමෙන් කොවිඩ් එන්නත ලබාදීම ඇරඹුණි. මෙහිදී යුද හමුදාවේ මූලිකත්වයෙන්, හම්බන්තොට දිස්ත්රික්කයේ තරුණ පිරිසට පළමු මාත්රාව ලෙස ෆයිසර් එන්නත ලබාදීම සිදුවිය.
කෙසේ නමුත් ඒ පිළිබඳ විරෝධයක් සමාජ මාධ්ය ජාලාවන් තුළින් සේම වෛද්ය වෘත්තිකයින් අතරින් ද මතුවනු දක්නට ලැබුණි.
මෙම තීරණයට විරෝධය දක්වමින් මාධ්ය ප්රකාශයක් නිකුත්කළ වෛද්ය විශේෂඥන්ගේ සංගමය, සයිනොෆාම් එන්නත හරහා හොඳ ප්රතිශක්තියක් ජනනය වන වයස අවු. 20 – 30 ජනගහණයට ෆයිසර් එන්නත ලබාදීම විද්යාත්මක දත්ත අභිබවා යෑමක් බව සඳහන් කළේ ය.
රජයේ වෛද්ය නිලධාරීන්ගේ සංගමය ද ප්රකාශකර සිටියේ, වයස අවු. 20 – 30 පුද්ගලයින් එන්නත්කරණය ආරම්භකර ඇත්තේ ප්රමුඛතා දිස්ත්රික්කයකින් නොවන අතර, එම තීරණ කාගේ උපදෙස් මත ගන්නා ඒවාදැ යි තමන් නොදන්නා බව යි.
මේ සම්බන්ධයෙන් සෞඛ්ය සේවා අධ්යක්ෂ ජෙනරාල්වරයා ගෙන් තොරතුරු විමසීම සඳහා දුරකථනය ඔස්සේ ඔහු සම්බන්ධ කර ගැනීමට අප දැරූ උත්සහ සාර්ථක නොවිය.
අප කළ විමසීමක දී සෞඛ්ය සේවා නියෝජ්ය අධ්යක්ෂ ජෙනරාල්වරයා කියා සිටියේ, හම්බන්තොට පුද්ගලයින්ට ෆයිසර් එන්නත ලබාදෙන්නේ “සම්පූර්ණයෙන්ම කාර්ය සම්පාදන ගැටලුවක් නිසා” බව යි.
හම්බන්තොටට ෆයිසර් එන්නත ලබාදීම ගැන සමාජ මාධ්ය ජාලාවන්හි උපහාසාත්මක පෝස්ටු සහ කමෙන්ටු පළවී තිබුණි
අද මුහුණදෙන ව්යසනයට ලක් වී සිටින්නේ ඇයි?
හම්බන්තොට ප්රදේශයේ වෙසෙන වයස අවුරුදු විස්සත් තිහත් අතර පිරිසට ෆයිසර් එන්නත ලබාදීමට විරෝධය පළකරමින් වෛද්ය විශේෂඥන්ගේ සංගමය පසුගිය දා මාධ්ය ප්රකාශයක් නිකුත් කළේ ය. ඔවුන් පවසන්නේ වයස අවු. 60ට වැඩි පිරිසට සහ බෝ නොවන රෝගාබාධවලින් පෙළෙන පුද්ගලයින්ට එන්නත්කරණයේ දී ප්රමුඛත්වය ලබාදෙන්නැ යි තම සංගමය විසින් සිදුකෙරුණු යෝජනාව නිසි ලෙස ක්රියාත්මක නොවීම නිසා ලංකාව දැනට මුහුණ පා ඇති ව්යසන තත්ත්වයට ලක් වී සිටින බව යි.
“එන්නත්කරණ ක්රියාවලිය සඳහා අවශ්ය උපදෙස් ඒ සඳහා දැනුම් සම්භාරයක් ඇති සෞඛ්ය අමාත්යාංශයේ බෝවන රෝග පිළිබඳ විශේෂඥ උපදේශක කමිටුව මඟින් ලබා දිය යුතු අතර, එම ලබා දුන් උපදෙස් නිසි පරිදි ක්රියාත්මක නොකිරීම නිසා වයස 60ට වැඩි පුද්ගලයින්ගේ මරණ සංඛ්යාව දැනට වැඩි වී ඇති අතර, මෙයට හේතු පාදක වූයේ වයස අවුරුදු 60ට වැඩි අයට එන්නත ලබා දීමට ප්රමුඛතාව නොදී එය වයස අවුරුදු 30ත් 60ත් අතර කණ්ඩායමට ලබාදීම මඟින් අවදානම් වැඩි අයට එන්නත ලැබීම ප්රමාද වීම යි,” එම සංගමය විසින් නිකුත් කෙරුණු ප්රකාශයේ දැක්වේ.
එන්නත්කරණය විද්යාත්මකව සිදු කිරීම ඉතා වැදගත් බව එම සංගමය අවධාරනය කරයි. එහිදී අනුගමනය කළ යුතු නිසි ක්රියාමාර්ගය නම්, එන්නත් නොලැබූ නමුත් රෝගයට ගොදුරුවීමේ වැඩි අවදානමක පසුවන අය සඳහා ප්රමුඛත්වය ලබාදීමත්, ඉන්පසුව දැනට එන්නත්කර ඇති නමුත් වෙනත් රෝගාබාධ හේතුවෙන් කොවිඩ් රෝගයට ගොදුරුවීමේ වැඩි අවදානමක් ඇති අය සඳහා තෙවන මාත්රාවක් ලබාදීම බවත් ඔවුන් ප්රකාශ කරයි.
එසේම, වකුගඩු බද්ධ කිරීම සහ පිළිකා වැනි වෙනත් ආබාධවලින් පෙලෙන රෝගීන්ට ද, ප්රතිශක්තිකරණ ක්රියාවලියේ දුර්වලකම් ඇති අයට ද අවශ්ය නිසි ප්රතිශක්තිය සයිනොෆාම් එන්නතේ මාත්රා දෙක මඟින් සම්පූර්ණයෙන් නොලැබෙන බව පෙනී යන බැවින් එම කණ්ඩායම් සඳහා ෆයිසර්, ඇස්ට්රාසෙනෙකා, හෝ මොඩර්නා එන්නත් වලින් තුන්වන මාත්රාව ලෙස ලබාදීම අත්යවශ්ය බව එම සංගමය යෝජනාකර සිටියි.
“අපට ලැබී ඇති AstraZeneca සහ mRNA එන්නත් ප්රමාණය ඉතා සීමාසහිත යි. මෙම තත්ත්වය යටතේ සාමාන්ය සෞඛ්යයෙන් හෙබි, Sinopharm එන්නත මඟින් ඉතා හොඳ ප්රතිශක්තියක් ජනනය වන, වයස අවුරුදු විස්සත් තිහත් අතර කණ්ඩායමට Pfizer එන්නත ලබාදීම ඉතා අවිධිමත් මෙන්ම විද්යාත්මක දත්ත අභිබවා යාමක් ලෙස සැලකිය හැක,” යනුවෙන් එම සංගමය ප්රකාශ කරයි.
මේ අතර රජයේ වෛද්ය නිලධාරීන්ගේ සංගමය (GMOA) ප්රකාශ කරන්නේ ෆයිසර් එන්නත පාසැල් යන වයසේ දරුවන්ට ලබාදිය යුතු බව යි.
“දරුවන්ව පාසැල්වලට ගේන්නත්, රට සාමාන්ය තත්ත්වයට ගේනකොටත්, අපි වැක්සීන් කරද්දී එන්නත් ප්රමාණය නිවැරදි වයස් කැටගරිවලට ලබාදෙන්න ඕනේ. හිටපු ගමන්ම, ඒ තීරණය ගත්ත තැනක් දන්නෙත් නෑ, ඒ තාක්ෂණික තීරණය කාගෙ ද දන්නෙත් නෑ, විවිධ වයස් කාණ්ඩ අඳුරගෙන ෆයිසර් එන්නත විදිනවා. එතකොට සයිනොෆාම් විදින්න පුළුවන් පිරිසකට ෆයිසර් එක විදින්න තියෙන හේතුව තාක්ෂණිකව පැහැදිලි විය යුතු යි,” එම සංගමයේ සහකාර ලේකම්, වෛද්ය නවීන් සොයිසා ප්රකාශ කළේ ය.
දරුවන්ට ලබා දීමට නිර්දේශ වී ඇති එකම එන්නත හම්බන්තොටට ලබාදුන්නේයැ යි විරෝධයක් නැගී ඇත
ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය අවුරුදු 12ත් 18ත් අතර දරුවන්ට ලබාදීමට නිර්දේශකර ඇත්තේ ෆයිසර් එන්නත පමණක් බව එම සංගමය කියයි.
“ලංකාව පුරා දරුවන් 180ක් පමණ ප්රමාණයක් මෙම රෝගයට ගොදුරු වෙලා තියෙනවා. ඒ අතරින් 25ක් පමණ මරණයට පත්වෙලා තියෙනවා. මේ වන විටත් අසාධ්ය තත්ත්වයේ රෝගීන් හතරදෙනෙක් පමණ සිටිනවා. දැන් දැන්, දරුවන්ට මේ රෝගය වැළඳීමේ ප්රවණතාවයක් ඇතිවෙලා තියෙනවා,” සංගමයේ සහකාර ලේකම් වෛද්ය සමන්ත ආනන්ද මාධ්ය සාකච්ඡාවක දී ප්රකාශ කළේ ය.
ඔක්තෝබර් මාසයේ දී ෆයිසර් එන්නත් මිලියන 4ක් මෙරටට ලැබෙන බව පැවසූ ඔහු, වයස අවු. 12 – 18 අතර පාසැල් දරුවන් එන්නත්කරණයට අවශ්ය එන්නත් ප්රමාණය එමඟින් පහසුවෙන් ලබාගත හැකි බව ද කියා සිටියේ ය.
“ඉතාමත් සංවේදී කාරණයක් වන දරුවන්ගේ මරණ වලක්වා ගැනීමට මේ මොහොතේ ඇති හොඳම විසඳුම වනුයේ Pfizer එන්නත, වයස අවුරුදු 20-30 කාණ්ඩයට නාස්ති නොකර, වයස අවුරුදු 12 ත් 18 ත් අතර වයස් කාණ්ඩයට ලබාදීමට කටයුතු කිරීමයැ”යි එම සංගමය ප්රකාශ කරයි.
“අපි ගත් තීරණයක් නෙවෙයි” – කොවිඩ් රෝග පාලන කටයුතු රාජ්ය ඇමැතිණී
හම්බන්තොටට ෆයිසර් එන්නත ලබාදීම පිළිබඳව අප ප්රාථමික සෞඛ්ය සේවා, වසංගත රෝග හා කොවිඩ් රෝග පාලන කටයුතු රාජ්ය ඇමැතිණී වෛද්ය සුදර්ශිනී ප්රනාන්දුපුල්ලේගෙන් විමසූකල ඇය පවසා සිටියේ එය තමාගේ අමාත්යංශයෙන් ගත් තීරණයක් නොවන බව යි. ඒ සම්බන්ධයෙන් ලිඛිත උපදෙසක් දී ඇත්තේ සෞඛ්ය සේවා අධ්යක්ෂ ජෙනරාල්වරයා බැවින්, ඒ පිළිබඳව ඔහුගෙන් විමසන ලෙස අමාත්යවරිය අප වෙත දැනුම් දුන්නා ය.
අප එම ප්රශ්නයම සෞඛ්ය සේවා නියෝජ්ය අධ්යක්ෂ ජෙනරාල් විශේෂඥ වෛද්ය හේමන්ත හේරත් වෙත යොමු කළ විට ඔහු ප්රකාශ කළේ “ඒක සම්පූර්ණයෙන් ලොජිස්ටික් ඉෂූ එකක්” නිසා සිදුකෙරුණු බව යි.
“දැන් මේ වෙනකොට මිලියන 18ක් විතර හම්බවෙලා තියෙනවා සයිනොෆාම් එන්නත. එතකොට තව මිලියන දෙකකට හෝ ඊට කිට්ටු ප්රමාණයකට ලැබිලා තියෙනවා ඇස්ට්රාසෙනෙකා. නමුත් ෆයිසර් වැක්සීන් එක තාම අපට ලැබිලා තියෙන්නේ, යන්තම් අපි ගහලා තියෙන්නේ ලක්ෂ තුනකට පොඩ්ඩක් වැඩියෙන්. එතකොට ඒවා පොඩි ප්රමාණවලින් හම්බවෙන්නේ. එතකොට ඒ ඒ තැන්වල ඉලක්කගත ජනගහණය අඩු ප්රදේශවලින් තමයි මේක පටන්ගන්න වෙලා තියෙන්නේ. ඒක යි අපි පළවෙනිම තොගය ආපු වෙලාවේ මන්නාරමට දුන්නේ,” ඔහු පැහැදිලි කළේ ය.
සැප්තැම්බර් 9 වන දා තෙක් ලබා දී ඇති එන්නත් සංඛ්යාව
ඡායාරූප මූලාශ්රය,HEALTH MINISTRY, SRI LANKA
එපමණක් ද නොව, ෆයිසර් පුත්තලමට ද ලබා දී ඇතැ යි ඔහු සඳහන් කළේ ය.
“අපි කරන්නේ, අපට එන්නත් හම්බවෙන්නේ 200 නම් ටාගට් පොපියුලේෂන් එකක් හඳුනාගෙන සියදෙනෙක් විතර ඉන්න, අපි ඒක ඒ ප්රදේශයට දෙනවා. මොකද අපට එන්නත් දෙක දෙක දීලා ඒක කවර් කරන්න පුළුවන්. දැන් අපට මේ ෆයිසර් එන්නත් ලක්ෂයක් ආපුවාම කොළඹ දිස්ත්රික්කය වාගෙ එකකට දුන්නොත් මොකද වෙන්නේ? රණ්ඩුකරගන්නවනේ මිනිස්සු ඊළඟට. අපට එන්නත් ලැබෙන්නේ සම්පූර්ණයෙන්ම අපේ පාලනයෙන් තොර ක්රියාවලියන් හරහා. ඉතින් ඒ නිසා යම් යම් ප්රදේශවලට එන්නත් වෙන් කරනකොට අපට ප්රයෝගිකව, ගැටලුවලින් තොරව මේ එන්නත් ලබාගැනීමට සහ දීමට අවශ්ය කරන ගොඩක් සාධක සලකලා බලලා තමයි මේවා මේ විදියට වෙන් කරන්නේ,” ඔහු තව දුරටත් විස්තර කළේ ය.
ෆයිසර් දෙන්න ඕනේ කාට ද?
ෆයිසර් එන්නත හම්බන්තොටට ලබාදීමට එරෙහිව විශාල විරෝධයක් මතුවීමට හේතු කාරණා වූයේ, ෆයිසර් එන්නත සයිනොෆාම් එන්නත මෙන් නොව යම් යම් විශේෂ අවස්ථාවන්හි දී ලබාදීමට නිර්දේශ කරන එන්නතක් වීම සහ එයින් මෙරටට ලැබෙන තොග ද සීමිත වීම යි.
මෑතක දී ශ්රී ලංකා වෛද්ය සංගමයෙන් ඉදිරිපත් කෙරුණු විශේෂඥ වර්තාවක සඳහන් වන පරිදී,
1. සයිනොෆාම් එන්නත් මාත්රා දෙකක් ලබාගත් වයස අවු. 60ට වැඩි පුද්ගලයින්ට
2. වයස අවුරුදු 12ට වැඩි, ප්රතිශක්ති දුර්වලතාවයෙන් පෙලෙන සහ ඕනෑම එන්නතක මාත්රා දෙකක් ලබා ඇති පිරිස්වලට
ෆයිසර්, ඇස්ට්රාසෙනෙකා, හෝ මොඩර්නා යන එන්නත් වර්ගවලින් තෙවැනි මාත්රාවක් ලබාදිය යුතුයැ යි නිර්දේශ වී තිබේ.
එසේම, අවුරුදු 12ත් 18ත් අතර වයසේ සහ ප්රතිශක්ති ඌණතා සහිත රෝගී තත්ත්වයන්ගෙන් (නිධන්ගත වකුගඩු රෝග, පිළිකා, දියවැඩියාව, නිධන්ගත පෙනහැලි රෝග, මස්තිෂ්ක අංශභාගය,නිධන්ගත අක්මා රෝග, නිවැරදි නොකළ හෘද රෝග, තැලසීමියා) පෙලෙන, එන්නත් නොකළ ළමුන් සඳහා ෆයිසර් මාත්රා දෙකක් ලබාදිය යුතු බවත් එම කමිටුවේ නිර්දේශය වේ.
මෙවැනි රෝගීන් සඳහා ෆයිසර් එන්නත් ඉතිරිකර ගැනීම සිදුකළ යුතු නොවේදැ යි අප විමසූ අවස්ථාවේ දී සෞඛ්ය සේවා නියෝජ්ය අධ්යක්ෂ ජෙනරාල්වරයා ප්රකාශ කළේ මෙවැන්නකි: “මේකේ දී ප්රශ්නේ තියෙන්නේ, එකක් තමයි, ඕක ගබඩා කරලා තියාගන්න ලොකූ වියදමක් යනවා, -70°Cවල යනකොට. අපට මිනිස්සුන්ට මේක දීලා ඉවර කරන්න ඕනේ. මොකද අපේ එන්නත්කරණය ඉවර කරන්නත් ඕනෙනෙ.”
ශ්රී ලංකාවට ලැබුණු පළමු ෆයිසර් එන්නත් තොගය ගබඩා කිරීමට යොදා ගන්නා අධිශීතකරණ
විදේශගත වීමේ දී යම් යම් රටවල් යම් යම් එන්නත් ප්රතික්ෂේප කිරීම අසාධාරණ බැව් ද, ලංකාවේ දී ලබාදෙන්නේ ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය විසින් අනුමත කෙරුණු එන්නත් ද නිසා මෙම අසාධාරණය පිළිබඳව එම සංවිධානය සමග ද සාකච්ඡාකර තිබේයැ යි ඔහු පවසයි. “ඒ අතරතුර යම් පුද්ගලයෙකුට අවශ්යතාවයක් තියෙනවා නම් ඒක (ෆයිසර් එන්නත) දෙන එක කරගෙන යනවා කොහොමත්,” ඔහු සඳහන් කරයි.
“සෞඛ්ය සේවා අධ්යක්ෂ ජෙනරාල්තුමා පැහැදිලි ලිපියක් ලියලා තිබ්බා කොවිඩ් ටාස්ක් ෆෝස් එකේ දී ගත්ත තීරණයක් අනුව තමා හම්බන්තොටට මේක දෙන්න තීරණය කළේ කියලා… එතකොට ඒක (කෝවිඩ් මර්දන කාර්ය සාධන බලකාය) මේ හැමෝම සහභාගී වෙන එකක් මිස දේශපාලන අය සහභාගී වෙන එකක් නෙවෙයිනේ. මේක හොඳට පැහැදිලි කරලා දෙන්න ඕනේ, මොකද සෞඛ්ය අමාත්යංශයට චෝදනා එල්ල වෙනවා දේශපාලන බලයකට යටත්වෙලා මේක ක්රියාත්මක වෙනවා කියලා,” ඔහු ප්රකාශ කළේ ය.
සෞඛ්ය සේවා නියෝජ්ය අධ්යක්ෂ ජෙනරාල්වරයා එසේ පැවසුවා ද, ඊයේ (සැප්තැම්බර් 9) මාධ්ය හමුවකට එක්වූ සෞඛ්ය සේවා අධ්යක්ෂ ජෙනරාල් වෛද්ය අසේල ගුණවර්ධන ප්රකාශ කළේ හම්බන්තොටට ෆයිසර් එන්නත දීමට තීරණය කළේ “රජය විසින්” බව යි.
“කොයි එන්නත ද කොයි ප්රදේශයට ද යවන්නේ කියන එක අපේ අතිගරු ජනාධිපතිතුමා ප්රමුඛව තියෙන එම බලකායෙන් තමයි තීරණය කරනු ලබන්නේ. නැතුව ලෝක සෞඛ්ය සංවිධානය හෝ, එම ෆයිසර් එන්නත නිෂ්පාදන සමාගමට අනුව නෙවෙයි අපි ඒ තීරණය ගන්නේ,” ඔහු පැවසුවේ ය.
ශ්රී ලංකාවේ කෝවිඩ් එන්නත්කරණ ක්රියාවලිය මේ වන විට ඉතාමත් සීඝ්රයෙන් සිදුකෙරෙමින් පවතින්නේ ය. සැප්තැම්බර් 9 වන දා වන විට ශ්රී ලංකාවේ දිස්ත්රික්ක 25ක වයස අවු. 30ට වැඩි ජනගහණයෙන් 100%කට එන්නතේ පළමු මාත්රාව ලබා දී ඇතැ යි ජනාධිපති කාර්යාලයය ප්රකාශ කරයි. නමුත් රජයේ වෛද්ය නිලධාරීන්ගේ සංගමය පවසන්නේ අවුරුදු 60ට වැඩි ජනගහණයෙන් ලක්ෂ 3කට කෝවිඩ් එන්නතේ එක් මාත්රාවක් හෝ තවමත් ලැබී නැති බව යි.
බී.බී.සී සන්දේශය වාර්තාවකි
රාජ්ය සාහිත්ය සම්මාන 2020 හි සම්මානිත ග්රන්ථ ලේඛනය සංස්කෘතික කටයුතු දෙපාර්තමේන්තුව විසින් ප්රකාශයට පත්කර තිබෙනවා. ඒ අනුව 2020 වසරේ ප්රකාශිත කෘතීන් අතරින් හොඳම ස්වතන්ත්ර සිංහල නවකතාවට හිමි රාජ්ය සාහිත්ය සම්මානය සම්මානනීය ලේඛිකාවක වන කැත්ලීන් ජයවර්ධන මහත්මිය විසින් රචිත ‘ඉවුරු ගඟ සිඳී ගියදා’ නව කතාවට හිමිව ඇති අතර පසුගිය වසරේ හොඳම ස්වතන්ත්ර කෙටි කතා සංග්රහය ලෙස සුමුදු නිරාගි සෙනෙවිරත්න මහත්මිය රචනා කළ ‘සිතුවමෙන් නෙරපූ කිඳුරෙක්’ කෘතියත්, හොඳම ස්වතන්ත්ර පද්ය සංග්රහය ලෙස එරික් ඉලයප් ආරච්චි මහතා රචනා කළ ‘හම්බාවා’ කෘතියත් නම්කර තිබේ.
සම්මානිත කෘතීන් පිළිබඳව මෙරට සාහිත්යධරයින් මෙන්ම පාඨකයින්ද නිරන්තරයෙන් මේ පිළිබඳ විමසීම් කළ නිසා එම ග්රන්ථ ලේඛනය ජනගත කිරීමට රාජ්ය සාහිත්ය උපදේශක සභාව සහ සංවිධායක ආයතන එක්ව තීරණය කළ බව සංස්කෘතික කටයුතු අධ්යක්ෂ තරණි අනෝජා ගමගේ මහත්මිය පැවසුවාය.
කොවිඩ් වසංගත තත්වය හමුවේ වුවත 2020 රාජ්ය සාහිත්ය ප්රදානෝත්සවය පැවැත්වීමට සිවු වරක්ම කටයුතු සංවිධානය කළත් එය පැවැත්වීමට නොහැකිවීම නිසා සම්මාන උළෙලට පෙර සම්මානිත කෘතීන් ප්රකාශයට පත්කිරීමට සංස්කෘතික කටයුතු දෙපාර්තමේන්තුව පියවර ගෙන තිබිණි.
මෙරට සාහිත්ය ක්ෂේත්රයේ උන්නතිය වෙනුවෙන් කළ මෙහෙවර උදෙසා ජීවිතයේ එක් වරක් පමණ පිරිනැමෙන සාහිත්යරත්න සම්මානය ද මෙවරත් ප්රවීණ සාහිත්යධරයන් තිදෙනකු උදෙසා පිරිනැමේ. සිංහල සාහිත්යයේ ප්රගමනය වෙනුවෙන් කළ මෙහෙවර වෙනුවෙන් ඩබ්ලිව් .ඒ අබේසිංහ, ඉංග්රීසි සාහිත්යයේ ප්රගමනය වෙනුවෙන් කළ මෙහෙවර වෙනුවෙන් නාමෙල් වීරමුණි, දෙමළ සාහිත්යයේ ප්රගමනය වෙනුවෙන් කළ මෙහෙවර වෙනුවෙන් කේ.එස් සිව කුමාරන් යන සාහිත්යවේදීන් මෙවර සාහිත්යරත්න සම්මානයෙන් පිදුම් ලැබීමට නියමිතය.
කොවිඩ් වසංගත තත්වය පහව් ගිය සැණින් මෙම සම්මාන උත්සවය පැවැත්වීමට පියවර ගන්නා බවත්, 2021 රාජ්ය සාහිත්ය සම්මාන වෙනුවෙන් කෘතීන් තේරීමේ කටයුතු ද මේ වනවිට ආරම්භ කර ඇති බවත් සංස්කෘතික කටයුතු අධ්යක්ෂ තරණි අනෝජා ගමගේ මහත්මිය පැවසුවාය.
ග්රන්ථ ප්රකාශකයන්ට හා කර්තෘවරුන්ට සාහිත්ය තම කෘතීන් අලෙවි කරගැනීමේ අවස්ථා පවතින බැවින් ඊට සහයෝගයක් ලෙස මෙම ලේඛනය එළිදැක්වීමට සංවිධායකයන් තීරණය කර ඇත.
එම ලේඛනයට අනුව පසුගිය වසරේ ප්රකාශිත හොඳම ස්වතන්ත්ර යොවුන් සාහිත්ය කෘතිය බුවනෙක වන්නිආරච්චි මහතා විසින් රචිත ‘හත F’ ය.
හොඳම ස්වතන්ත්ර ගීත රචනා කෘතිය ලෙස කුසුම් පීරිස් මහත්මියගේ ‘සිහිනයකි ඔබ’ කෘතියත්, ස්වතන්ත්ර නාට්ය කෘතිය ලෙස චාමික හත්ලහවත්තගේ ‘රජා මං වහලා’ කෘතියත් රාජ්ය සාහිත්ය සම්මාන ලැබීමට නියමිතය.
වසරේ හොඳම විද්යා සාහිත්ය කෘතියට හිමි රාජ්ය සම්මානය මනෝජ් ප්රසන්න රත්නායකගේ ‘මගේ රොබෝ ප්රේමිය, කෘතියටත්, ස්වතන්ත්ර ළමා සාහිත්ය කෘති I කාණ්ඩය යටතේ හොඳම කෘතිය ලෙස මහේෂ් පතිරත්නගේ ‘ලස්සන ගමේ හපන්නු’ කෘතියත්, ස්වතන්ත්ර ළමා සාහිත්ය කෘති II කාණ්ඩය යටතේ හොඳම කෘතිය ලෙස මහාචාර්ය සුනන්ද මහේන්ද්ර මහතාගේ ‘කලන්දාගේ ලෝකය’ කෘතියත් නම් කර ඇත.
මීට අමතරව හොඳම ශාස්ත්රීය හා පර්යේෂණ කෘතිය ලෙස ආචාර්ය නිශ්ශංක අබේරත්නගේ ‘මහනුවර යුගයේ කවිකාර මඩුව ආශ්රිත සංගීතය’, හිඳම සිනමා හා රූපවාහිනී නිර්මාණ සාහිත්ය කෘතිය ලෙස ගාමිණී වේරගම මහතා රචනා කළ ‘දේශීය සිනමා වංශය’ කෘතියත්, හොඳම පරිවර්තන නවකතාව ලෙස ඩබ්ලිව්.ඒ අබේසිංහ මහතාගේ ‘මුල් කවය 11/1 කෘතියත්, හොඳම පරිවර්තිත කෙටිකතා කෘතිය ලෙස සංජය රංගලාල් නිශ්ශංකගේ ‘වෙරළ’ කෘතියත් රාජ්ය සාහිත්ය සම්මාන හිමි කරගෙන ඇත.
පසුගිය වසරේ ප්රකාශිත හොඳම පරිවර්තිත පද්ය කෘතිය ලක්ෂාන්ත අතුකෝරළගේ ‘සිපුම් සීරුම් කෙනිත්තුම්’ වන අතර හොඳම පරිවර්තිත නාට්ය කෘතිය ලියනගේ අමරකීර්ති මහතාගේ රළ නගන මිනිස්සු කෘතියයි.
විජිත ගුණරත්න මහතා විසින් රචිත චූටි මල්ලී සහ වහල උඩ කාල්සොන් කෘතිය හොඳම පරිවර්තිත යොවුන් සාහිත්ය කෘතිය වන අතර ඒ.ජී නාලිනී මහත්මියගේ ‘කෞටිල්ය (චානක්ය) අර්ථ ශාස්ත්රය කෘතිය හොඳම පරිවර්තිත ශාස්ත්රීය හා පර්යෙෂණ කෘතියයි.
විවිධ විෂයක ග්රන්ථ – සමාජ ශාස්ත්ර අංශය යටතේ හොඳම කෘතිය ලෙස මිල්ටන් ප්රනාන්දු මහතාගේ ‘ආහාරපාන පුරාණේ’ කෘතියත්, විවිධ විෂයක ග්රන්ථ – මානව ශාස්ත්ර අංශය යටතේ හොඳම කෘතිය ලෙස එරික් ඉලයප් ආරච්චි මහතාගේ ‘මන්ටො’ කෘතියත්, විවිධ විෂයක ග්රන්ථ – පරිවර්තන අංශය යටතේ හොඳම කෘතිය ලෙස කුඩගම්මන සීලරතන හිමියන් විසින් රචිත ‘ප්රමුදිත ජීවිතයක්’ කෘතියත් රාජ්ය සාහිත්ය සම්මාන සඳහා තේරී තිබේ.
හොඳම පිටකවරය සහිත කෘතිය ලෙස ගංගා ෂයිනි ගමගේ මහත්මිය රචනා කළ මෞ.ල සෙනෙවිරත්න මහතා කවර නිර්මාණය කළ ‘තාත්තා- දුවකගේ චමත්කාර ලෝකය’ කෘතියත්, හොඳම නිමාවෙන් සහ පිටු සැකසුමෙන් යුත් කෘතිය ලෙස එරිච් ජෝසප් රචනා කළ, කසුන් බෙනරගම පිටු සැකසුම් කළ ‘සිම්පනි ඔෆ් සෙරන්ඩිබ්’ (Symphony of Serandib) කෘතියත් මෙවර සම්මාන හිමි කරගෙන ඇත.
1957 වසරේ දී ආරම්භ කෙරුණු රාජ්ය සාහිත්ය සම්මාන උළෙල බුද්ධ ශාසන හා ආගමික කටයුතු අමාත්යාංශය, සස්කෘතික කටයුතු දෙපාර්තමේන්තුව, ශ්රී ලංකා කලා මණ්ඩලය සහ රාජ්ය සාහිත්ය අනුමණ්ඩලය එක්ව වාර්ෂිකව පවත්වනු ලබයි.
අදාළ වර්ෂය තුළ ප්රකාශිත සිංහල, දෙමළ සහ ඉංග්රීසි මාධ්ය කෘතීන් අතුරින් හොඳම කෘතීන් සඳහා වෙන වෙනම සම්මාන පිරිනැමීම මෙහිදී සිදුකෙරේ.
ලංකාදීප ඊ පුවත්පත ඇසුරිනි
කාණ්ඩ 11කට අයත් භාණ්ඩ 623ක් ආනයනය කිරීමේදී සියයට සියයට ආන්තික මුදල් තැන්පතු අවශ්යතාවක් වහාම ක්රියාත්මක වන පරිදි පැනවීමට ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව තීරණය කර ඇත. ශ්රී ලංකා මහ බැංකුවේ මුදල් මණ්ඩලය ඊයේ (08) රැස් වූ අතර එහි දි මෙම තීරණය ගෙන තිබේ.
මේ සම්බන්ධයෙන් ශ්රී ලංකා මහ බැංකුව අද (09) නිකුත් කළ මාධ්ය නිවේදනය සහ අදාළ භාණ්ඩ ලැයිස්තුව පහත පළ වේ.
බලපත්රලාභී වාණිජ බැංකු සහ ජාතික ඉතිරිකිරීමේ බැංකුවේ ණයවර ලිපි (Letters of Credit) හා ප්රතිග්රහණය මත ලියවිලි (Documents against Acceptance) ලබාදීමේ කොන්දේසි යටතේ, අත්යවශ්ය නොවන/හදිසි නොවන ස්වභාවයේ තෝරාගත් භාණ්ඩ ආනයනය කිරීමේ දී සියයට සියයක ආන්තික මුදල් තැන්පතු අවශ්යතාවක් (100 per cent cash margin deposit requirement) වහාම ක්රියාත්මක වන පරිදි පැනවීමට ශ්රි ලංකා මහ බැංකුවේ මුදල් මණ්ඩලය 2021 සැප්තැම්බර් මස 08 වන දින පැවති රැස්විමේදී තිරණය කළේය.
ආන්තික මුදල් තැන්පතු අවශ්යතාව පැනවීමට ගත් තීරණය, විශේෂයෙන්ම සමපේක්ෂණ ස්වභාවයේ අධික ආනයන අධෛර්යමත් කිරීම ඔස්සේ විනිමය අනුපාතිකයේ ස්ථාවරභාවය සහ විදේශ මුදල් වෙළෙඳපොළ ද්රවශීලතාව රැක ගැනීම සඳහා දැනටමත් සිදු කෙරෙන උත්සාහයන්ට සහය වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.
ආන්තික මුදල් තැන්පතු අවශ්යතාවන්ට යටත් වන නිෂ්පාදන කාණ්ඩවල සාරාංශයක් සමඟ 2019, 2020 සහ 2021 වසරේ මේ දක්වා (තාවකාලික) එසේ ආන්තික මුදල් තැන්පතු අවශ්යතාවයන්ට යටත් වන සෑම කාණ්ඩයකම ආනයන වියදම් පිළිබඳ තොරතුරු පහත වගුවේ දක්වා ඇත.[googlepdf url=”http://supirigossip.com/wp-content/uploads/2021/09/press_20210909_margin_deposit_requirement_of_importation_under_LC_s.pdf” ]
වරක් භාවිතා කර ඉවත ලන තවත් ප්ලාස්ටික් නිෂ්පාදන හතක් ශ්රී ලංකාව තුළ නිෂ්පාදනය, අලෙවිය හා බෙදාහැරීම තහනම් කිරීමේ ගැසට් නිවේදනය නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුවේ නිර්දේශය ලැබුනු වහාම නිකුත් කිරීමට පියවර ගන්නා බව පරිසර ඇමැති මහින්ද අමරවීර මහතා පැවසීය.
පසුගිය සතියේ රැස් වූ අමාත්ය මණ්ඩලයේ අනුමැතියද එම තහනම සඳහා ලැබුණු බවද ඇමැතිවරයා කීය.
පරිසර අමාත්යවරයා මෙම අදහස් පළ කළේ ඊයේ (09) පරිසර අමාත්යාංශයේ දී පැවැති සතිපතා මාධ්ය හමුවේදීය.
නව තීරණය ගැන වැඩි දුරටත් කරුණු පැහැදිලි කළ පරිසර අමාත්යවරයා ‘ප්ලාස්ටික් හා පොලිතීන් නිෂ්පාදන භාවිතය පාලනය කිරීම සඳහා පරිසර අමාත්යාංශය විසින් ගෙන යන ලද වැඩ පිළිවෙළෙ යටතේ එක්වරක් පමණක් භාවිතා වන තවත් නිෂ්පාදන වර්ග හතක් තහනම් කිරීම සඳහා අමාත්ය මණ්ඩල අනුමැතිය පසුගිය සතියේ ලැබුණා. නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුවේ නිර්දේශය ලද පසු ඊට අදාළ ගැසට් නිවේදනය වහාම නිකුත් කරන්න අපි කටයුතු කරනවා.
ඒ අනුව පානීය අවශ්යතා සඳහා යොදා ගන්නා ප්ලාස්ටික් බීම බට හා කළතනයන්, ප්ලාස්ටික්වලින් නිපදවන ලද හැඳි, බීම කෝප්ප, පිහි, ගෑරුප්පු, ප්ලාස්ටික් ඉඳි ආප්ප වට්ටි, ප්ලාස්ටික් කෘත්රිම තණ ඇතිරිළි, පොලිතීන් මල්මාලා, හඳුන්කූරු හා පහන්තිර ඇසුරුම් සඳහා පොලිතීන් යොදා ගැනීම, සහ 12X 05X 10 ප්රමාණයේ පොලිතීන්වලින් හා ප්ලාස්ටික්වලින් සකසන ලද ග්රොසරි බෑග් හා සිලි සිලි බෑග් තහනම් කිරිම සිදු වනවා.
අපේ රටේ අවිධීමත් ලෙස පරිහරණය කරන එක් වරක් පමණක් භාවිතා කරන මෙම පොලිතීන් හා ප්ලාස්ටික් නිෂ්පාදන නිසා දැවැන්ත පරිසර හානියක් සිදුවනවා. විශේෂයෙන් මේවායින් සියයට සියයක්ම නැවත එකතු කරන්නේ නැහැ. සිදු කරන්නේ ගිනි තැබීම හෝ පරිසරයට බැහැර කිරීම පමණයි. එනිසා අවසානයේ පානීය ජල මූලාශ්රවලට හා සාගරයට මේවා එක්වනවා.
අද අපේ සාගරය හරියට මින් පෙර තිබු බේරේ වැව වගේ වෙලා. 2050 වනවිට සාගරයේ මසුන්ට වඩා පොලිතීන් හා ප්ලාස්ටික් වැඩි වෙයි කියළයි අන්තර් ජාතික සංවිධාන කියන්නේ. එමනිසා අප රටේ පරිසරය සුරක්ෂිත කිරීම සඳහා ගන්නා ලද මෙම පියවර සඳහා සියලු දෙනාගේ සහයෝගය අවශ්යයි.
අපි මෙම තීරණ ගත්තේ අදාල සමාගම් සමග සාකච්ඡා කර ඉන් අනතුරුවයි. බොහෝ ආයතන දැනටමත් ස්වාභාවික ද්රව්ය උපයෝගී කර ගෙන විකල්ප නිෂ්පාදන ආරම්භ කර තිබෙනවා. මේ නිසා අභාවයට ගිය අපේ දේශීය නිෂ්පාදන කර්මාන්ත සඳහා නැවතත් අවස්ථාවන් සැළසෙමින් තිබෙනවා .
එක්වරක් පමණක් භාවිතා වන පොලිතීන් හා ප්ලාස්ටික් නිෂ්පාදන 05ක් ‘පසුගිය මාර්තු 31 දා සිට අප තහනම් කළා. පරිසරයට විශාල විනාශයක් කළ සැෂේ පැකට් අපි එම ලැයිස්තුව යටතේ තහනම් කළා. දැන් වෙළෙඳපොළේ ග්රෑම් 20ට අඩු ආහාර හා ඖෂධ නොවන සැෂේ පැකට් අලෙවි කරන්නේ නැහැ. අදාළ සමාගම් ඒවා නිෂ්පාදනය හා බෙදාහැරීම අත්හිටවනු ලැබ තිබෙනවා. ඒ වගේම අගෝස්තු 01 සිට අපි පොලිතීන්වලින් නිෂ්පාදිත ලන්ච්ෂීට් තහනම් කළා.දැන් වෙළෙඳපොළේ තිබෙන්නේ දිරාපත්වන ලන්ච්ෂීට් පමණයි’‘ යැයි ද පරිසර අමාත්ය මහින්ද අමරවීර මහතා පැවසීය.
‘‘හැකිනම් ගර්භණී වීම වසරකින් පමා කරන්නැයි විශේෂඥ වෛද්ය හර්ෂ අතපත්තු මහතා අඹුසැමියන්ගෙන් විශේෂ ඉල්ලීමක් කළේය.
අද (08) සෞඛ්ය ප්රවර්ධන කාර්යංශයේ පැවැති මාධ්ය හමුවකදී මෙම ඉල්ලීම කළ අතපත්තු මහතා ඊට හේතු වශයෙන් පවසා සිටියේ දිනෙන් දින කොවිඩ් වෛරසයේ නව ප්රභේද ඇතිවන බැවින් මෙය යහපත් පියවරක් වනු ඇති බවයි.
මේ සම්බන්ධයෙන් වැඩි දුරටත් කරුණු පැහැදිලි කළ විශේෂඥ වෛද්ය හර්ෂ අතපත්තු මහතා “කොවිඩ් අලුත් රෝගයක්. කොවිඩ් ගැන අපි දන්නේ නෑ ඇත්තටම. දවසින් දවස අලුත් ප්රභේද හැදෙනවා. ඒක වෛරසවල තියෙන ලක්ෂණයක්. අපි මේ රෝගය ගැන මුලින්ම කියපු කතාව තමයි කොවිඩ්වලින් අම්මට ප්රශ්නයකුත් නෑ.. අම්මගෙන් කොවිඩ්වලට ප්රශ්නයකුත් නෑ කියලා. නමුත් මේ ඩෙල්ටා ප්රභේදය එනකොට අපි දන්නවා ඒකෙන් අම්මට ප්රශ්නයක් වෙනවා. ගර්භණී සමයේ කොවිඩ් හැදුනොත් අපි ගන්නේ අධි අවදානම් තත්ත්වයක් හැටියට. දරුවටත් අම්මටත් හානි වෙන්න පුළුවන්. ඔබ විවාහ වෙලා දරුවෙක් බලාපොරොත්තුවෙන් ඉන්නවා නම්, පුළුවන් නම් නැවත වතාවක් කල්පනා කරලා බලන්න අවුරුද්දකින් පමා කරන්න. ඔබ කැමතිනම්. අවුරුද්දක් කියන්නේ වෛද්ය විද්යාවේ විශාල කාලයක්. එතකොට අපි එන ප්රශ්න ගැන දන්නවා. ඒ වගේම එන්නත් ගැනත් අපි දන්නවා.”
රටේ පවතින කෝවිඩ් -19 තත්ත්වය හේතුවෙන් පාසල් නැවත විවෘත කිරීමට නොහැකි බව සෞඛ්ය සේවා නියෝජ්ය අධ්යක්ෂ ජනරාල් වෛද්ය හේමන්ත හේරත් මහතා පවසයි.
ඔහු මාධ්ය වෙත කියා සිටියේ පාසල් නැවත විවෘත කිරීම සඳහා සෞඛ්ය අමාත්යාංශයට උපදෙස් ලබා දිය නොහැකි බවයි.
සෞඛ්ය බලධාරීන්ගේ ඉල්ලීම සලකා බලා පාසල් නැවත විවෘත කිරීමට අවසර දෙන පරිදි පරිසරය සැකසීම අධ්යාපන බලධාරීන්ගේ වගකීම බව ද ඔහු පැවසීය.
‘‘සෞඛ්ය නිලධාරීන් වශයෙන් අපට පරිසරය නිර්මාණය කළ නොහැකියි. අප මත පැවරී ඇති වගකීම වන්නේ ක්රමාණුකූලව සිදු වන කොවිඩ් රෝගීන් අඩු වීම සහතික කිරීම පමණයි. පාසල් නැවත විවෘත කිරීමට අවශ්ය නම් පාසල් සිසුන්ගේ ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීම අත්යවශ්යයි‘ යැයි වෛද්ය හේරත් අවධාරණය කළේය.
COVID-19 රෝගීන් සංඛ්යාව ඉහළ යාම හේතුවෙන් ශ්රී ලංකාව, ජැමෙයිකාව සහ බෘෘනායි යන රටවලට සංචාරය නොකරන ලෙස එක්සත් ජනපද රෝග පාලන හා වැළැක්වීමේ මධ්යස්ථාන Centers for Disease Control and Prevention -CDC අද (08) එරට පුරවැසියන්ට අනතුරු ඇඟවීය.
CDC සිය සංචාරක උපදේශනය මගින් එම රටවල් සඳහා “4 වන මට්ටම: ඉතා ඉහළ -Level 4: Very High ” මට්ටම දක්වා ඉහළ නංවමින් ඇමරිකානුවන්ට කියා සිටියේ එහි ගමන් කිරීමෙන් වළකින ලෙසයි.
CDC නෙදර්ලන්තය, මෝල්ටාව, ගිනියා බිසෝ සහ එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්යය සඳහා වන “මට්ටම 4: ඉතා ඉහළ” සිට “3 වන මට්ටම දක්වා” දක්වා වූ ශ්රේණිගත කිරීම් ලිහිල් කළ අතර එමඟින් එන්නත් නොකළ ඇමරිකානුවන් එම ගමනාන්ත වෙත යාම වළක්වා ගන්නා ලෙස ඉල්ලා සිටී.
CDC විසින් ඕස්ට්රේලියාව “ලෙව් 1 1: අඩු” සිට “2 වන මට්ටම: මධ්යස්ථ” දක්වා ඉහළ නැංවීය.
ඊට අමතරව, CDC විසින් ඇන්ගෝලා, ඇන්ටිගුවා සහ බාබුඩා, බෙනින්, ඝානා, ග්රෙනාඩා, ටර්ක්ස් සහ කයිකොස් දූපත් සඳහා වන උපදේශන මට්ටම “මට්ටම 3” දක්වා ඉහළ නංවා තිබේ.