තාක්ෂණය යනු කෝකටත් තෛලයක් නොවේ. නමුත් ආහාරවල අනාගතය නැවත සකස් කිරීමේදී, එය පරෙස්සමින් භාවිතා කර පුළුල් ලෙස ප්රවේශ විය හැකි එක් මෙවලමක් වන අතර එය ග්රහලෝකයට මෙන්ම මිනිසුන්ටද සැලකිලිමත් වන තිරසාර පද්ධතියකට දායක විය හැකිය.
ලෝකය පුරා ජනගහන වර්ධනය සහ අදායම් මට්ටම ඉහළ යාම සමග වර්ධනය වන ආහාර සදහා වන ඉල්ලුම රඳා පවතින්නේ පළිබෝධනාශක, වල් නාශක සහ පොහොර මත ය. එහෙත් ප්රශ්නය වන්නේ මේ හරහා පරිසරයට දූෂණයට ලක්වීමය. එය ගෝලීය අර්බුදයකි. එහෙත් ආහාර සදහා ඇතිවන ඉල්ලුම කිසිසේත් බැහැර කළ නොහැකිය. එසේ නම් සොබාදහමට හානියක් නොවන පරිදි බෝග ආරක්ෂා කර ගත හැකිද?
ගොවිතැනට වඩා ලෝකයේ භූ දර්ශන හා පරිසරය වෙනස් කළ මානව ක්රියාකාරකම් කිහිපයක් තිබේ. ඒ අතර සත්ත්ව පාලනය සහ සත්ත්ව පාලනය සදහා තණ බිම් විශාල වශයෙන් යොදා ගැනීම ප්රධානය. ගෝලීය වගාකළ හැකි බිම් ප්රමාණයෙන් සියයට 40ක් පමණ සත්ත්ව පාලනය විසින් හිමිකර ගෙන ඇත. නමුත් මෙම විශාල භූමි ප්රදේශවල අප ආහාර වගා කරන ආකාරය සොබාදහම කෙරෙහි වැඩි පීඩනයක් ඇති කරයි.
ආහාර සඳහා වන ඉල්ලුම වැඩිවීම නිසා ගෝලීය වශයෙන් ජලය, පස සහ වාතය අතිරික්ත පොහොර හා රසායනික ඉසින වලින් දූෂණය වී ඇති ඇති අතර ඒවා සැලකිය යුතු ලෙස අකාර්යක්ෂම වේ. බෝග සදහා ඉසිනු ලබන මෙම පළිබෝධනාශකවලින් සියයට 98ක්ම අදාළ වගා බිමේ රැදී සිටිමින් ශාක වල අවශෝෂණයට ලක් නොවන අතර ඒවා කෙළින්ම ඉවතට ඇදී යාම සිදුවේ. ඒවා අවසානයේදී ජල මාර්ග වෙත එක්වීම සිදුවේ.
ඒ අතරම ඉහළ යන ආහාර ඉල්ලුම සපුරා ලීම සදහා වැඩි වැඩියෙන් වනාන්තර වගා බිම් බවට පරිවර්තනය වන අතර ඒවා ජෛව විවිධත්වය අවුල් කිරීමට සහ විනාශ කිරීමට හේතු වේ. ශාක සහ සතුන්ට ජීවත් වීමට ඇති ස්වභාවික පරිසරය අහිමි කර දැමීම සිදුවේ.
ස්වභාවික පරිසරයට හානියක් නොවන පරිදි අප ගොවිතැන් කරන ආකාරය පරිවර්තනය කළ හැකිද? ලෝක කෘෂිකර්මාන්තයේ පරිමාව නිසා එය දැවැන්ත කාර්යයක් සේ පෙනේ. නමුත් ගොවීන් සහ පර්යේෂකයන් දැනටමත් එය සිදු කිරීම සඳහා අවශ්ය මෙවලම් සංවර්ධනය කරමින් සිටී. තාක්ෂණය බුද්ධිමත්ව භාවිතා කිරීම ඉන් එකකි.
බොහෝ නව සොයාගැනීම් මගින් ගෝලීය ආහාර පද්ධති තිරසාර කිරීම සඳහා නැවත සැලසුම් කිරීමේ හැකියාව ඇත. ඔවුන්ගෙන් සමහරක් අනපේක්ෂිත ස්ථාන වලින් පැමිණේ.මී මැස්සන් මේ සදහා හොදම උදාහරණය වේ.
මී මැස්සන්ට පුදුම සහගත ලෙස කාර්යක්ෂම හා නිවැරදි ලෙස බෝග පරාගණය කළ හැකිය. සමහර ගෘහස්ථ කෘෂිකර්මාන්ත ක්රමවලට අඩු භූමි ප්රමාණයක් භාවිතා කරමින් ඉහළ නිෂ්පාදනයක් ලබාගත හැකි අතර එය වැඩි වැඩියෙන් භූමිය ඉල්ලා සිටින සාම්ප්රදායික කෘෂිකර්මාන්තයට ඍජුව අභියෝග කරයි.
‘ලෝක ජනගහනයට සහාය විය හැකි නව හා තිරසාර ආහාර පද්ධති නිර්මාණය කිරීම‘ යන්නෙන් අදහස් කරන්නේ ගොවිතැනේ මූලධර්ම, භාවිතා කළ සම්පත්වල සිට එය සිදු වන ස්ථානය සහ සොබාදහම සමඟ එහි මූලික සම්බන්ධතාවය පිළිබඳව නැවත සිතා බැලීමයි.
සෑම අන්තිම බිංදුවක්ම
උපක්රමය නම් කුඩාවට ආරම්භ කිරීමයි. මැසචුසෙට්ස් තාක්ෂණ ආයතනයේ යාන්ත්රික ඉංජිනේරු මහාචාර්ය ක්රිපා වරනාසි පවසන්නේ සැබවින්ම එය ආරම්භ කළ යුත්තේ කෘෂි රසායන ඉසින යන්ත්රයෙන් බවයි. ‘කුඩාම ආරම්භ වන්නේ එයයි. එමගින් තමයි විනාශය හා නාස්තිය ආරම්භ වන්නේ‘ ඔහු පවසයි.
‘මේ පොම්පය හරහා ගොවි බිමට පතිත වන කුඩා බින්දුව අප භාවිතයට ගත යුතුයි. එයින් ආරම්භ කළ යුතුයි‘
ඔහුගේ එක් විශේෂත්වයක් වන්නේ පස සහ ද්රව පෘෂ්ඨයන් අන්තර්ක්රියා කරන ආකාරය තේරුම් ගැනීමයි. සෑම අන්තිම දියර බිංදුවකටම ඉඩ සැලසෙන පරිදි නිර්මාණය කර ඇති බහාලුම් මගින් පළිබෝධනාශක දූෂණය අවම කර බෝග ක්ෂේත්රවලට ප්රතිකාර කරන කම්කරුවන්ගේ ආරක්ෂාව වැඩි දියුණු කළ හැකිදැයි ඔහු කල්පනා කළේය.
ඔබ කවදා හෝ බෝතලයේ කෙචප් මිරිකන්නේ නැති බව විලාප නඟන්නේ නම්, වරනාසි මුහුණ දුන් අභියෝගය ඔබට වැටහෙනු ඇත.
සාමාන්ය ඝන පෘෂ්ඨ මත ද්රව පැතිරෙයි. ඔබ බෝතලයකින් දියරයක් ලබා ගැනීමට උත්සාහ කරන්නේ නම් මෙය නරක ආරංචියකි, මන්ද ඝන ද්රව්ය හරහා පැතිරෙන ද්රව රැඳී සිටීමට කැමතිය. නමුත් ආලේපන ද්රවයක් බහාලුම් බිත්තියට හඳුන්වා දීමෙන් (අන්වීක්ෂීය මට්ටමින් රළු හා අවහිර වන) පෘෂ්ඨය වඩා ලිස්සනසුළු හා සිනිඳු වන අතර එමඟින් ද්රව ලිහිල් කිරීමට උපකාරී වේ.
කෙචප්, මෙයොනීස්, මී පැණි සහ අනෙකුත් ඇලෙන සුළු ආහාර මත මෙම ආලේපන තාක්ෂණය අත්හදා බැලීමෙන් පසු, ඔවුන් කෘෂි රසායන ද්රව්යවල ජීවන චක්රය ගැන සිතීමට පටන් ගත්හ. ( නිෂ්පාදනයේ සිට ඇසුරුම්කරණය, මාත්රාව, බෙදා හැරීම සහ බැහැර කිරීම) මාත්රාව වැඩි දියුණු කිරීමට සහ අපද්රව්ය අවම කිරීමට අවස්ථාවක් හඳුනා ගැනීමට එමගින් අවස්ථාව ලැබුණේය.
ගොවිපලෙහි තනුක වන සාන්ද්රණයන් ලෙස කෘෂි රසායන බොහෝ විට ප්ලාස්ටික් බහාලුම්වල යවනු ලැබේ. ඒවායේ අන්තර්ගතය වත් කළ විට, එහි ඇතුළත ද්රව්ය සිරවී ඇත. එම අපද්රව්ය ඇසුරුම් බැහැර කිරීමේ ගැටලුවක් බවට පත්වන්නේ ඉතිරිව ඇති විෂ සහිත බැවිනි.
කෘෂි රසායනික නිෂ්පාදන ලබා දීම සඳහා භාවිතා කරන ද්රව්යවල තවත් වෙනස් කිරීමක් පළිබෝධ නාශක ඉසින කාර්යක්ෂමතාව විශාල ලෙස වැඩි කරයි. ගොවීන් “මූලික වශයෙන් ඔවුන්ගේ භෝග දෙගුණ කරයි, නමුත් ඉසින දේවලින් 2-5% ක් පමණ ඇත්ත වශයෙන්ම ශාකයට ඇලී සිටියි”, වරසානි පවසයි. එමඟින් රසායන විද්යාව පළිබෝධනාශක ඉලක්කයේ රැඳී සිටීමට උපකාරී වන්නේ කෙසේද යන්න ගැන කල්පනා කළේය.
“ශාක වලින් බහුතරයක් ජලභීතික වේ,” එයින් අදහස් කරන්නේ ජලය මත පදනම් වූ සංයෝග ඒවායේ ඉටි කොළ ඉවතට නැඹුරු වන බවයි. ශාක පත්රවල ඉටි ගතිය මැඩපැවැත්වීම සඳහා නිෂ්පාදන ව්යාප්ත වීමට ඉඩ සලසන රසායනික ආකලන පෘෂ්ඨ වංශීන් භාවිත කරමින් අතීත ක්රියාකාරීත්වය පරීක්ෂා කර ඇත. නමුත් පළිබෝධනාශක සමඟ ඔවුන්ගේ සාර්ථකත්වය සීමිතය.
එබැවින් වරසානි විසඳුම් කොටස් දෙකකට වෙන් කිරීම සමඟ සම්බන්ධ වී සිටී. යමෙකුට ධන ආරෝපණයක් සහිත ආකලන සහ තවත් එකක් ඍණ ආරෝපණයක් සහිත ආකලන වේ. ඒවා පත්රයට ඉසින විට ජලය මත පදනම් වූ පළිබෝධ නාශක ද්රාවණයක් ආකර්ෂණය වන අතර ජල බිඳිති වෙනත් ආකාරයකින් ජලය විකර්ෂණය කරන පත්රයට ඇලී සිටීමට උපකාරී වේ. ජෛව හායනයට ලක්විය හැකි ආකලන මගින් 90% ක් පමණ භාවිතා කරන පළිබෝධනාශක පරිමාව අඩු කළ හැකි බව වරනාසි පවසයි. මෙමගින් ගොවීන්ගේ පිරිවැය මෙන්ම හානිකර අතිරික්තය අඩු කරයි.
“පළිබෝධනාශක මගින් ගොවිපලක් පවත්වාගෙන යාම සඳහා විශාල මෙහෙයුම් පිරිවැයක් නිරූපණය වන අතර සමහර විට ඒවායේ මෙහෙයුම් වලින් 50% ක්ම වේ” යැයි වරසානි පවසයි.
මේ දක්වා ගොවීන් උනන්දුවක් දක්වන අතර වරනාසි විසින් ෆ්ලොරිඩාවේ දොඩම් වත්තක, ඉතාලියේ මිදි වත්තක සහ මැසචුසෙට්ස් හි පිහිටි ඔහුගේ රසායනාගාරය අසල ගොවිපලක තාක්ෂණය අත්හදා බලා ඇත.
ඇත්ත වශයෙන්ම, එය සෑම කෙනෙකුටම උදව් නොකරනු ඇත. සමහර ගොවීන් පළිබෝධනාශක භාවිතා නොකිරීමට කැමැත්තක් දක්වන බව බ්රිතාන්ය කොලොම්බියා විශ්ව විද්යාලයේ තිරසාර ආහාර පද්ධති පිළිබඳ මධ්යස්ථානයේ අධ්යයන අධ්යක්ෂ හැනා විට්මන් පවසයි. පරිසරයට වාසි වන අතරම තම භෝග නිරෝගීව තබා ගැනීමට ඔවුන් වෙනත් ක්රමවලට කැපවී සිටිති.
“ඔවුන්ට අවශ්ය වන්නේ විවිධාංගීකරණය වූ නිෂ්පාදන උපාය මාර්ග, ඒකාබද්ධ පළිබෝධ කළමනාකරණය සහ ජාත්යන්තර වෙළඳපොලකට නොව දේශීයව විකිණීම සඳහා වගා කිරීමයි. සමහර පළිබෝධකයන්ට ජීවත් වීමට ඔවුන්ට ඉඩ දිය හැකියි‘ යනුවෙන් ඇය පවසයි.
කැනඩාවේ පරිසර හා දේශගුණික විපර්යාස පිළිබඳ පරිසර විද්යාඥ ඇලෙක්සා ඇලෙක්සැන්ඩර් ටෘසියාක් සහ ෆ්රෙඩ්රික්ටන් හි නිව් බ්රන්ස්වික් විශ්ව විද්යාලය, වරසානි විසින් සංවර්ධනය කරන ලද අපද්රව්ය අවම කිරීමේ තාක්ෂණයන්හි යෙදීමෙන් කුතුහලයට පත්වේ. නමුත් බහු ආතතීන්ගේ පාරිසරික බලපෑම් අධ්යයනය කරන අයෙකු ලෙස ඇය ප්රවේශම් වන්නැයි ඉල්ලා සිටී.
“දියුණු වෙමින් පවතින අති නවීන ආකලන සමහරක් පරිසරය තුළ පවතින්නේද නැද්ද යන්න අපි තවමත් නොදනිමු‘‘ ඇය පවසයි.
ඉසිනය ලෙස මී මැස්සන්
පළිබෝධකයන් මැරීම සඳහා සාම්ප්රදායික ඉසින අවශ්යතාවය අඩු කිරීම මෙන්ම, ශාක සෞඛ්ය සම්පන්න නොවන තත්වයෙන් ආරක්ෂා කිරීමට වෙනත් ක්රම තිබේ. එක් ප්රවේශයක් මඟින් ද්රව්යයක් අවශ්ය තැනට හරියටම ලබා දිය හැකි අසාමාන්ය නිරවද්ය හා හොඳින් අනුවර්තනය වූ පද්ධතියක් භාවිතා කරයි. විකල්පය ජීවමාන මී මැස්සන්ය.
මී මැස්සන් පරාග වාහකයන් ලෙස ශාක වැඩීමට හා ප්රජනනය කිරීමට උපකාරී වනවා පමණක් නොව, ඔවුන් සමග ක්ෂුද්ර ජීවන්ගේ ප්රජාවන් ද ගමන් කිරීම සිදුවේ. පළිබෝධනාශක අවශ්යතාවය අඩු කරමින් ශාක ආරක්ෂා කරන ප්රයෝජනවත් දිලීර ලබා දීම සඳහා මී මැස්සන් බඳවා ගත හැකිදැයි සමහර විද්යාඥයින් කල්පනා කර තිබේ.
පෙනිසිලින් වැනි ප්රතිජීවක ඖෂධ නිපදවීම සඳහා ප්රයෝජනවත් දිලීර භාවිතා කරන මිනිසුන්ට සමානව, ප්රයෝජනවත් දිලීර ශාක සෞඛ්යය ද ඉහළ නැංවිය හැකිය. නමුත් අනවශ්ය අපද්රව්ය වළක්වා ගැනීමෙන් ශාකවලට ප්රයෝජනවත් දිලීර ලබා ගන්නේ කෙසේද යන්න ප්රහේලිකාවකි.
එමඟින් අපව නැවත මී මැස්සන් වෙත ගෙන එනු ලබන අතර, මල් කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීම සඳහා පරිණාමීයව මනාව සකස් කර ඇත. මී මැසි දෛශිකකරණය (ප්රයෝජනවත් ජීවීන් ලබා දීම සඳහා මී මැස්සන් ලබා ගැනීම) ඔබ අපේක්ෂිත ගමනාන්තය කරා යන බස් රථයක නැගීම වැනි ය.
හරිතාගාර කීට විද්යාව පිළිබඳ විශේෂඥයෙකු වන රොස්ලින් ලැබ් පවසන්නේ “පරාග වාහකයන් දැනටමත් විවිධ මල් කරා ගමන් කරමින් සිටින” බවයි. මී මැසි දෛශිකය අවශ්ය මාත්රාව අවම කරයි, එය ඉලක්කයට ගෙන ඒම හා ඒකාකාරව බෙදා හැරීම.
මී මැස්සන් විසින් ගෙන යනු ලබන එක් කුඩා වීරයෙකු වන්නේ ‘ක්ලෝනොස්ට්රාචිස් රෝසියා‘ ය. ස්වාභාවිකවම දිලීරයක් වන එය ජෝන් සුටන් විසින් සොයා ගන්නා ලදී. ශාක ව්යාධි විද්යාඥයෙකු වන ඔන්ටේරියෝ හි ගුවෙල්ෆ් විශ්ව විද්යාලයෙන් විශ්රාම ගොස් ඇත. සිය වෘත්තිය කාලය තුළ, සුටන් ගොවිපලවල හමු වූ මෙම දිලීරයේ විවිධ ක්රියා 1,400 කට වඩා නිරීක්ෂණය කර ඇත. ශාක රෝග සමඟ සටන් කිරීමට විශේෂයෙන් හොඳ එක් ක්රියාවක් ඔහු සොයා ගත්තේය.
“දැන් අපි තවත් ක්ෂුද්ර ජීවීන් හතක් පරීක්ෂා කරමින් සිටිමු. මේ වන විට බීවීටී විසින් බ්ලූබෙරීස්, ස්ට්රෝබෙරි, තක්කාලි, සූරියකාන්ත සහ ආමන්ඩ් සඳහා මී මැසි දෛශික භාවිතා කර ඇත.
නමුත් නිවැරදි දිලීර රැගෙන යාමට මී මැස්සෙකු ලබා ගන්නේ කෙසේද? එළිමහනට පිටවීම සඳහා මී මැස්සන්ට ඒ හරහා ගමන් කළ හැකි වන පරිදි මාත්රා කුඩු පෙට්ටියක් තබා ඇත. ඔවුන්ගේ කකුල් සහ කෙස් කළඹ එන්නත් වල ගිල්වා මී මැස්සන් පසුව ඔවුන්ගේ කුඩු පැකේජ බෝග වෙත ගෙන යයි.
ස්වාභාවික පරාග වාහකයන්ගේ පරිහානිය පිළිබදව පුළුල් ලෙස සැලකිලිමත් වන විට මී මැසි දෛශිකයේ ඇති විය හැකි පාරිසරික බලපෑම් ගැන කුමක් කිව හැකිද? අහම්බෙන් දේශීය නොවන විශේෂ හඳුන්වා දීමේ අවදානම අවම කිරීම සඳහා, බීවීටී වාණිජමය වශයෙන් ඇති කරන ලද බම්බල් බීජ භාවිතා කරන ස්ථානයට ස්වදේශිකයන් යොදා ගනී. “සෑම විටම යම්කිසි ගැලවීමක් ඇතිවීමේ හැකියාවක් තිබෙනවා” කියා ලැබ් පවසයි. “නමුත් පොදුවේ ගත් කල, ස්වාභාවික පරාග වාහකයන්ට ඇති බලපෑම ඉතා අවම ය.”
සාම්ප්රදායික බෝග ඉසීම මෙන් නොව පාලක කාරකයෙන් වැඩි සලකුණක් මග හැරී ඇති රසායනික ද්රව්ය ලබා දීම සඳහා මී මැසි දෛශිකය ඉතා කාර්යක්ෂම ක්රමයක් බව මලික් පවසයි. එබැවින් බලාපොරොත්තුව වන්නේ මී මැසි දෛශිකය නාස්තිය අඩු වන අතර පළිබෝධනාශක භාවිතය අඩු කිරීමට හෝ ප්රතිස්ථාපනය කිරීමට පවා ඉඩ ඇත.
වග බිම් ඉහළට ගෙන යාම
දැනට ගම්බද ප්රදේශවල කෘෂිකර්මාන්තය සදහා විශාල භූමි ප්රමාණයක් වැය කර ඇති හෙයින් ස්වාභාවික පරිසරයට ඒවායින් ඇති වන බලපෑම මුළුමනින්ම ඉවත් කළ නොහැකිය. කෙසේවෙතත්, ඒවායේ බලපෑම අවම කර ගත හැකි එක් ක්රමයක් නම් ගොවිතැන ගෘහස්තකරණයට (farming indoors) පියවර ගැනීමයි.
එබැවින් සිරස් ගොවිතැන මගින් (vertical farming – සලාද කොළ වැනි කොළ පැහැති හරිත බෝග) පස් හෝ හිරු එළිය නොමැතිව ගෘහ ඒකක තුළ වගා කෙරේ. සායනිකව පිරිසිදු ගෘහස්ථ පද්ධතියක බෝග වගා කිරීම පළිබෝධනාශකවල අවශ්යතාවය මුළුමනින්ම නැති කර දැමිය හැකි අතර තවත් බොහෝ වාසිදායක ප්රතිලාභද ඇත.
ඒවායින් එකක් වන්නේ ජල භාවිතය විශාල වශයෙන් අඩු කිරීමයි. මධ්යම කැලිෆෝනියා වැනි ස්ථානවල ජලය සඳහා ඉහළ ඉල්ලුමක් පවතී. සාම්ප්රදායික කෘෂිකර්මාන්තය සඳහා අධික ජල පරිභෝජනයක් අවශ්ය අතර දේශගුණික විපර්යාස හේතුවෙන් වර්ෂාව ගැන ඇති විශ්වාසය ද හීන වෙමින් පවතී. එබැවින් ජලය ආරක්ෂා කිරීම සහ ජල සම්පාදනය තහවුරු කර ගැනීම කාලීන අභියෝගයක්ව පවතී.
vertical farming ගොවි සමාගමක් වන AeroFarms හි ප්රධාන අලෙවිකරණ නිලධාරී මාක් ඔෂිමා පවසන්නේ “ජලය ක්ෂය වීමේ වේගය පුනර්ජනනයට වඩා වේගවත්” බවයි.
AeroFarms විසින් එය aeroponics ලෙස හඳුන්වන සංවෘත ලූප පද්ධතියක් භාවිතා කරයි. පස වෙනුවට ශාක මූලයන් රෙදි ස්ථරයක් හරහා වැඩෙයි.
“මෙය සාම්ප්රදායික ගොවිපලවලට වඩා 95% අඩු ජලය භාවිතා කරන වැඩෙන ක්රමයක්” යැයි ඔෂිමා පවසයි.
සූර්යාලෝකය වෙනුවට ප්රභාසංශ්ලේෂණය සඳහා ශක්තිය LED විදුලි පහන් හරහා සපයනු ලබන අතර පත්රවලට ගැලපෙන වර්ණාවලියක්, තීව්රතාවයක් සහ සංඛ්යාතයක් ලබා දේ. අධි තාක්ෂණික සංවේදක මගින් ජලය සහ පෝෂ්ය පදාර්ථ සඳහා ශාක අවශ්යතා නිරීක්ෂණය කරයි.
කුඹුරක බීජ රෝපණය කිරීම හා සසඳන විට, AeroFarms හි භෝග අඩකින් වර්ධනය වේ. එකම බෝග වගා කරන වාණිජ ක්ෂේත්ර ගොවිපලකට වඩා වර්ග අඩියකට 390 ගුණයක ඵලදායිතාවයකට එය හේතු වන බව ඔෂිමා පවසයි. සෑම දෙයක්ම ගෘහස්ථව සහ දේශගුණය පාලනය කරන බැවින් එය අධික කාලගුණික අවදානම් ද ඉවත් කරයි.
එය හොඳ නව තාක්ෂණයකි, නමුත් සිරස් ගොවිතැන සාම්ප්රදායික ක්ෂේත්ර ගොවිතැන වෙනුවට ආදේශ කරයිද? කැනඩාවේ වැන්කුවර් හි ඉන්විවෝ ඩිසයින් හි තිරසාර උපදේශක සහ සිරස් වෘක්ෂලතා විශේෂඥ යායෙල් ස්ටාව් පවසන්නේ කෘෂිකර්මාන්තය සඳහා දැනට භාවිතා නොකරන නාගරික අවකාශයන් සිරස් ගොවිතැන සදහා විශාල වශයෙන් භාවිතා කළ හැකි බවයි.
‘සිරස් ගොවිතැනේ සීමාවන් වන්නේ ඒවායේ ‘ශක්තිය හා පෝෂ්යදායී බවයි‘ ඇය අනතුරු අඟවයි. සාපේක්ෂව අඩු මිල ගණන් සහ විශාල අවකාශ අවශ්යතා නිසා සිරස් ගොවිපලවල ඉරිඟු, සහල් සහ තිරිඟු වැනි ප්රධාන ආහාර වගා කිරීමට අපහසුය.
එබැවින් සිරස් ගොවිතැන සඳහා, “ඇත්ත වශයෙන්ම අපි කතා කරන්නේ විශාල ඉඩ ප්රමාණයක් අවශ්ය නොවන හා ඉතා මිල අධික බෝග ගැන ය. දැනට සිරස් ගොවිපල යනු විටමින් බහුල, කොළ වර්ග සහ ඖෂධ පැළෑටි වගාව සඳහා හොඳ වෙළඳපොලක් පවතී. නාගරික ජනතාව පාරිභෝජනය කරන ආහාර වලින් වැඩි ප්රමාණයක් ලබා දීමට ඔවුන්ට අවම වශයෙන් මේ මොහොතේ හැකියාවක් නැත” යනුවෙන් ස්ටාව් පවසයි. එසේ වුවද, ඇය පවසන්නේ, “එය පුදුමාකාර දිශාවක්. මම එහි බොහෝ විභවයන් දකිමි. විශේෂයෙන් නාගරික කෘෂිකාර්මික ක්ෂේත්රය තුළ එය ශක්තිමත් විකල්පයක්‘‘
බ්රිතාන්ය කොලොම්බියා විශ්ව විද්යාලයේ හැනා විට්මන් එකඟ වන්නේ ගොඩනැගිලිවල වහලවල් සහ හිස් අවකාශයන් භාවිතා කළ හැකි නගරයේ සිරස් ගොවි ව්යවසායන් මගින් දේශීයව වඩාත් නැවුම් එළවළු වගා කිරීමේ මාධ්යයක් විය හැකි බවයි. නමුත් එය ආන්තික ඉඩම් හොඳ ලෙස භාවිතා කරන අතර එය එළිමහන් ගොවිපලවල් සඳහා ආදේශකයක් නොවන බව ද ඇය පවසයි.
අභියෝගය කුමක්ද ?
හරිතාගාර වායු විමෝචනය. පළිබෝධනාශක දූෂණය. තිරසාර නොවන ජල භාවිතය. කසළ. මානව හා පාරිසරික සෞඛ්යයට සහාය වන ආහාර පද්ධතියක් අපට නිර්මාණය කළ හැකිද? පර්යේෂණ හා නව්යකරණයේ බොහෝ කොනවල් වල ප්රවීණයන් පවසන්නේ “ඔව්”, නමුත් එයට කුමන ආහාර වගා කළ හැකිද, කොතැනද, කොපමණ කාලයක්ද යන්න පිළිබඳව නැවත සිතා බැලිය යුතුය.
කැනඩාවේ බර්නාබි හි සයිමන් ෆ්රේසර් විශ්ව විද්යාලයේ ආහාර පද්ධති සැලසුම් පිළිබඳ මහාචාර්ය තමාරා සෝමා යෝජනා කරන්නේ කෘෂිකර්මාන්තයේ මෙවලම්, උපකරණ සහ තාක්ෂණය කෙරෙහි පමණක් අවධානය යොමු කිරීම අවධානය වෙනතකට යොමු කිරීමක් බවයි. සවිබල ගැන්වූ, දැනුමැති නිෂ්පාදකයින්ට සහ පාරිභෝගිකයින්ට සහාය වීම වඩාත් ශක්තිමත් හා අව්යාජ තිරසාර පද්ධතියක් නිර්මාණය කරන බව ඇය පවසයි.
“අධි තාක්ෂණය බොහෝ අයට ප්රවේශ විය නොහැක” සෝමා පවසයි. එයින් වැඩි ප්රමාණයක් පදනම් වී ඇත්තේ අන්තර්ජාල තාක්ෂණය මත වන අතර, ඒ සමඟ ඇති වන දෝෂ, අනවසරයෙන් ඇතුළුවීම ආදිය පාලනය කළ නොහැක. “එබැවින් ඔබ ආහාරයට ප්රවේශ විය හැකි ආකාරය සහ ආහාර වගා කරන ආකාරය හැඩගස්වන තවත් අවදානමක් ඇති කරයි.”
තාක්ෂණය යනු කෝකටත් තෛලයක් නොවේ. නමුත් ආහාරවල අනාගතය නැවත සකස් කිරීමේදී, එය පරෙස්සමින් භාවිතා කර පුළුල් ලෙස ප්රවේශ විය හැකි එක් මෙවලමක් වන අතර එය ග්රහලෝකයට මෙන්ම මිනිසුන්ටද සැලකිලිමත් වන තිරසාර පද්ධතියකට දායක විය හැකිය.
බී.බී.සී වාර්තාවක් ඇසුරිණි – සකස් කළේ – තීක්ෂණ වෙළෙන්එගොඩ
